សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) – Newsroom Cambodia

ប្រជាជនខ្មែរមួយចំនួននៅតែបន្តបោះចោលសំរាមតាមទីសាធារណៈ

សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) — Thu, 12 Nov 2020 07:46:09 +0000

(ភ្នំពេញ)៖ នៅម៉ោងប្រមាណជា៣រសៀល ខណៈខ្យល់នៅរដូវរំហើយកំពុងតែបក់រសៀកៗ លោក សុខ ពៅ ដែលមានវ័យ៥១ឆ្នាំ កំពុងឈរស្រូបយកខ្យល់អាកាសនៅខាងមុខមាត់ទន្លេក្នុងខណ្ឌជ្រោយចង្វារ រាជធានីភ្នំពេញ។ ទន្ទឹមនឹងខ្យល់កំពុងបក់ គេក៏ឃើញសំរាមថង់ប្លាស្ទិក និង សំណល់ចំណីអាហារផ្សេងៗដែលត្រូវបានគេបោះចោលតាមសួនច្បារជ្រោយចង្វារ និងទីកន្លែងអង្គុយនៅទីនោះរាយប៉ាយដោយកន្លែង។

លោក សុខ ពៅ អ្នកបម្រើការងារនៅឯព្រលានយន្តហោះ ប្រាប់ Newsroom Cambodia នៅថ្ងៃទី២៧ ខែតុលាថា ជាយូរៗប្រមាណ២អាទិត្យម្តង ទើបលោកមកលម្ហែរកាយនៅខាងមុខមាត់ទន្លេជ្រោយចង្វារនេះ ប៉ុន្តែលោកថា លោកតែងរងការរំខានដោយសារសំរាមតាមដងដែលត្រូវបានប្រជាពលរដ្ឋបោះចោល។ លោកបន្តថា សំរាមដែលត្រូវបានបោះចោលទាំងនោះធ្វើឲ្យខូចសោភ័ណភាពទីក្រុង និងទេសចរណ៍។

«បើនិយាយពីសំរាមប្រជាពលរដ្ឋយើងគាត់អត់ទាន់យល់ដឹងអ្វីដែលហៅថាការចោលសំរាមប៉ះពាល់ដល់មនុស្សទូទៅទេ»។

លោក សុខ ពៅ បន្ថែមថា បច្ចុប្បន្នសាលារាជធានីភ្នំពេញបានដាក់ធុងសំរាមស្ទើរគ្រប់កន្លែង ប៉ុន្តែប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួននៅតែមិនបានយកចិត្តទុកដាក់។

«ជាទម្លាប់អាក្រក់មិនអាចទទួលយកបាន»។

កញ្ញា ឆម សុខឡេង និស្សិតឆ្នាំទី២ នៅសកលវិទ្យាល័យជាតិគ្រប់គ្រង លើកឡើងថា ការណ៍ដែលប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួននៅតែបន្តបោះចោលសំរាមក្រៅធុង និងតាមទីសាធារណៈ គឺជាគំរូអាក្រក់ និងធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់អ្នកធ្វើដំណើរ។

«ចង់អោយពួកគាត់ចូលរួមពេលញ៉ាំអីហើយ យកអស់ហ្នឹងទៅចោលនៅធុងសំរាម»។

និស្សិតវ័យ១៩ឆ្នាំរូបនេះបន្ថែមថា កញ្ញាចង់ឲ្យក្រសួងដាក់ពិន័យ និងពិន័យ លើជនណាដែលបោះចោលសំរាមក្រៅធុង។

អ្នកស្រី ចេត ស្រីមុំ អាយុ២២ឆ្នាំ អ្នករែកនំបញ្ចុកលក់តាមសួនច្បារមាត់ទន្លេជ្រោយចង្វារបានរៀបរាប់ពីស្ថានភាពអ្នកដែលធ្លាប់ទិញនំបញ្ចុកគាត់ប្រាប់ Newsroom Cambodiaថា

អ្នកស្រីតែងប្រាប់អ្នកដែលញ៉ាំនំបញ្ចុករបស់អ្នកស្រីឱ្យទុកដាក់ចាននៅមួយកន្លែងដើម្បីអ្នកស្រីអាចប្រមូលយកទៅដាក់ធុងសំរាម និងតែងប្រាប់អ្នរស់នៅ និងធ្វើដំណើរទីនោះកុំចោលសំរាមក្នុងទឹក។ អ្នកស្រីបន្ថែមថា ការចោលសំរាមនៅតាមសួនសាធារណៈ គឺជាគំរូអាក្រក់ ក្នុងសង្គម។

«អ្នកខ្លះស្ដាប់យើង អ្នកខ្លះអត់ស្ដាប់យើងទេ គាត់ទទឹងទទែង ជួនកាលនោះបោះនៅតាមនេះ [សួនច្បារ] ពេលខ្លះខ្ញុំមើលឃើញថាសំរាមមិនទាន់ចូលទៅក្នុងទន្លេអីចឹង ខ្ញុំចុះទៅរើស»។

