There were no Cambodian museums or art galleries in Sydney, where she grew up, and Khmer art was rarely discussed in her family — and even then, only by the elders.

“As a young person, I didn’t feel like it was that important because it was the older generation telling me that this is Khmer culture,” she said. “But in reality, Khmer culture is very big and multifaceted.”

It wasn’t until she began researching Cambodian weaving styles in university that she discovered pidan and began exploring her own Cambodian heritage.

“I never went to a museum or anything to see art, because it just wasn’t something that my family did,” she said. “So when I went to university, I was like, wow, this is so amazing. I saw it as an opportunity, because I didn’t see a lot of Khmer artists.”

Now 31, Sok Linda is living in the northeastern United States and preparing for a solo exhibit in March at the Campbelltown Arts Center in Sydney. With each new show, pidan gains a few more fans, and Sok Linda moves one step closer to her goal of becoming a full-time artist.

Ancient Heritage 

The exact origins of pidan are unknown, but the artform is at least 1,000 years old. It’s defined by the use of intricate dyeing and weaving methods to create finely detailed scenes. Pidan are typically made from fine silk and depict landscapes of Angkor Wat or tales from Buddhist scripture. They were traditionally woven by women and donated to local temples as a way to make merit.

The practice fell into decline during the French protectorate, in the mid 19th century. It was all but obliterated under the Khmer Rouge.

“I was very interested in the idea that silk is something that was almost erased during the Pol Pot times,” she said. “Silk is one of the most resilient materials, one of the most resilient natural fibers.”

It makes an apt symbol for the resilience and strength of the Khmer people.

Modern Spin

Sok Linda first began pidan weaving in 2022. Her take on the ancient tradition reflects the change in times. She has simplified some of the more complex weaving and dyeing techniques, and moved away from its religious origins.

“The colors also differ,” she said, “and the stories behind the pidan are also very different. Instead of Buddhist stories, they are stories from my family.”

Despite the challenges of being an artist – the inconsistent paydays, the long hours, the formal rejection letters – she can think of no better career.

“I want to continue making art, and hopefully make bigger and better things, and get bigger exhibitions,” she said. “It’s a challenging but incredibly rewarding career to pursue. It’s not always stable, but that’s part of the excitement.”

Caldwell, a Scottish academic and vocal Khmer Rouge supporter, would be murdered in Phnom Penh soon after the group’s December 1978 interview. Becker and Dudman, miraculously, escaped unharmed.

The deadly events hang as the historical backdrop to Rithy Panh’s latest film, “Rendez-vous avec Pol Pot” — or “Meeting with Pol Pot,” in English — which opened in Cambodian theaters Aug. 9.

Sart Botuma, a journalism trainee at Newsroom Cambodia, spoke with Becker about the career-defining events and the film they inspired.

Q: What was it like meeting Pol Pot?

A: I was intimidated and fascinated. In 1978, the crimes, death and depravity of the regime were still largely hidden, so I didn’t know what to expect. I was surprised at his charming smile and his outward appearance. He was well-dressed, well-groomed. Then he began lecturing me and I understood how paranoid and unhinged he was.

Q: How do you view post-war Cambodia? Especially the young people?

A: I’m glad Cambodians are learning their history, and that there are greater attempts to help them heal. However, to do so requires the freedom to ask questions, the freedom to be honest about feelings and to be allowed to become adults who can heal and think for themselves. I fear that freedom does not yet exist.

Q: What is it like seeing your work come to life on the big screen?

A: I am honored and grateful. And I’m also humbled that Rithy Panh made a feature movie inspired by my life and work. In “Rendezvous,” he expresses the truth of my visit without it being tied down as a documentary. Instead, it is a thoughtful, imaginative, frightening and ultimately humane story that captures so much of what I went through. I was in tears watching it at the premier in Cannes.

Q: What are your expectations for the film?

A: I expect Cambodians to embrace this movie. It was celebrated in France, drawing large audiences to theaters and receiving excellent reviews. In Cambodia, I imagine “Rendezvous” will be seen as a masterpiece. It is a very original depiction of that still unimaginably horrific chapter of Cambodian history – suspenseful, a work of art – I don’t know how he did it, but Rithy Panh is a national treasure.

