លន់ អុីនជី (Lun Inchy) – Newsroom Cambodia

បញ្ហាប្រឈមនៅតែមានសម្រាប់អាជីវករខេត្តសៀមរាប បើទោះជាប្រទេសបើកដំណើរការឡើងវិញក៏ដោយ

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Mon, 27 Dec 2021 02:39:46 +0000

សៀមរាប៖ អាជីវករមួយរូបអង្គុយយ៉ាងស្រងូតស្រងាត់លើគ្រែលក់ស្ពៃជ្រក់ និងក្តាមប្រៃ រងចាំមើលអ្នកមកទិញម្ហូប ហើយកាលពីពេលថ្មីៗនេះ មិនសូវមានអ្នកមកទិញច្រើននោះ បន្ទាប់ពីមានការរាតត្បាត ជំងឺកូវីដ១៩មក ទោះបីមានការបើកប្រទេស និងផ្សារគ្រប់ទីកន្លែងកាលពីខែវិច្ឆិកាក៏ដោយ។

អ្នកស្រីទេរ នឿន អាយុ ៤៦ឆ្នាំ ជាអាជីវករលក់ស្ពៃជ្រក់ និងក្តាមប្រៃ នៅផ្សារលើរយៈពេល ៤ឆ្នាំ ហើយអ្នកស្រីត្រូវទទួលរ៉ាប់រងចិញ្ចឹមកូនចំនួន ៣នាក់។ គាត់បានពោលទាំងទឹកភ្នែក និងអួលដើមកថា៖ «ប្ដីខ្ញុំបានស្លាប់ចោល ៣ឆ្នាំហើយ កូនប្រុសបងរៀន ទី១២ឈប់រៀនដោយអត់លទ្ធភាព និងទប់ទល់លែងកើត កូននៅរៀនពីរនាក់ដែរ ខ្ញុំត្រូវរកម្នាក់ឯងឲ្យកូនបានរៀនត»។

ក្នុងបទសម្ភាសន៍ថ្មីៗនេះជាមួយអាជីវករតូចៗក្នុងខេត្តសៀមរាប ខេត្តដែលពឹងផ្អែកខ្លាំងលើវិស័យទេសចរណ៍ ពួកគាត់បាននិយាយថាបានរងផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដោយសារកូវីដ ហើយទោះបីជាមានការបើកដំណើរការឡើងវិញក៏ដោយ ក៏នៅតែជួបការលំបាក ជាពិសេសការព្រួយបារម្ភថ្មីអំពីមេរោគអូមីក្រុង។

បើយោងតាមអាជីវករនៅតាមទីផ្សារក្នុងក្រុងនិងនៅតំបន់អង្គរបានឲ្យដឹងថា ពួកគាត់នៅតែមានការលំបាកទោះបីជាបើកប្រទេសឡើងវិញក៏ដោយ ព្រោះភ្ញៀវទេសចរណ៍ហាក់នៅមានកម្រិតដែលធ្វើឲ្យការរកចំណូលពួកគាត់នៅមិនទាន់គ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ផ្គត់ផ្អង់គ្រួសារ។

អ្នកស្រីទេស នឿន

អ្នកស្រីទេស នឿនបានបន្តទាំងកំសត់ថា មុនសម័យកូវីដ គាត់មានលទ្ធភាពរស់នៅបាន មានលទ្ធភាពឲ្យកូនរៀនបាន ក៏ប៉ុន្តែពេលកំឡុងពេលកូវីដ គាត់មិនរកចំណូលបាននោះទេ ហើយរកលុយឲ្យកូនសឹងមិនបានទៅរៀន អត់បានលក់ គេបិទផ្សារ ជាប់កន្លែងឃុំកូវីដម្ភៃថ្ងៃ ហើយបន្ទាប់ពីហ្នឹងលក់តែបន្លែនៅផ្លូវ៦០ម៉ែត្រ។

«ពេលខ្លះ ប៉ូលីសដេញ ហើយរត់ទៅលក់តាមផ្លូវថ្នល់ម្តង»។

អ្នកស្រីបាននិយាយថាទើបតែបានមកលក់នៅផ្សារបានមួយខែជាង មួយថ្ងៃចំណាយពីរម៉ឺនរៀនសម្រាប់កូន

ទុក ១៥០ដុល្លារ សម្រាប់បង់កន្លែងជួលមួយខែៗ។

អ្នកស្រីទេស នឿន «រាល់ថ្ងៃនេះនៅលំបាកខ្លាំងដោយត្រូវដោះស្រាយថ្លៃតូប ហើយកូនពីរនាក់ត្រូវចូលរៀនហើយទិញខោអៅ សៀវភៅគ្រប់មុខដែលត្រូវទទួលបន្ទុកតែម្នាក់ឯង»។

អ្នកស្រីបានសម្តែងការព្រួយបារម្ភចំពោះជំងឺកូវីដអូមីក្រុងថ្មីដោយក្តីអស់សង្ឃឹម ព្រោះបើមានទៀតគាត់ប្រឈមមុខនឹងការគ្មានចំណូល និងគ្មានអីហូបដូចមុនទៀត។

អ្នកស្រីទេរ នឿន៖«ខ្ញុំសុំសំណូមពរឲ្យរាជរដ្ឋាភិបាលជួយឧបត្ថម្ភឲ្យកូនពីរនាក់ហ្នឹងបានរៀន ខ្ញុំគ្មានចង់បានអ្វីច្រើនទេ គ្រាន់តែចង់ឲ្យកូនបានរៀន»។