លោក ម៉ៅ ប៊ុនថា ចៅសង្កាត់ជ្រោយចង្វារ ផ្ដល់បទសម្ភាសន៍ដល់ Newsroom Cambodia ថា ការបោះចោលសំរាមរបស់ប្រជាជននៅតាមទីសាធារណៈ ពិសេសនៅសួនអង្គុយលេង នៅតែ បន្តមានដោយសារតែការអប់រំរបស់ពួកគាត់នៅមានកម្រិត។ លោកថា ខាងសង្កាត់ ក៏ដូចជាភាគីពាក់ព័ន្ធបានខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងខ្នះខ្នែងដើម្បីចូលរួមដោះស្រាយបញ្ហានេះ។

«រាល់ថ្ងៃនេះ ពួកអ៊ុំ ក៏ដូចជាភាគីពាក់ព័ន្ធបានជំរុញឲ្យមានការបញ្ជ្រៀបចំណេះដឹងទាក់ទងនឹងការទុកដាក់កាកសំណល់ទៅកាន់ប្រជាពលរដ្ឋយ៉ាងផុសផុល តែយ៉ាងណាក៏នៅតែមិនអាចដោះស្រាយអស់ភ្លាមៗដែរ ព្រោះការអប់រំរបស់ប្រជាពលរដ្ឋយើងនៅមានកម្រិត នៅត្រូវការពេលបន្ដទៀត»។

លោកបន្ថែមថា ខាងសង្កាត់ និងអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធក៏នៅតែបន្ដប្រឹងប្រែង ក្នុងការចុះអប់រំប្រជាពលរដ្ឋឲ្យយល់ដឹង និងចូលរួមដោះស្រាយបញ្ហាសំរាមទាំងអស់គ្នា។

នៅកម្ពុជា ក្នុងមួយថ្ងៃមានសំរាមជាងមួយម៉ឺនតោន ក្នុងនោះសំណល់ប្លាស្ទិកមានប្រមាណជា២០ភាគរយ។ ចំណែកនៅរាជធានីភ្នំពេញ ក្នុងមួយថ្ងៃមានសំរាមជិត៣ពាន់តោន ដោយជិត២០ភាគរយជាសំណល់ប្លាស្ទិក។ នេះបើតាមរបាយការណ៍របស់ក្រសួងបរិស្ថាន។

ប្លាស្ទិកត្រូវបានរកឃើញថា ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន ប៉ះពាល់ដល់សេដ្ឋកិច្ច ប៉ះពាល់ដល់សុខភាពរបស់មនុស្ស ដូចជា បណ្តាលឱ្យកើតមានជំងឺមហារីក ពិការភាពពីកំណើត ភាពចុះខ្សោយនៃប្រព័ន្ធភាពសាំ ជំងឺរលាកពោះវៀន និងជំងឺផ្លូវដង្ហើម ជាដើម។ បើតាមគេហទំព័ររបស់កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ ហៅកាត់ថា UNDP បង្ហាញថា នៅភ្នំពេញ ថង់ប្លាស្ទិកប្រហែល១០លានថង់ត្រូវបានប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ៕

ប្រជានេសាទនៅភ្នំពេញត្អូញត្អែរពីបញ្ហាជីវភាពដោយសារផលនេសាទធ្លាក់ចុះ

សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) — Wed, 28 Oct 2020 06:30:45 +0000

វេលាម៉ោងជិត២រសៀល ខណៈមេឃងងឹតកលភ្លៀងផង អ្នកស្រី លី ឌីវា អ្នកនេសាទម្នាក់កំពុងរើសម្បកកំប៉ុងលក់ឲ្យអ្នកទិញអេតចាយ នៅខាងមុខផ្ទះប្រក់ថង់ប្លាស្ទិក ដែលនៅក្បែរសណ្ឋាគារសុខាភ្នំពេញ ក្នុងភូមិចុងកោះ រាជធានីភ្នំពេញ។

អ្នកស្រី លី ឌីវា ដែលមានវ័យ៣១ឆ្នាំ ប្រាប់ Newsroom Cambodia នៅថ្ងៃទី១៩ ខែតុលាថា គ្រួសារអ្នកស្រី មានសមាជិក៦នាក់ ដោយប្រកបរបរនេសាទដើម្បីចិញ្ចឹមជីវិត។ និយាយបណ្តើរ រៀបរាប់ពីការខ្វះខាតជីវភាពដោយសារប្រាក់ចំណូលពីនេសាទកាន់តែតិចដោយទឹកមុខស្រពាប់ស្រពោនបណ្តើរថា ទឹកទន្លេក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នឡើងចុះៗ ធ្វើឲ្យអ្នកស្រីពិបាកនិងរកត្រី ហើយថា ពេលខ្លះដាក់មងបានត្រី១-២ យកលក់បានលុយ១ម៉ឺន ទៅ២ម៉ឺនរៀល ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ។

អ្នកស្រីបន្ថែមថា មូលហេតុនៃការរកត្រីមិនបាន និងធ្លាក់ចុះខ្លាំង គឺដោយសារអាកាសធាតុប្រែប្រួលខ្លាំង ភ្លៀងរាល់ថ្ងៃ និងដោយសារមានការបិទទឹកពីប្រទេសលើទន្លេមេគង្គ ព្រមទាំងសំរាមប្លាស្ទិកផ្សេងៗ។