This story was written as part of the Newsroom Cambodia mentorship program.

Read on The Guardian website https://www.theguardian.com/global-development/2022/dec/13/how-cambodian-women-are-using-theatre-to-speak-out-against-domestic-abuse

បើតាម​សេចក្ដីជូនដំណឹងសមាគមប្រតិបត្ដិករទូគមនាគមន៍កម្ពុជា ចេញ​នៅ​ថ្ងៃទី ២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ​២០២២ បញ្ជាក់ថា  ប្រតិបត្ដិករផ្ដល់សេវាកម្មសេវាទូរស័ព្ទចល័តទាំងអស់ នឹង​ផ្លាស់ប្ដូរ​ជា​ដំណាក់កាល​ពី​កញ្ចប់​គម្រោង​ដែល​កំពុងតែប្រើប្រាស់បច្ចុប្បន្នទៅកញ្ចប់គម្រោងថ្មីនៅត្រឹមថ្ងៃទី២៨កុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣ខាងមុខ។

សេចក្ដីជូនដំណឹង​ដដែលបន្ថែមថា ប្រតិបត្ដិករ​ទូរស័ព្ទទាំងអស់​នឹងបញ្ឈប់ការផ្ដល់​សេវា​គម្រោង​សេវា​ប្ដូរ​ប្រាក់​​​​ទាំងអស់ត្រឹមថ្ងៃទី០១ខែមីនាឆ្នាំ២០២៣ ហើយស្នើ​​ឱ្យអតិថិជន​ទាំងអស់​អញ្ជើញ​ទៅកាន់​សាខា​បម្រើ​​អតិថិជនរបស់ប្រតិបត្ដិករចល័តដើម្បីធ្វើការផ្លាស់ប្ដូរទៅកាន់គម្រោងថ្មីដែលអតិថិជនពេញចិត្ត។​ហើយចំពោះអតិថិជនដែលដែលខកខានមិនបានធ្វើការផ្លាស់ប្ដូរទៅកញ្ចប់គម្រោងថ្មីមុនថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៣ ប្រតិបត្ដិករផ្ដល់សេវាទូរស័ព្ទនឹង​ធ្វើការប្ដូរ​គម្រោង​ថ្មី​ជូន​អតិថិជន​ដោយ​ស្វ័យប្រវត្ដិ​នៅ​មុន​ថ្ងៃទី១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៣។​

សេចក្ដីជូនដំណឹងដដែលបញ្ជាក់​ថា កញ្ចប់គម្រោង​ថ្មី​បាន​ធ្វើការ​រៀបចំ​នៅក្នុង​គោល​បំណង​ផ្ដល់​ជូន​អ្នក​ប្រើប្រាស់​​​ដោយ​មាន​តម្លាភាព​កាន់​តែ​ប្រសើរ ដោយមានការបែងចែកច្បាស់លាស់ចំពោះទំហំ​ទិន្នន័យ​អ៊ីនធើណេត និងចំ​នួននា​ទី​ក្នុងការ​ហៅចេ​ញ និង​ចំនួន​សារជាអក្សរនៅក្នុងប្រព័ន្ធ៕

យោង​តាម​ការបង្ហោះស្ថិតិ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​ផ្លូវ​ការ​របស់​ក្រសួង​ទេសចរ នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៧ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​ បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា​ កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ សរុប​មាន​ចំនួន​ ៤៣៩,០៤៦​នាក់​ ក្នុង​នោះ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ជាតិ​មាន​ចំនួន​ ៤០២,៣៤៧​នាក់​ និង​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​បរទេស​មាន​ ៣៦,៦៩៩​នាក់​ ដោយ​គិត​ចាប់​ពី​ថ្ងៃ​ទី​ ១៩​​ ដល់​ទី​២៥​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​។