ស្រដៀងគ្នាផងដែរ អ្នកស្រី ឈ្មោះដា នី អាយុ៤២ឆ្នាំ ជាអាជីវករលក់ចេកអាំង នៅលើរ៉ីម៉កម៉ូតូ ម្តុំមន្ទីរពេទ្យកុមារអង្គរ បានលើកឡើងថា កាលមុនកូវីដគឺអ្នកស្រីរកចំណូលមានភាពល្អប្រសើរក្នុងមួយថ្ងៃបាន ៣ម៉ឺនរៀល តែមកដល់ឥឡូវបានត្រឹមតែ ១ម៉ឺនប៉ុណ្ណោះ។

អំឡុងពេលកូវីដមានសភាពពិបាក គ្មានលទ្ធភាពបង់ការប្រាក់ធនាគារ ព្រោះលក់មិនដាច់ រួមទាំង មានការ

បិទខ្ទប់ទៀត។

អ្នកស្រីដា នី

លោកស្រី និយាយបណ្តើរប្រែចេកអាំងបណ្តើរថា «ពេលកូវីដពីរឆ្នាំហ្នឹង បើខាតមិនបាច់និយាយទេ ហើយបើយើង លក់អត់ដាច់មានជាប់លុយធនាគារ មិនមានអ្វីដើម្បីផ្គត់ផ្គង់កូនរៀនដូច្នេះបានឲ្យកូនឈប់រៀន។ កាលកូវីដហ្នឹង លក់រហូតអត់ឈប់ទេ មកលក់រាល់ថ្ងៃ ប៉ុន្ដែពេលបិទខ្ទប់អត់បានមក ព្រោះគេបិទមកអត់កើត នៅនេះក៏គេបិទនៅនោះក៏គេបិទ គេបិទខេត្តសៀមរាបទាំងមូលតែម្តង »។

លោកស្រីបង្ខំចិត្តឲ្យកូនឈប់រៀនដើម្បីឲ្យកូនជួយរកចំណូលផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ ព្រោះគ្មានលទ្ធភាពបង់ការប្រាក់ធនាគារឡើយ។

អ្នកលក់ចេកអាំងរូបនេះបន្ថែមទាំងទឹកមុខស្រពាប់ស្រពោនថា «បើថានិយាយរឿងពិបាកនិយាយមិនចេញទេ ជំពាក់ធនាគារ សុំគេបង់តែការហ្នឹង យើងយកលុយធនាគារយកមកធ្វើផ្ទះ ទិញដីនៅរកស៊ីអីចឹងណាមួយប្រាក់ចំណូលពីកូនផង ហើយឥលូវដល់ថ្ងៃទៀតហើយគ្មានលទ្ធភាពបង់មិនបានឲ្យគេទេ រកមិនបានតែម្តងរកត្រឹមបានតែការប្រាក់សម្រាប់បង់ធនាគារ លក់មួយថ្ងៃទាល់ល្ងាច អីចឹងកូនសុំឈប់រៀនហើយ កូនសុំទៅធ្វើការនៅប៉ោយប៉ែតដើម្បីទៅរកលុយបង់លុយធនាគារព្រោះមិនចង់ឲ្យលក់ផ្ទះលក់សម្បែងសងគេ»។

បន្ទាប់ពីបើកប្រទេសឡើងចំណូលអ្នកស្រីមានការល្អប្រសើរជាងអំឡុងពេលកូវីដ ព្រោះបានចំណូលច្រើនជាងអំឡុងពេលកូវីដ ប៉ុន្ដែចំណូលនៅតែមិនដូចមុនកូវីដទេ។

អ្នកស្រីបន្តទៀតថា «ព្រួយបារម្ភណាស់អំពីជំងឺកូវីដ-១៩ បម្លែងខ្លួនថ្មីអូមីក្រុង ចាំតែមើលទៅណាស់អូន ឲ្យតែយើងចេះការពារអីចឹងទៅ មានពាក់ម៉ាស់មានអាកុលតាមខ្លួន បើយើងលក់ដូរធ្វើម៉េចយើងការពារបានល្អអាជំងឺហ្នឹងក៏មិនអាចចូលមកស្រុកយើងកើត ហើយណាមួយយើងក៏បានចាក់វ៉ាក់សាំងដែរ»។

អ្នកស្រី ម៉េ ស្រ៊ីម អាយុ៤២ឆ្នាំ មានកូន៣នាក់ ស្រី២ប្រុស១ ជាអ្នកកោះធំ ដែលលក់នៅតំបន់អង្គរតូចខេត្តសៀមរាបរយៈពេលជាងដប់ឆ្នាំ ទីលំនៅបច្ចុប្បន្ននៅខេត្តសៀមរាបតែម្តង។

អ្នកស្រីអង្គុយលើកៅអីជ័រ ក្តោបដៃ និយាយដោយទឹកមុខស្រងូតស្រងាត់ថា៖«មុនពេលដែលមានកូវីដ ខ្ញុំអាចលក់បានម៉ាហូបៗ ឬក៏នៅសល់តិចតួច ទុកគ្រាន់បង់ឲ្យអង្គការដែលគាត់ជំពាក់បំណុលគេ និងឲ្យកូនរៀនសូត្រ។»

អ្នកស្រី ម៉េ ស្រ៊ីម

តែនៅពេលកំឡុងពេលកូវីដនោះអ្នកស្រីមិនអាចរកចំណូលនបាននោះទេ អ្នកស្រីយកដៃអេះស្មាបណ្តើរនិយាយបណ្តើរថា៖ «នៅក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំអំឡុងពេលកូវីដនេះខ្ញុំរកបានខ្លះអត់ខ្លះព្រោះពេលនោះ គាត់នៅតំបន់ក្រហមហើយគាត់មិនអាចមកលក់បាន គេបិទខ្ទាប់កន្លះខែទើបគាត់អត់មានអ្វីហូប ទោះបីគេបើកឲ្យលក់វិញថ្ងៃខ្លះខ្ញុំមកលោកទាំងអត់បានចំណូលអ្វីទាំងអស់ ព្រោះលក់អត់ដាច់សូម្បីតែមួយ ថ្ងៃខ្លះលក់ដាច់បានត្រឹមតែ១ម៉ឺន ២ម៉ឺនរៀល តែទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ខ្ញុំខំរកលុយដើម្បីបង់ការប្រាក់សម្រាប់លុយចងការគេនិងទុកខ្លះសម្រាប់កូនរៀនអនឡាញផង»។