«ណាមួយទឹកត្រូវបានគេបិតពីខាងលើដោយសម្រាប់ផលិតចេញជាកម្លាំងអគ្គិសនីទើបធ្វើអោយទឹកមិនសូវឡើងជាហេតុធ្វើឲ្យផលនេសាទធ្លាក់ចុះ»។

អ្នកស្រីបានបន្តពីបញ្ហាសំរាមថា៖ «ពេលយើងដាក់មងម្តងៗវាជាប់ថង់ច្រើន ដែលជាថង់ចំណីអាហារដែលគេបោះចោលក្នុងទន្លេ វាជាប់តែអានឹង យើងហត់នឹងដោះវាណាស់»។

អ្នកស្រី លី ឌីវា ជាអ្នកនេសាទមួយរូប ក្នុងចំណោមអ្នកនេសាទជាច្រើនទៀត ដែលបានបង្ហាញក្តីបារម្ភអំពីបញ្ហាជីវភាពគ្រួសារ និងត្អូញត្អែរពីការជួបប្រទះផលលំបាកនៃការនេសាទនៅឆ្នាំនេះ ដោយសារបញ្ហាទឹកទន្លេ និងអាកាសធាតុប្រែប្រួល។

ចំណែកលោក សុះ រ៉សាត ដែលមានអាយុ៣៨ឆ្នាំ កំពុងអង្គុយលើទូកលុញកន្ទក់សម្រាប់ធ្វើជានុយត្រី នៅភូមិចុងកោះ សង្កាត់ជ្រោយចង្វារ ខណ្ឌជ្រោយចង្វារ រាជធានីភ្នំពេញ ប្រាប់ថា លោកបានមករស់នៅ និងប្រកបរបរជាអ្នកនេសាទតាំងពីអាយុ១១ឆ្នាំមកម្ល៉េះ។ លោកបន្តថា ពីមុនលោករកចំណូលបាន៤ម៉ឺនរៀលក្នុងមួយថ្ងៃ ប៉ុន្តែលោកថា បច្ចុប្បន្នលោករកចំណូលបានត្រឹមតែ១ម៉ឺន ទៅ២ម៉ឺនរៀលប៉ុណ្ណោះ ដោយសារបណ្ដាលមកពីភ្លៀងទឹកជន់ខុសរដូវឡើងដោយបង្ខំ។

«ប្រសិនបើទឹកឡើងដោយធម្មជាតិ វាអាចរកត្រីបានជាងមុន ដល់ពេលជន់ទឹកភ្លៀងបាត់ត្រីបាត់អីអស់»។

មិនមែនតែអ្នកស្រី ឌី លីវា និងលោក សុះ រ៉សាត នោះទេដែល ត្អូញត្អែរពីផលលំបាកនៃការថយចុះផលនេសាទឆ្នាំនេះដោយសារបញ្ហាទឹកទន្លេ និងអាកាសធាតុប្រែប្រួល ចំណែកលោក ពូក គ្រី អាយុ៣១ឆ្នាំ ដែលមានមុខរបរជាអ្នកនេសាទដែរនោះក៏បានលើកឡើងដែរថា នៅឆ្នាំនេះទឹកតូច ដូច្នេះហើយការនេសាទត្រីរបស់លោកមិនសូវបានផលនោះទេ។

លោកនិយាយថា៖ «ឆ្នាំហ្នឹងកំសត់ជាងរាល់ឆ្នាំ រាល់ឆ្នាំគ្រាន់តិច តែឆ្នាំនេះទឹកវាតូច ទឹកវាឡើងបានតិច ទឹកវាតូចវាអត់សូវមានត្រីទេ តែទឹកធំទៅ ត្រីវាចេញពីបឹងពីអីមកខ្លះ»។

លោកបន្ថែមថា ក្នុងមួយថ្ងៃៗបើដូចពេលមុនៗ លោកអាចរកចំណូលបានពី៥ម៉ឺន ទៅ៨ម៉ឺនរៀល ប៉ុន្តែឥលូវលោកថារកមិនបានដូចមុននោះទេ។

លោក វេង សាខុន រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា មូលហេតុដែលផលនេសាទធ្លាក់ចុះគឺដោយសារទន្លេមេគង្គទឹកតូច ជាហេតុធ្វើឲ្យទិន្នផលត្រីតិចនៅឆ្នាំនេះ។ លោកបន្តថា ត្រីនាំចូលពីប្រទេសជិតខាង ក៏ដូចជាប្រទេសអូស្ត្រាលី និងអាឡាស្កា ជាមធ្យមមាន១០២,០០០តោន ទៅ១០៤,០០0តោនក្នុងមួយឆ្នាំៗ។

លោកថ្លែងថា៖ «ត្រីក្នុងស្រុកមិនអាចផ្គត់ផ្គង់គ្រប់ទេ ខាងក្រសួងកំពុងជំរុញលើការចិញ្ចឹម។ បើបាន៤០០ពាន់តោន-៥០០ពាន់តោន គឺធានាលើការផ្គត់ផ្គង់ក្នុងស្រុកគ្រប់គ្រាន់»។