បន្ទាប់ពីមានការបើកប្រទេសឡើងវិញ និងមានភ្ញៀវទេសចរមកទស្សនានៅប្រាសាទអង្គរវត្តអ្នកស្រីបានឲ្យដឹងថាគាត់អាចលក់បានប្រាំពីរទៅប្រាំបីម៉ឺនរៀលដែលធ្វើឲ្យគាត់អាចផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារគាត់បានឡើងវិញអាចឲ្យកូនរៀនបាន។

អំឡុងពេលផ្ទុះខ្លាំងលោកស្រី និងស្វាមីក៏បានទៅធ្វើការនៅភ្នំពេញជាអ្នកសម្អាតបន្ទប់សណ្ឋាគារនិងស្វាមីធ្វើជាកម្មករសំណង់ ដោយការធ្វើការនៅភ្នំពេញជាមួយស្វាមីអ្នកស្រីមានការលំបាកនិងបែកពីកូននិងចៅរបស់គាត់គាត់ក៏សម្រេចចិត្តថាមកនៅសៀមរាបវិញដើម្បីជុំគ្រួសារ ដោយអ្នកស្រីបាននិយាយថា៖«ទោះមានរឿងអ្វីក៏បាននៅជុំគ្រួសារដែរ សុខចិត្តនៅជុំគ្នាកុំឲ្យព្រាត់កូនព្រាត់ចៅ។»

អ្នកស្រីនិយាយដោយទឹកមុខស្លេកស្លាំងនិងការភ័យខ្លាចថា៖ «បារម្ភខ្លាចប្រសិនបើមានមេរោគបម្លែងថ្មីអូមីក្រុងចូលមកកម្ពុជាដែលអាចបណ្ដាលឲ្យមានការបិទប្រទេសសារជាថ្មី ខ្ញុំព្រួយបារម្ភខ្លាំងដោយសារតែយើងអត់មានមុខរបរ និងលុយសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារនិងត្រូវបង់អង្គការទៀត»។

អ្នកស្រីសៀន អូន អាយុ៥៩ឆ្នាំ ជាអាជីវករលក់ផ្លែឈើនៅមុខផ្សារលើធំថ្មី កំពុងអង្គុយនៅលើកៅអីជ័រ នៅខាងមុខដងផ្លូវពោរពេញទៅដោយឡាន ម៉ូតូ ក្នុងខេត្តសៀមរាប បានលើកឡើងទាំងទឹកមុខក្រៀមក្រំអំពីចំណូលប្រចាំថ្ងៃរបស់គាត់។

អ្នកស្រីសៀន អូន

អ្នកស្រីបានលើកឡើងថា ការលក់មុនពេលកូវីដបាន១លានជាងក្នុងមួយថ្ងៃ ប៉ុន្តែនៅពេលដែលកូវីដផ្ទុះខ្លាំងគេមិនឱ្យលក់ទេហើយមានពេលខ្លះរហូតដល់ដាច់បាយគ្មានអ្វីហូប ហើយអ្នកស្រីត្រូវនៅលក់ដាច់យប់មានពេលខ្លះទាល់ភ្លឺទៀតក៏មានដែរ។ បញ្ហាប្រឈមខ្លាំងរបស់អ្នកស្រីគឺអត់បាយគ្មានអ្វីហូបដោយមិនបានលក់ដូរអ្វីទាំងអស់ រហូតមកទាល់ពេលនេះទោះបីប្រទេសបានបើកឡើងវិញក៏ដោយក៏អ្នកស្រីលក់មិនដាច់ដែរ ដោយមួយថ្ងៃលក់បានតែ៣ទៅ១០ម៉ឹនរៀលតែប៉ុណ្ណោះ។

លោក គី សេរីវុឌ្ឍន៍ ប្រធាននៃមជ្ឍមណ្ឌលសិក្សាចិន និងជាអ្នកជំនាញសេដ្ឋកិច្ចនៃរាជបណ្ឌិតសភាកម្ពុជាបានប្រាប់ Newsroom Cambodiaថាវិស័យទេសចរណ៍គឺជាតួនាទីស្នូលមួយក្នុងការស្តារសេដ្ឋកិច្ចក៏ប៉ុន្តែអ្វីដែលជំរុញឲ្យទេសចរមានការដំណើរការខ្លាំងជាងនេះ វាត្រូវការជំនាញវិជ្ជាជីវៈនិងការរៀបចំវិស័យទេសចរឲ្យបានល្អ។ «ចឹងយើងសង្កេតឃើញថាមានការរៀបចំហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបានល្អប្រសើរហើយ រដ្ឋាភិបាលបានធ្វើផ្លូវនៅក្រុងព្រះសីហនុនិងខេត្តសៀមរាប មួយកន្លែងៗចំនួន៣៨គម្រោងឯណោះ»។

បន្ថែមលើសពីនេះទៀត លោកបានបន្តថារចនាសម្ព័ន្ធលក់ដូរតាមឆ្នេរក៏មានលក្ខណៈល្អប្រសើរ ហើយមើលទៅលើស្ថានភាពនៃការផ្តល់មគ្គុទេសទេសចរណ៍ សហគមន៍ទេសចរណ៍ការលក់ផលិតផលនៅមានកម្រិតនៅឡើយចឹងហើយទាមទារឲ្យមានការពង្រឹងនិងជំរុញបន្ថែមទៀតដើម្បីឲ្យវិស័យទេសចរណ៍ដើរជាតួនាទីស្នូលក្នុងការទាញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចបន្ទាប់ពីវិបត្តិកូវីដ១៩។