លោក ហែម ឧត្តម ជាអ្នកពិគ្រោះយោបល់ឯករាជ្យផ្នែកអភិបាលកិច្ចធនធានធម្មជាតិបានប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានៃការលើកឡើងរបស់ប្រជានេសាទដែលរកត្រីមិនបាន អាចបណ្ដាលមកពីចំនួនអ្នកនេសាទកើនឡើង ការប្រែប្រួលនៃលំហូរទន្លេ ឬក៏ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីទន្លេមានការផ្លាស់ប្ដូរ និងការប្រើប្រាស់ទឹកក្នុងការទាញយកថាមពលអគ្គីសនីដើម្បីរក្សាទឹកទុកក្នុងទំនប់វារីអគ្គីសនីតាមបរិមាណដែលត្រូវការ និងការនេសាទខុសច្បាប់ជាដើម។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «មូលហេតុដែលទឹកតូចបណ្ដាលឱ្យប្រជានេសាទរកត្រីមិនបាន ដោយសារតែមានការពាក់ព័ន្ធជាមួយហ្នឹងការប្រើប្រាស់ទឹកក្នុងការទាញយកថាមពលអគ្គីសនីដើម្បីរក្សាទឹកទុកក្នុងទំនប់វារីអគ្គីសនីតាមបរិមាណដែលត្រូវការ»។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «ការនេសាទមួយចំនួនធ្វើឲ្យបាត់បង់នូវប្រភេទត្រីសំខាន់ ដូចជាប្រភេទត្រី ប៉ាវ៉ា ត្រីប៉ាសេអ៊ី ត្រីត្រសក់ ត្រីក្របី ចំណែកត្រីដែលនៅសល់ក៏ពិបាករស់ដែរដោយសារផលប៉ះពាល់នៃការប្រែប្រួលនៃបរិស្ថានទន្លេផង និងសកម្មភាពបំពុលទន្លេដូចជា ការចោលនៃសំរាមប្លាស្ទិក រោងចក្រឧស្សាហកម្មមួយចំនួនបង្ហូរកាកសំណល់ សារធាតុគីមីក៏ជាកត្តារួមចំណែកផងដែរ»។

លោកបន្ថែមថា ប្រសិនបើរដ្ឋាភិបាលគិតទៅលើគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ចដែលផ្ដោតលើវិស័យឧស្សាហកម្មខ្នាតធំ ដូចជារោងចក្រថាមពល ទំនប់វារីអគ្គិសនី ប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចពិសេស ប៉ុន្តែធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ការនេសាទរបស់ពួកគាត់ រដ្ឋាភិបាលគួរតែពិចារណាទៅលើមីក្រូសេដ្ឋកិច្ច ដោយរក្សានូវអ្វីដែលមានស្រាប់។

លោកថា៖ «គួរតែកុំយកការអភិវឌ្ឍមួយមកជំនួសអាមួយ គួរតែសាងសង់អ្វីមួយពីលើអ្វីមួយផ្សេងទៀត។ យើងគួរតែសម្រួលដល់អ្នកនេសាទឱ្យមានផលិតភាព និងផលិតផលច្រើនជាងមុន មានភាពទំនើប និងស្តង់ដារខ្ពស់ជាងមុន ដើម្បីទៅប្រកួតប្រជែងជាមួយទីផ្សារ ជាជាងធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ពួកគាត់»៕

លោក ហ៊ុន សែន ព្រមានក្រុមបក្សប្រឆាំងចំពោះការប៉ងធ្វើបាតុកម្មនៅថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ខាងមុខ

សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) — Wed, 21 Oct 2020 07:40:47 +0000

លោកនាយករដ្ឋមន្ដ្រី ហ៊ុន សែន នៅថ្ងៃពុធនេះ បានផ្ញើរសារព្រមានទុកមុនទៅកាន់ក្រុមបក្សប្រឆាំងដែលគ្រោងឡើងមកធ្វើបាតុកម្មនៅមុខស្ថានទូតចិន នាថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ខាងមុខនេះ ថាឲ្យមានការប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយលោកថា មុខសញ្ញាជនដែលចង់ឡើងមកធ្វើបាតុកម្មទាំងនោះ អាជ្ញាធរគ្រប់គ្រងបានអស់ហើយ។

ការប្រកាសរបស់លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ធ្វើឡើងនៅក្នុងពេលដែលលោកចុះជួបសួរសុខទុក្ខ និងឧបត្ថម្ភដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលរងគ្រោះដោយជំនន់ទឹកភ្លៀងនៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ។

លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន បានថ្លែងផ្ដាំផ្ញើទៅកាន់ក្រុមបក្សប្រឆាំងដែលប៉ងធ្វើបាតុកម្មនៅថ្ងៃទី២៣ ខែតុលា ខាងមុខនេះថា ឲ្យប្រុងប្រយ័ត្ន កុំចង់ធ្វើបាតុកម្ម ស្របពេលដែលកម្ពុជាកំពុងជួបវិបត្តិជំនន់ទឹកភ្លៀង និងវិបត្តិជំងឺកូវីដ១៩។

លោកមានប្រសាសន៍ថា៖ «ខ្ញុំគ្រាន់តែផ្ដាំផ្ញើ កំពុងតែទឹកជំនន់ផង កូវីដផង កុំមករញ៉េរញ៉ៃ»។

ការថ្លែងរបស់លោក ហ៊ុន សែន ធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីលោក សម រង្ស៊ី អតីតប្រធានគណបក្សប្រឆាំងមួយដ៏ធំនៅកម្ពុជា បង្ហោះសារលើទំព័រហ្វេសប៊ុករបស់លោក កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២០ អំពាវឲ្យពលរដ្ឋខ្មែរទូទាំងពិភពលោក ចូលរួមធ្វើមហាបាតុកម្មអហិង្សារ ដើម្បីទាមទារឲ្យរដ្ឋាភិបាលចិន និងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាគោរពបូរណភាពទឹកដី និងអធិបតេយ្យភាពប្រទេសកម្ពុជា ពោលគឺប្រឆាំងវត្តមានយោធាចិន លើទឹកដីប្រទេសកម្ពុជា៕

បុរសម្នាក់ធ្វើក្រមាពណ៌ឥន្ទធនូដើម្បីលើកកម្ពស់សិទ្ធិអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា

សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) — Wed, 23 Sep 2020 05:21:04 +0000

អ្នកស្រី ផេង សាញ់ បានដឹងថាគាត់មានចរិកជាក្មេងប្រុសតាំងតែពីគាត់មានអាយុប្រហែល៦ឆ្នាំមកម្ល៉េះ ក៏ប៉ុន្តែដោយសារការរើសអើងខ្លាំងនាពេលនោះ គាត់មិនបានប្រាប់នរណាគេទេ។

ក្រមាមានពណ៌ជាឥន្ទធនូ រូបភាពដោយ៖ Sivyingcheav Chhour

ឈានដល់ក្នុងវ័យ៦៨ឆ្នាំហើយ ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ការរើសអើងនេះនៅតែមានបន្តមកលើអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា លោកផេង សាញ់ ក៏បានច្នៃធ្វើក្រមាមានពណ៌ជាឥន្ទធនូ ដែលជាពណ៌តំណាងឱ្យភាពចម្រុះនៃអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា នៅជុំវិញពិភពលោក។

លោក បានមានប្រសាសន៍ក្នុងកិច្ចសម្ភាសន៍ដូច្នេះថា៖ «គោលបំណងខ្ញុំនៃការបង្កើតក្រមា៦ពណ៌នេះឡើង ដើមី្បបង្ហាញថាក្រុមមនុស្សស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ក៏រស់នៅក្នុងភពផែនដីនេះដែរ យើងគួរតែផ្តល់សិទ្ធិ និងឲ្យតម្លៃឲ្យដូចអ្នកស្រលាញ់ភេទផ្ទុយគ្នា»។

តាំងតែវ័យកុមារមកម្ល៉េះ លោក ផេង សាញ់ តែងតែចូលចិត្តលេងល្បែងបែបក្មេងប្រុសៗ ស្លៀកពាក់បែបក្មេងប្រុស និងចូលចិត្តសាងភាពស្និទ្ធស្នាលជាមួយក្មេងស្រី។

លោកបានបន្ដទៀតថា នៅពេលរៀបការក្នុងសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយម គ្រួសាររបស់លោក ពុំបានដឹងថាគាត់ជាបុគ្គលដែលស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នានោះទេ ហើយការរៀបការនោះគឺដោយសារតែប្រពៃណីតម្រូវឲ្យគាត់មានគ្រួសារ បំពេញមុខមាត់ឲ្យគ្រួសារ ក្នុងនាមជាកូនស្រីនៅពេលនោះ។

អាពាហ៍ពិពាហ៍របស់លោកផេង សាញ់ និងស្វាមីគាត់ក៏បានឈានដល់ទីបញ្ចប់ ហើយពួកគាត់ក៏មានកូនមួយផងដែរ។

គាត់ក៏បានចាប់ផ្ដើមបង្ហាញទំនាក់ទំនងរបស់គាត់ជាមួយស្រីដូចគ្នា ទៅកាន់គ្រួសារ និងសង្គមបានដឹងនៅរវាងឆ្នាំ ១៩៨២ នៅពេលដែលគាត់មានអាយុប្រហែលជា៣០ឆ្នាំ ដែលពេលនោះគាត់ទទួលបាននូវការរើសអើងយ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់ក្រុមគ្រួសាររបស់គាត់ផងដែរ។

គាត់បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ‌‌«ពេលនោះ ម៉ែឳ បងប្អូន អត់ថាជាប្ដីប្រពន្ធនឹងគ្នាទេ គេថាពួកម៉ាក ឯបងប្រុសវិញមិនមើលខ្ញុំផង»។

សព្វថ្ងៃរស់នៅក្នុងភូមិព្រែកបង្កង ឃុំព្រែកតាកូវ ស្រុកខ្សាច់កណ្តាល ខេត្តកណ្តាល លោកផេង សាញ់ រស់នៅជាមួយកូនរបស់គាត់ បន្ទាប់ពីប្រពន្ធរបស់គាត់បានទទួលអនិច្ចកម្មកាលពីបីឆ្នាំមុន។