អ្នកសេដ្ឋកិច្ចរូបនេះក៏បានបន្តទៀតថា៖ «ជាមួយគ្នាផងដែរ វិស័យកសិកម្មសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់លើទេសចរណ៍ក៏ដើរតួនាទីសំខាន់ណាស់គឺកសិកម្មសិរីរាង្គដែលភ្ញៀវទេសចរហ៊ានចំណាយលុយយ៉ាងសម្បើមដើម្បីទទួលទានអាហារដែលគ្មានសារធាតុគីមី ទទួលទានអាហារមានវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ អនាម័យ ជាមួយការផ្តល់សេវាទេសចរណ៍ដ៏ល្អ សេវាបម្រើភោជនីយដ្ឋានដ៏ល្អមានការបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ ដូច្នេះការបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈមានតួនាទីសំខាន់ក្នុងការជំរុញវិស័យនេះផងដែរ។»

លោកគី សេរីវុឌ្ឍន៍បាននិយាយថា៖«លោកមិនអាចនិយាយបានទេថាពេលណាទើបសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជាអាចដូចកាលពីមុនកូវីដឡើងវិញបាន ព្រោះជំងឺកូវីដវាអត់ប្រាកដច្បាស់ ចឹងពេលដែលជំងឺកូវីដអស់ ហើយការធ្វើដំណើរបើកឡើងវិញហ្នឹង ទើបអាចនិយាយបាន បើមិនមានភាពច្បាស់លាស់នៃជំងឺកូវីដទេយើងមិនអាចនិយាយបានទេ។»

លោកទៀ សីហា អភិបាលខេត្តសៀមរាបបានប្រាប់ Newsroom Cambodia ថាក្នុងអន្តរកាលកំពុងផ្ទុះកូវីដ-១៩ នៅពេលនោះ រដ្ឋបាលខេត្តបានចេញវិធានការមួយចំនួនដើម្បីកាត់ផ្ដាច់ជំងឺរាតត្បាតកូវីដ-១៩ ឈានទៅដល់ការបិទខ្ទប់ដែលបែងចែកជាតំបន់ក្រហម លឿនទុំ បៃតង។

«ចំពោះការបិទខ្ទប់នៅក្នុងតំបន់ក្រហមនានា វាធ្វើឲ្យមានការប៉ះពាល់ដល់អាជីវកម្មចំពោះពុកម៉ែបងប្អូន ដែលប្រកបមុខរបរ មិនត្រឹមតែប៉ះពាល់តែវិស័យទេសចរណ៍ ឬមួយប្រតិបត្តិទេសចរណ៍នោះទេ ប៉ុន្ដែប៉ះពាល់ដល់ការលក់ដូរផ្សេងៗ គឺត្រូវបានផ្អាកទាំងស្រុងក្នុងតំបន់ក្រហម វាធ្វើឲ្យមានផលលំបាកប៉ះពាល់ដល់ប្រជាពលរដ្ឋតែម្ដង»។

លោកអភិបាលខេត្តបានបន្តថា «រដ្ឋបាលខេត្តក៏បានជួយពាក់ព័ន្ធការបិទខ្ទប់នេះ ជួយទី១គឺការចែកស្បៀងឲ្យបានគ្រប់ៗគ្នា ថ្វីត្បិតថាមានការយឺតយ៉ាវក៏ដោយ បង្កើតជាអេប(App)ដែលសំណមពរបងប្អូន រត់រម៉កនិងកង់បីជួយដឹងជញ្ចូនស្បៀង បើកជាផ្សារតូចៗដែលអាចទិញតាមលទ្ធភាព ហើយចំពោះអ្នកដែលខ្លះខាតមែនទែន គឺតាមចៅសង្កាត់ មេឃុំគឺផ្ដល់ព័ត៌មានដល់រដ្ឋបាលខេត្ត ហើយយើងបានរៀបចំស្បៀងអាហារចំពោះគាត់ផង»។

យ៉ាងណាមិញ តំបន់ផ្សារ និងតំបន់ប្រាសាទ មានផលប៉ះពាល់ច្រើនដោយសារមានការរឹតបន្ទឹង ដែលធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពខ្លាំង ប៉ុន្ដែរដ្ឋបាលខេត្តក៏បានដាក់វិធានការរៀបចំថ្មី រក្សាគម្លាត និងដាក់វេនឲ្យអាជីវករលក់ ដើម្បីដោះស្រាយជីវភាពពួកគាត់់ផងដែរ។

លោកបានមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា «តំបន់ផ្សារ និងតំបន់ប្រាសាទ គឺមានផលប៉ះពាល់ច្រើន យើងចាត់វិធានការមួយ គឺការចុះសម្អាតផ្សារ ដូចជាដាក់គម្លាត ដាក់វេនលក់ជូនបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋដែលលក់ដូរនៅក្នុងផ្សារគឺមួយអាទិត្យមួយចំហៀង ហើយមួយអាទិត្យមួយទៀតចំហៀងទៀត ហើយយើងក៏បើកផ្សារបណ្ដុះអាសន្ននៅផ្សារកុងទីន័រដល់អ្នកលក់ដូរ ដែលត្រូវឆ្លាស់គ្នាមួយអាទិត្យម្ដង ទោះបីដោះស្រាយបញ្ហាពួកគាត់មិនពេញលេញ ប៉ុន្ដែក៏ដោះស្រាយជីវភាពពួកគាត់បានខ្លះៗដែរ»។

ប្រជាពលរដ្ឋអាចបើកអាជីវកម្មឡើងវិញ មកដល់បច្ចុប្បន្ននេះផ្សារទាំងអស់ត្រូវបើកឡើងវិញ ដោយមានរក្សាគម្លាត ស្កេន QR code តំបន់អង្គរត្រូវបានបើកឡើងវិញ ដូច្នេះជីវៈភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋជាពិសេសអ្នកលក់ដូរបានប្រសើរជាងមុនខ្លាំងណាស់ ឥឡូវនេះបើកស្ទើរតែ៥០ភាគរយនៅសណ្ឋាគារ និងផ្ទះសំណាក់។ នេះយោងតាមលោកអភិបាលខេត្ត។

លោកក៏បាននិយាយថាសៀមរាបនឹងមានការចាប់ផ្តើមចាក់វ៉ាក់សាំងដូសទី៣ជូនប្រជាពលរដ្ឋនៅដើមខែមករានេះផងដែរ៕

Challenges Remain for Siem Reap Businesses Despite the Country Reopening

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Mon, 27 Dec 2021 01:44:03 +0000

Siem Reap businesses say they are still struggling for survival despite the country reopening, and face fresh fears with the emergence of Omicron

Full story here: https://kiripost.com/stories/challenges-remain-for-siem-reap-businesses-despite-the-country-reopening

ពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួននៅក្រៅប្រទេសស្វាគមន៍ការមិនធ្វើចត្តាឡីស័ក សង្ឃឹមថាមានពេលច្រើនជាមួយគ្រួសារ

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Fri, 03 Dec 2021 01:17:15 +0000

ពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួនដែលរស់នៅក្រៅប្រទេសបាននិយាយនៅក្នុងបទសម្ភាសន៍នាពេលថ្មីៗនេះថា ពួកគេសប្បាយចិត្តជាមួយនឹងការលែងឱ្យមានធ្វើចត្តាឡីស័ក ហើយពួកគាត់សង្ឃឹមថានឹងអាចត្រឡប់ចូលប្រទេសក្នុងពេលឆាប់ៗនេះ និងអាចមានវេលាច្រើននៅស្រុកកំណើតខ្លួន។

កម្ពុជាបានអនុញ្ញាតឲ្យអ្នកដំណើរដែលបានចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ ពេញលេញចូលមកក្នុងប្រទេសខ្លួនដោយមិនចំបាច់ធ្វើចត្តាឡីស័កទេ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៥ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២១តទៅ។

នាយករដ្ឋមន្រ្តី លោកហ៊ុន សែន នាថ្ងៃទី១៤ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២១ បានបញ្ជាក់ថាអ្នកដំណើរចូលមកកម្ពុជាតាមផ្លូវអាកាស ផ្លូវទឹក និងផ្លូវគោក ដែលបានចាក់វ៉ាក់សាំងកូវីដ-១៩ពេញលេញ ត្រូវមានប័ណ្ឌចាក់វ៉ាក់សាំង និងវិញ្ញាបនបត្រដែលមានសុពលភាពរយៈពេល ៧២ម៉ោង បញ្ជាក់ថាគ្មានជំងឺកូវីដ-១៩ (តេស្ត CPR) មុនមកដល់កម្ពុជា។

ពេលមកដល់កម្ពុជា អ្នកដំណើរត្រូវធ្វើតេស្តរហ័ស (Rapid Test) នៅច្រកចូល ហើយត្រូវរងចាំលទ្ធផល ហើយបើសិនលទ្ធផលអវិជ្ជមាន អ្នកដំណើរអាចធ្វើដំណើរបានដោយសេរីមិនចំបាច់ធ្វើចត្តាឡីស័កទេ។

អ្នកស្រីលន់ ស្រីជា ជាជនជាតិខ្មែរ រស់នៅតៃវ៉ាន់បានលើកឡើងថា៖ «វាជារឿងល្អណាស់ ដែលបានផ្តល់អាទិភាពដល់អ្នកបានចាក់វ៉ាក់សាំងរួចរាល់ មិនចាំបាច់់ចំណាយពេលលើការធ្វើចត្តាឡីស័ក ព្រោះអ្នកខ្លះមានពេលតែកន្លះខែ ដើម្បីទៅលេងស្រុកបើសិនជាប់ធ្វើចត្តាឡីស័ក១៤ថ្ងៃទៀត ទម្រាំបានចេញដល់ពេលត្រឡប់មកវិញបាត់ហើយ តែបើបានគេសម្រេចចឹងគឺល្អខ្លាំងណាស់»។

អ្នកស្រីលន់ ស្រីជា

លោកសំអាង សានីត អាយុ២១ឆ្នាំ រស់នៅសហរដ្ឋអាមេរិកយល់ឃើញថា៖ «ខ្ញុំគិតថាល្អម្យ៉ាងដែរ ល្អត្រង់ចំណេញពេលមានឪកាសជួបជុំក្រុមគ្រួសារកាន់តែច្រើន និងមានច្រើនសម្រាប់បំពេញការងារផ្សេងៗ តែអ្វីដែលសំខាន់មនុស្សម្នាក់ៗត្រូវតែពាក់ម៉ាស និងបាញ់អាល់កុលឲ្យបានទៀងទាត់ ដើម្បីរក្សាបាននូវសុខសុវត្ថិភាពទាំងអស់គ្នា»។

លោកសំអាង សានីត

អ្នកស្រីម៉ៅ ម៉ាឡែន អាយុ ២៤ឆ្នាំ រស់នៅប្រទេសកូរ៉េ បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំយល់ថាល្អដែរ ប្រសិនបើសម្តេចប្រកាសបើកចឹង ព្រោះយើងបានជួបជុំគ្រួសារយើងលឿន មិនចាំបាច់ខាតពេលនៅធ្វើចត្តាឡីស័ក ១៤ថ្ងៃ ហើយណាមួយយើងនឹកគ្រួសារយើងឆាប់បានជុំគ្រួសារញ៉ាំអីជាមួយគ្នា ណាមួយយើងបានចាក់វ៉ាក់សាំងរួច ចឹងភាគរយតិចណាស់ដែរឆ្លង»៕