លោក ក៏បានបង្កើតមុខរបរត្បាញក្រមាធម្មតានៅឆ្នាំ២០០៩ ហើយបន្ទាប់មកបានច្នៃមកជាក្រមា៦ពណ៌ នៅឆ្នាំ២០១៧។ ក្រមាទាំងនោះត្រូវបានត្បាញឡើងដោយអ្នកភូមិរស់នៅក្នុងតំបន់នោះ។

សកម្មជនការពារសិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាបាននិយាយថា ស្ថានភាពនៃការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មានភាពវិជ្ជមានជាច្រើនក្នុងរយៈពេលចុងក្រោយនេះ ពីព្រោះអ្នកខ្លះកាន់តែមានភាពក្លាហានក្នុងការបង្ហាញមុខជាសាធារណៈ និងមានការគាំទ្រពីគ្រួសារ ក៏ដូចជាសង្គមទាំងមូលដែរ។

ការការពារ និងគាំពារពីអង្គការជាតិ និងអន្តរជាតិក៏ជាកត្តាចូលរួមចំណែកធ្វើឲ្យប្រសើរឡើងផងដែរ។

សកម្មជនការពារសិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា លោកគុយ ធីតា ដែលមានភេទតាមជីវសាស្រ្តជាស្រី អាយុ ២៩ឆ្នាំ បាននិយាយដូច្នេះថា៖ «តែយ៉ាងណាក៏នៅតែមានបញ្ហាប្រឈមជាច្រើនដែលអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាជួបប្រទះ និងត្រូវដោះស្រាយដែរ»។

លោក គុយ ធីតា បានយល់ថា របរត្បាញក្រមាឥន្ទធនូនេះ ជាមុខរបរដែលសុចរិត ហើយ ផ្ដល់ការងារដល់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាដទៃទៀតដែរ។

លោកបានបញ្ជាក់ទៀតថា៖ «វាមិនត្រឹមតែជួយដល់ការរកប្រាក់ចំណូល និងជួយឲ្យសេដ្ឋកិច្ចមានភាពប្រសើរឡើងទេ ថែមទាំងលើកកម្ពស់ដល់សិទ្ធិអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាតាមយៈក្រមាឥន្ទធនូនេះផងដែរ»។

អ្នកស្រី សុភ័ណ លីនណា អាយុ ២៧ ឆ្នាំ ជាអ្នកត្បាញក្រមាឥន្ទធនូម្នាក់ បានសម្ដែងនូវអារម្មណ៍សប្បាយរីករាយពេលដែលបានចូលរួមធ្វើក្រមាឥន្ទធនូនេះឡើង និងចង់ចូលរួមលើកកម្ពស់សិទ្ធិអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា។

គាត់បាននិយាយថា៖ «ក្រមាឥន្ទធនូមើលទៅស្អាត ហើយសម្គាល់ពីក្ដីស្រឡាញ់នៃអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា»។

គាត់បានបន្ថែមថា ការត្បាញក្រមាឥន្ទធនូនេះ ពិតជាបានលើកកម្ពស់សិទ្ធិអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា ហើយបើទោះបីជាគាត់មិនមែនជាអ្នកស្រឡាញ់ភេទដូចគ្នា និងមុខរបរនេះបានផ្ដល់កម្រៃតិចតួចសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារគាត់ក៏ដោយ ក៏គាត់សប្បាយចិត្ត នឹងត្បាញក្រមាឥន្ទធនូនេះដែរ។

ក្រឡេកមកមើលមុខរបររបស់លោក ផេង សាញ់ វិញ គឺបានជួបបញ្ហាជាច្រើន ដូចជាភាពរាំងស្ទះនៃទីផ្សារ និងការលក់ចេញ ដែលត្រូវលក់ឲ្យអស់ប្រមាណ ២០០០ក្រមា ទើបអាចបានប្រាក់ចំណេញ។

ផលវិបាកដ៏ធំនោះ បើយោងតាមលោក ផេង សាញ់ គឺមកពីជំងឺកូវីត ១៩ ដែលបានធ្វើឲ្យអតិថិជនសម្រេចចិត្តផ្អាកការទិញក្រោយពីកម្ម៉ង់ក្រមា ធ្វើឲ្យគាត់សល់ជាង១០០០ក្រមាដែលលក់មិនចេញ។

លើសពីនេះ លោកក៏បានលើកពីផលវិបាកមួយចំនួនទៀតដូចជាខ្វះខាតថវិកាសម្រាប់អ្នកត្បាញ ហើយមនុស្សភាគច្រើនឲ្យតម្លៃ ក្រមារបស់គាត់ត្រឹមតែ ១០០០ ទៅ ២០០០រៀល ដែលតាមពិត ក្រមាមួយត្រូវចំណាយពេលយ៉ាងតិច២ថ្ងៃ ក្នុងការផលិត ថែមទាំងពិបាករកអ្នកត្បាញដោយសារទទួលបានកម្រៃទាបទៀតផង៕