អ្នកស្រីម៉ៅ ម៉ាឡែន

Vox pop: ទស្សនៈយុវជនលើសេរីភាពបញ្ចេញមតិនៅកម្ពុជា

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Fri, 26 Nov 2021 01:56:38 +0000

សេរីភាពបញ្ចេញមតិត្រូវបានទទួលស្គាល់ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា និងមានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដោយផ្អែកទៅតាមច្បាប់សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ។ ក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជា មាត្រា៤ ស្តីពីសិទ្ធិបញ្ចេញមតិរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ចែងថា ប្រជាពលរដ្ឋមានសិទ្ធិបញ្ចេញមតិគ្រប់យ៉ាងទាំងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មាន គំនិតយោបល់ និងការបោះពុម្ពផ្សាយជាដើម។ តែទោះជាយ៉ាងណារាល់ការបញ្ចេញមតិរបស់ពលរដ្ឋគ្រប់រូបត្រូវតែមិនប៉ះពាល់ដល់កិត្តិយស ឬកេរ្តិ៍ឈ្មោះបុគ្គលណាម្នាក់ មិនប៉ះពាល់ទៅដល់របបសាធារណៈទូទៅ ក៏ដូចជាសន្តិសុខជាតិ ដែលទាំងអស់នេះចាត់ទុកជាអំពើខុសច្បាប់។

ខាងក្រោមនេះគឺជាការផ្តល់បទសម្ភាសន៍ អំពីយល់ឃើញរបស់ព្រះសង្ឃ និងយុវជន ដល់ Newsroom Cambodia លើសិទ្ធិសេរីភាពនៃការបញ្ចេញមតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

ព្រះតេជគុណ ផាត ភន ព្រះជន្មាយុ ២៥ព្រះវស្សា ជានិស្សិតនៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រកម្ពុជាមានសង្ឃដីការថា សិទ្ធិបញ្ចេញមតិនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាគឺវាអាស្រ័យទៅតាមស្ថានភាពជាក់ស្តែងនៃការបញ្ចេញមតិរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ។

ព្រះតេជគុណបញ្ជាក់ថា៖ «និយាយអ្វីផ្សេងៗក្រៅពីរឿងនយោបាយ សម្រាប់លោកបងគិតថាវាមិនអីទេ គឺអាចនិយាយបាន និយាយអ្វីនិយាយទៅ គឺអាចមានសិទ្ធិមួយរយភាគរយក្នុងការនិយាយ ប៉ុន្តែបើពាក់ព័ន្ធរឿងនយោបាយក្នុងអារម្មណ៍របស់លោកបង ឬតាមការសង្កេតរបស់លោកបងកន្លងមក ឲ្យតែផ្នែកណាមួយពាក់ព័ន្ធរឿងនយោបាយគឺតែងតែមានបញ្ហាជានិច្ច ចឹងសបញ្ជាក់ឲ្យឃើញថាការបញ្ចេញមតិរឿងនយោបាយគឺវាអត់ល្អសម្រាប់ប្រទេសកម្ពុជាយើង»។

កញ្ញា ឈឿន ណាំហៀង អាយុ២២ឆ្នាំ ជាបុគ្គលិកនៅក្រុមហ៊ុនឯកជនមួយ យល់ឃើញថា៖ «ចំពោះសិទ្ធិបញ្ចេញមតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជាសម្រាប់ពេលបច្ចុប្បន្នគឺល្អ ព្រោះខ្ញុំបានឃើញមិត្តៗនិស្សិត ឬក៏អាចថាបងប្អូនប្រជាជនមួយចំនួនហ្នឹង ពួកគាត់ហ៊ាននិយាយ ឬចែករំលែកគំនិតរបស់ពួកគាត់មួយចំនួនដែរ ជាពិសេសអ្វីដែលយើងគួរកត់សម្គាល់នោះឃើញថានៅលើបណ្តាញសង្គមអីហ្នឹងដែលភាគច្រើនយើងឃើញមានការបញ្ចេញមតិរបស់ពួកគាត់ដែរ»។

កញ្ញាបន្ថែមថា ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏វានៅតែមានដែនកំណត់ក្នុងលក្ខខណ្ឌខ្លះដែលវាអាស្រ័យទៅតាមកាលៈទេសៈ ទៅតាមសាច់រឿងដែលពួកគាត់ត្រូវបញ្ចេញមតិ។

កញ្ញា គង់ ស្រីរ័ត្ន អាយុ២២ឆ្នាំ ជានិស្សិតនៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រកម្ពុជាយល់ឃើញថា សិទ្ធិបញ្ចេញមតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមិនទាន់មានភាពទូលំទូលាយទេ ប្រសិនបើយើងបញ្ចេញមតិពីព័ត៌មានពិតហើយប៉ះពាល់ទៅលើបុគ្គលណាមួយ យើងអាចត្រូវបានគេគំរាមកំហែង។

និស្សិតរូបនេះបានបន្តថា៖ «ដោយសារខ្ញុំជាពលរដ្ឋមួយរូប ខ្ញុំមានសិទ្ធិបញ្ចេញមតិ ឬផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានដែរអីចឹង តែជាក់ស្តែងពេលយើងព្យាយាមប្រើសិទ្ធិបញ្ចេញមតិរបស់យើង វាមានសម្ពាធ ពិបាកក្នុងការផ្សព្វផ្សាយរឿងទាំងអស់ហ្នឹង ព្រោះបើយើងបញ្ចេញព័ត៌មានទៅពេលប៉ះពាល់បុគ្គលមានអំណាចឬអ្នកដែលមានឥទ្ធិពលវាតែងតែមានហានិភ័យដោយសារតែបញ្ហាហ្នឹង ពេលមានការបញ្ចេញព័ត៌មានដែលប្រើប្រាស់សិទ្ធិសេរីភាពរបស់ពួកគាត់គឺតែងតែមានការគំរាមកំហែងពីបុគ្គលទាំងនោះ ចឹងធ្វើឲ្យយើងមានភាពភ័យខ្លាចដែរ ទោះបីយើងយល់ដឹងពីសិទ្ធិបញ្ចេញមតិរបស់ពលរដ្ឋក៏ដោយ»។

លោក ផេងលី សុផា អាយុ២៣ឆ្នាំ ជានិស្សិតឆ្នាំទី៣ មុខជំនាញទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៃសកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រកម្ពុជាប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា សិទ្ធិបញ្ចេញមតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមានការបើកចំហសម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋ តែការបញ្ចេញមតិនោះត្រូវតែសមហេតុផល និងមិនប៉ះពាល់ដល់ បុគ្គលណាម្នាក់និងស្របតាមច្បាប់បានកំណត់។

លោកក៏បានបន្ថែមផងដែរថា៖ «សិទ្ធិបញ្ចេញមតិក្នុងប្រទេសកម្ពុជាត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយរដ្ឋធម្មនុញ្ញរបស់ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាដែលជាច្បាប់កំពូលក្នុងប្រទេស ហើយក៏ត្រូវបានគោរពដោយអង្គភាពនិងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ក្នុងប្រទេសដែរ ចឹងហើយសិទ្ធិទាំងអស់នោះទៀតសោតក៏ត្រូវតែមានការកំណត់ដោយច្បាប់ដែលមិនមានការប៉ះពាល់ដល់អ្នកដទៃ ប៉ះពាល់កេរ្តិ៍ឈ្មោះអ្នកដទៃជាដើម ទាំងអស់ហ្នឹងយើងអាចមានសិទ្ធិបញ្ចេញមតិបានហើយ វាអត់ជាបញ្ហាទេ»។

លោក រ៉ឹម សុខវី សហស្ថានិក The Thinker Cambodia បានប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា សិទ្ធិបញ្ចេញមតិនៅកម្ពុជាគឺល្អ តែនៅមានកម្រិត នៅមានបញ្ហាខ្លះដែរ។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «ប្រសិនបើយើងបញ្ចេញគំនិតទាក់ទងនឹងរឿងទូទៅ វាអត់មានបញ្ហាអីទេ តែបើយើងបញ្ចេញមតិយោបល់ទាក់ទងនឹងរឿងនយោបាយវាមានបញ្ហា នឹងជាបញ្ហាដែលខ្ញុំមើលឃើញរាល់ថ្ងៃ ជាពិសេសពេលមានការរិះគុណពីប្រជាពលរដ្ឋឬយុវជនទាក់ទងទៅនឹងការដឹកនាំប្រទេស ពេលខ្លះបើយើងបញ្ចេញមតិទៅមានការគាំទ្រច្រើន វាធ្វើឲ្យមានបញ្ហាដល់យើង ព្រោះខ្ញុំធ្លាប់ឃើញមានច្រើនករណីដែរហើយ ទាក់ទងនឹងរឿងការពារបរិស្ថានហ្នឹងក៏ចឹង ពេលខ្លះពលរដ្ឋមើលឃើញរឿងហ្នឹងថាវាអត់ល្អហើយពួកគាត់ទៅរិះគុណអីទៅ ចឹងវាធ្វើឲ្យមានបញ្ហា»។

សហស្ថានិករូបនេះក៏បានលើកករណីសកម្មជនព្រៃឈើចំពោះការបញ្ចេញមតិផងដែរថា៖ «ពេលដែលគាត់ការពារអីទៅ ហើយគាត់រិះគុណទៅលើសកម្មភាពរបស់មន្រ្តីអីចឹង ពេលគាត់និយាយចេញទៅគាត់ចង់កែតម្រូវអីចឹងហា៎ ក៏ប៉ុន្តែខាងនោះគេមើលមកគិតថាគាត់មាននិន្នាការនយោបាយក៏ទៅបង្ក្រាប់ ទៅចាប់ដាក់គុកចាប់អីចឹងហា៎»៕

មន្ទីរសាធារណការផ្អាកចរាចររថយន្តដឹកទំនិញធុនធ្ងន់ក្នុងខេត្តកណ្តាលបណ្តោះអាសន្នដោយសារទឹកជំនន់

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Tue, 26 Oct 2021 12:58:01 +0000

មន្ទីរសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូននៅថ្ងៃអង្គារនេះ ផ្អាកចរាចររថយន្តដឹកទំនិញធុនធ្ងន់គ្រប់ប្រភេទលើកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ២០ ផ្លូវលេខ១២០ 1KD9 (៣៤) និងផ្លូវលេខ1KD11 (១៤៣) ក្នុងខេត្តកណ្តាលជាបណ្តោះអាសន្នដោយសារជំនន់ទឹកភ្លៀង។

តាមសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់មន្ទីរសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូនខេត្តកណ្តាល ចេញនៅថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ជូនដំណឹងដល់ប្រជាពលរដ្ឋ និងម្ចាស់រថយន្តដឹកជញ្ជូនធុនធ្ងន់ទាំងអស់ឲ្យផ្អាកចរាចររថយន្តដឹកទំនិញធុនធ្ងន់ជាបណ្តោះអាសន្ន ដោយសារស្ថានភាពទឹកជំនន់ទឹកភ្លៀងបាននិងកំពុងជន់ឡើងយ៉ាងខ្លាំងលើចិញ្ចើមផ្លូវជាតិលេខ២០ ផ្លូវលេខ១២០ 1KD9(៣៤) និងផ្លូវលេខ1KD11 (១៤៣) ស្ថិតក្នុងស្រុកកណ្តាលស្ទឹង និងស្រុកអង្គស្នួល ខេត្តកណ្តាល។ ការផ្អាកនេះ គឺដោយសារស្ថានភាពទឹកលិចធ្វើឲ្យផ្លូវ-ស្ពាន មិនអាចទ្រាំទ្រនឹងទម្ងន់រថយន្តដឹកទំនិញធុនធំបានទេ។