Vox Pop: ទស្សនៈរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរមួយចំនួនលើការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា

សុទ្ធ ពៅសំណាង (Soth Peosamnang) — Tue, 01 Sep 2020 15:24:13 +0000

ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន ហាក់មានការបើកចំហខ្លាំង គួរឲ្យគត់សម្គាល់ ក៏ប៉ុន្តែនៅតែមានការរើសអើង និងភាពមិនពេញចិត្ត ពីប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួន។

ខាងក្រោមនេះ គឺជាកិច្ចសម្ភាសន៏ ស្តីការយល់ឃើញ របស់ប្រជាពលរដ្ឋមួយចំនួនលើបញ្ហានេះ។

ក្នុងបទសម្ភាស៍នេះ មាន៣សំណួរសួរទៅកាន់ពួកគាត់៖

១. តើអ្នកធ្លាប់ឃើញ និងស្គាល់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាឬទេ? យល់ដូចម្ដ៉េច?

២. តើអ្នកយល់យ៉ាងដូចម្តេចទៅលើការលើកឡើងមួយដែលថា ការ ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ធ្វើឲ្យមានការផុតពូជមនុស្ស និងមិនមានការអភិវឌ្ឍន៍ក្នុងសង្គម?

៣. តើអ្នកមានការគាំទ្រទៅលើច្បាប់ការពារអ្នកស្រលាញ់ ភេទដូចគ្នាឬទេ? ហេតុអ្វី?

…..

យុវជន ព្រី វិសាល វ័យ២០ឆ្នាំ ជានិស្សិតឆ្នាំទី១ កំពុងសិក្សាជំនាញវិស្វកម្ម

វិទ្យាសាស្រ្ត នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ មកពីខេត្តបាត់ដំបង

ស្រុកសំពៅលូន។

កំពុងតែដើរកំសាន្តក្បែរព្រះបរមរាជវាំង លោកវិសាល បានយល់ឃើញថាការ

ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មិនមានអ្វីខុសទេ ប៉ុន្តែមិនសូវសមស្របទៅតាមបរិបទសង្គមខ្មែរ។

លោកព្រី វិសាល បាននិយាយថា៖ «ខ្ញុំធ្លាប់មានមិត្តជាអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា កាលពីនៅរៀនវិទ្យាល័យ តាមការយល់ឃើញរបស់ខ្ញុំ ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មិនខុសទេ ប៉ុន្តែវាមិនសូវត្រូវ នឹងបរិបទសង្គមខ្មែរ ព្រោះធម្មតា មនុស្ស

ស្រលាញ់គ្នា តែងតែ មានប្រុស និងស្រីដើម្បី បន្តពូជ ណាមួយទៀត វាខុសនឹងធម្មជាតិ»។

លោកព្រី វីសាល បានបន្តទៀតថា៖ «ខ្ញុំមានគំនិតគាំទ្របន្តិច និងអត់បន្តិច ពីព្រោះវាគឺជាចំណង់ចំណូលចិត្តរបស់បុគ្គល យើងមិនអាចហាមពួកគាត់ទេ»។

…..

លោកនាង សុភ័ណ្ឌដារ៉ា វ័យ៥៤ឆ្នាំ ជាមន្រ្ដីនរគបាលបរមរាជវាំងនៃនាយកដ្ឋានអង្គរក្ស កំពុងតែបំពេញការងារនៅក្រៅបរិវេនព្រះបរមរាជវាំង បានបញ្ចេញជាមតិយោបល់ថា គួរតែមានច្បាប់ប្រឆាំង នឹងអ្នកដែលស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា។

លោកនាង សុភ័ណ្ឌដារ៉ា បានមានប្រសាស៍ថា៖ «ខ្ញុំធ្លាប់លឺ និងបានឃើញរឿងបញ្ហាអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ខ្ញុំគិតថាគួរបង្កើតច្បាប់មួយ មិនឲ្យអ្នកទាំងពីរហ្នឹង ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាទេ នេះនៅក្នុងចិត្តខ្ញុំផ្ទាល់ ពីព្រោះថាមនុស្សយើង កើតមកសម្រាប់ផ្សំផ្គុំ ជាមួយភេទផ្ទុយគ្នា មានញី មានឈ្មោល បើនិយាយពីសត្វ មានប្រុស មានស្រី បើនិយាយពីមនុស្ស»។

…..