សេចក្តីជូនដំណឹងមន្ទីរសាធារណការដដែលបានបញ្ជាក់ថា៖ «សូមធ្វើការបិទចរាចររថយន្តដឹកទំនិញធុនធំគ្រប់ប្រភេទនៅលើកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ២០ ចាប់ពីរង្វង់មូលកួរស្រូវ រហូតដល់ផ្លូវជាតិលេខ៣ ផ្លូវលេខ១២០ ចាប់ពីផ្លូវជាតិលេខ២ រហូតដល់ផ្លូវជាតិលេខ៣ ផ្លូវលេខ1KD9 (៣៤) ចាប់ពីផ្លូវជាតិលេខ៣ រហូតដល់ផ្លូវលេខ៤១ ផ្លូវលេខ1KD11 (១៤៣) ចាប់ពីផ្លូវលេខ1KD9 (៣៤) រហូតដល់ផ្លូវជាតិលេខ៤ជាបណ្តោះអាសន្ន ចាប់ពីថ្ងៃជូនដំណឹងនេះតទៅ រហូតដល់ស្ថានភាពទឹកស្រកចុះជាប្រក្រតីវិញ ដើម្បីថែរក្សាផ្លូវ ស្ពាន កុំឱ្យបាក់ស្រុត និងធានាដល់ការធ្វើចរាចរប្រកបដោយសុខសុវត្ថិភាព»។

គួរបញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ រដ្ឋបាលខណ្ឌដង្កោដែលជាខណ្ឌស្ថិតជិតខេត្តកណ្តាល បានអំពាវនាវឱ្យប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅតាមសណ្តស្ទឹងព្រែកត្នោត មានសង្កាត់ដង្កោ សង្កាត់ព្រៃស សង្កាត់ព្រៃវែង សង្កាត់ក្រាំងពង្រ សង្កាត់ស្ពានថ្ម សង្កាត់ទៀន សង្កាត់សាក់សំពៅ សង្កាត់ជើងឯក សង្កាត់ព្រែកកំពឹស និងសង្កាត់គងនយ ត្រៀមសម្ភារ និងតាមដានស្ថានភាពទឹកជំនន់ជាប្រចាំ ជៀសវាងការបាត់បង់សម្ភារ និងអាយុជីវិតដែលអាចកើតមានដោយសារកម្ពស់ទឹកស្ទឹងព្រែកត្នោតកំពុងហក់ឡើងខ្ពស់ជាបន្តបន្ទាប់៕

ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចដាក់ឲ្យដំណើរការប្រព័ន្ធស្នើសុំលិខិតបញ្ជាក់ ដើម្បីសម្រួលការធ្វើចត្តាឡីស័កសម្រាប់អ្នកដំណើរ

លន់ អុីនជី (Lun Inchy) — Mon, 18 Oct 2021 07:27:05 +0000

ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ នឹងដាក់ដំណើរការឡើងវិញនូវប្រព័ន្ធស្នើសុំលិខិតបញ្ជាក់លើការធានា និងការអញ្ជើញសម្រាប់អ្នកដំណើរ ជាវិនិយោគិន បុគ្គលជំនាញបច្ចេកទេស និងក្រុមគ្រួសារចូលក្នុងប្រទេសកម្ពុជាចាប់ពីថ្ងៃទី១៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ដើម្បីគាំទ្រ និងសម្រួលដល់របបនៃការធ្វើចត្តាឡីស័ក។

តាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច ចេញថ្ងៃទី១៧ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ការដាក់ដំណើរការនូវប្រព័ន្ធស្នើសុំលិខិតទាំងពីរឡើងវិញនេះ ដើម្បីគាំទ្រ និងសម្រួលដល់ការអនុវត្តសេចក្តីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល ចេញថ្ងៃទី១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ស្តីពីលក្ខខណ្ឌធ្វើដំណើរការអនុវត្តវិធានសុខាភិបាល និងការធ្វើចត្តាឡីស័កសម្រាប់អ្នកដំណើរចូលកម្ពុជា ស្របតាមគន្លងប្រក្រតីភាពថ្មី។ ការដាក់ដំណើរការប្រព័ន្ធស្នើសុំលិខិតបញ្ជាក់លើការធានានេះ ជាការសហការជាមួយក្រសួងសុខាភិបាល គណៈកម្មាធិការទី២នៃគណៈប្រចាំការនៃគណៈកម្មាធិការប្រយុទ្ធនឹងជំងឺកូវីដ១៩ និងក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ។

ក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានដដែលបានបន្ថែមថា យន្តការនេះធ្វើឡើងលើថ្នាលផ្លាល់ប្តូរទិន្នន័យកម្ពុជា (CamDX) តាមរយៈគេហទំព័រ www.registrationservices.gov.kh។ វិនិយោគិន បុគ្គលជំនាញបច្ចេកទេស និងក្រុមគ្រួសារត្រូវតែមានការធានា ឬអញ្ជើញពីដៃគូរក្នុងស្រុកដែលជានីតិបុគ្គលស្របច្បាប់ មានការចុះបញ្ជី និងបង់ពន្ធត្រឹមត្រូវនៅកម្ពុជា។ ចំពោះលិខិតបញ្ជាក់ទាំងពីរនេះមានទម្រង់ឌីជីថល និងមានសុពលភាព៣០ថ្ងៃអាចប្រើប្រាស់បានតែ១ដងគត់។