កំពុងបំពេញកិច្ចការសាលានៅហាងកាហ្វេមួយកន្លែង និស្សិតឈ្មោះ កញ្ញាសែម សូម៉ាលីដា វ័យ២០ឆ្នាំ សិក្សាឆ្នាំទី១ជំនាញអក្សរសាស្រ្តអង់គ្លេស នៅវិទ្យាស្ថានភាសាបរទេស សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ រស់នៅខណ្ឌពោធិ៍សែនជ័យ រាជធានីភ្នំពេញ។

នៅក្នុងបទសម្ភាសន៍ កញ្ញាសែម សូម៉ាលីដា បាននិយាយថា គួរតែមានច្បាប់ការពារ និងច្បាប់អនុញ្ញាតិឲអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា អាចរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍បាន ដូចមនុស្សប្រុស និងមនុស្សស្រីដែរ។

កញ្ញាសែម សូម៉ាលីដា បាននិយាយដូច្នេះថា៖ «ខ្ញុំគិតថាយើង គួរតែបង្កើតច្បាប់ការពារបុគ្គលម្នាក់ៗ ដែលគាត់ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ជាក់ស្ដែងខ្ញុំធ្លាប់លឺនៅក្នុងវិទ្យុ អេប៊ីស៊ី គាត់ស្រលាញ់ប្រុសដូចគ្នា ម្នាក់ដើរតួជាប្រុស ម្នាក់ទៀតដើរតួជាស្រី ខាងស្រីមានលុយមានកាក់ក៏ទៅនៅជាមួយផ្ទះខាងប្រុស ដល់ពេលគាត់ជួបបញ្ហា ខាងប្រុសបោះបង់គាត់»។

កញ្ញាសែម សូម៉ាលីដា បន្ថែមទៀតថា៖ «ចឹងចង់ឲ្យមានច្បាប់ការពារបុគ្គលទាំងពីរហ្នឹង ស្មើគ្នា ទោះបីគាត់ ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នាដ៏ដោយ ណាមួយនេះ ក៏ដូចជាទំនួលខុសត្រូវរបស់សង្គមដែលត្រូវធ្វើជូនពលរដ្ឋខ្លួនដែរ»។

…..

កញ្ញា វណ្ណា រស្មី វ័យ២៣ឆ្នាំជានិស្សិតឆ្នាំទី៤ ដេប៉ាតឺម៉ង់អក្សរសាស្រ្តខ្មែរ មកពីខេត្តត្បូងឃ្មុំ បានលើកឡើងថា អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា រងសម្ពាធ និងមានការរើសអើងក្នុងសង្គមជានិច្ច បើទោះបីជាគេនិយាយថា មិនឲ្យរើសអើងក៏ដោយ។

កញ្ញា វណ្ណា រស្មី បានលើកឡើងថា៖ «វាមិនមែនជាបញ្ហាក្នុងសង្គមខ្លាំងនោះទេ ព្រោះវាជាទំនាក់ទំនងផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគាត់ ហើយពួកគាត់ ក៏មិនបានបង្កការលំបាកដល់ពួកយើងដែរ»។ កញ្ញា វណ្ណា រស្មី បន្ដថា៖ «ប៉ុន្ដែពួកគាត់អាចរងសម្ពាធមានការរើសអើងក្នុងសង្គមជានិច្ច បើទោះបីជាគេនិយាយថាមិនឲ្យរើសអើងក៏ដោយ»។

…..

លោក រិទ្ធ សុធា មកពីខេត្តព្រៃវែង បញ្ចប់បរិញ្ញាបត្រនៅសាលាភូមិន្ទ

ភ្នំពេញ ផ្នែកប្រវត្តិវិទ្យា បានយល់ឃើញថា ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មិនទាស់ខុសទេ ប៉ុន្តែវាប៉ះពាល់ដល់ប្រពៃណី ប្រសិនបើ ពួកគាត់បំផុសបំផុលថែមទៀត។

លោក រិទ្ធ សុធា និយាយថា៖ «ការស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ធ្វើឲ្យបាត់បង់តំណពូជ បាត់បង់ធនធានមនុស្ស លោកមិនពេញចិត្តចំពោះរឿងហ្នឹងទេ គួរតែមានច្បាប់កុំឲ្យរឿងហ្នឹងកាន់តែរីកធំទៅៗ»។ គាត់បន្ថែមថា៖ «ពេលខ្លះ គ្រួសារក៏បាត់បង់សេដ្ឋកិច្ច ព្រោះមិនហ៊ានចេញមុខក្នុងសង្គម ដោយសារមានកូន ជាអ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា»។

…..

កញ្ញាគឹម ចាន់លាភី វ័យ១៨ឆ្នាំ កំពុងសិក្សាឆ្នាំទី១ជំនាញវិស្វរកម្មវិទ្យាសាស្រ្ដ នៅសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញ មកពីខេត្តតាកែវ បានបញ្ចេញជាមតិយោបល់ថាស្រីៗស្រលាញ់គ្នា ដោយសារប្រុសៗ សាវ៉ាពេក។

កញ្ញាគឹម ចាន់លាភី បានលើកឡើងថា៖ «ជួនកាលស្រីៗស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា មកពីមនុស្សប្រុសសាវ៉ាពេក ធ្វើឲ្យខូចចិត្ត ហើយមាននារីលួងលោម ក៏ត្រូវគ្នាហើយក៏ស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា»។ កញ្ញាយល់ឃើញថា សម័យទំនើបបច្ចុប្បន្ន បើទោះជាស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ក៏ពួកគេនៅតែអាចមានកូនបានដែរ ដូច្នេះគួរតែបង្កើតច្បាប់ការពារពួកគាត់ ពីព្រោះការបំបែកបំបាក់អ្នកស្រលាញ់ភេទដូចគ្នា ក៏ជាឧក្រឹដ្ឋកម្មមួយដែរ។