បើ​តាម​ក្រសួង​ទេសចរណ៍​ ​គោល​ដៅ​ទេសចរ​សំខាន់​ៗ​ រូម​មាន​​ ខេត្ត​ព្រះសីហនុ ១៩០,០១៥​នាក់ ខេត្ត​សៀមរាប​ ៧៦,០២២​នាក់​ រាជធានី​ភ្នំពេញ​ ៣២,១៧៥​នាក់​ខេត្ត​កំពត​ ២៧,៦៨១​នាក់ ខេត្ត​បាត់ដំបង​ ១៩,៩៧០​នាក់​ ខេត្ត​កំពង់ចាម​ ១៤,១៦១​នាក់ និង​ខេត្ត​កែប​ ១០,៨៧៨​នាក់​។

ដោយ​ឡែក​ បើយោង​តាម​តួលេខ​តារាង​ស្ថិតិ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​កម្ពុជា ​កាល​ពី​ចុង​ខែ​វិច្ឆិកា នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៨​ ដល់​ដើម​ខែ​ធ្នូ​ ថ្ងៃ​ទី៤​ ឆ្នាំ​២០២២​ កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​សរុប​ ៥៥៤,០៦២​នាក់​​​​ ច្រើន​ជាង​ចុង​សប្តាហ៍​ខែ​ធ្នូ​នេះ​៕

ក្នុងសេចក្ដី​ថ្លែង​ការណ៍​​របស់​សហភាព​សហជីព​កម្ពុជា​ ចុះថ្ងៃទី២៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ បានឱ្យ​ដឹង​ថា ការស្នើ​របស់ប្រធានា​ធិបតី​អាមេរិក និង​អគ្គ​លេខា​ធិការ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិពេលមកប្រជុំ​អាស៊ាន​ថ្មីៗ​នេះ សុំ​ឱ្យ​កម្ពុជា​​បើកលំហ​សិទ្ធិនយោបាយ សេរីភាព និង​ដោះលែង អ្នកជាប់ឃុំមនសិការ​​មុន​ពេល​បោះឆ្នោត​ឆ្នាំ២០២៣​ខាងមុខ​នេះ ហើយសហភាព​អ៊ឺរ៉ុប​ក៏បានក្រើនរំលឹក​ដល់កម្ពុជា​ជាច្រើនលើក សុំឱ្យស្ដារសិទ្ធិមនុស្ស សេរីភាព និងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យឡើងវិញ។

សេចក្ដីថ្លែងការ​ណ៍​ដដែលបន្តថា ការលើកឡើងរបស់សហ​រដ្ឋ​អាមេរិក​ សហភាព​អឺរ៉ុប និង​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិក្នុងបំណង​ល្អសម្រាប់​ក​ម្ពុជា​ ប៉ុន្តែ​សហភាព​សហជីព​កម្ពុជា​បង្ហាញ​ក្ដីបារម្ភ​ថា បើរដ្ឋា​ភិបាល​កម្ពុជា​មិន​បានធ្វើការកែលម្អ​ស្ថានភាពសិទ្ធិមនុស្ស សេរីភាព និងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ តាមការស្នើរបស់​ប្រធានាធិបតី​សហ​រដ្ឋ​អាមេរិក សហភាពអ៊ឺរ៉ុប និងអគ្គ​លេខា​អង្គការ​សហ​​ប្រជាជាតិកន្លង​មក​​​ ប្រព័ន្ធ​អនុ​គ្រោះពន្ធ GSP និងប្រព័ន្ធ​អនុ​គ្រោះពន្ធលើកលែងអាវុធ EBA នឹងអាចបាត់បង់ទាំងស្រុងក្នុងឆ្នាំ២០២៣។

នៅពេលកម្ពុជា​បាត់បង់ GSP និង EBA ធ្វើឱ្យកម្មករ​រាប់សែននាក់ នឹងបាត់បង់ការងារធ្វើ គ្រាន់តែសហភាព​អ៊ឺរ៉ុប​កាត់ ២០% កម្មករ​រាប់ម៉ឺននាក់អត់ការងារធ្វើ ហើយកម្ពុជា​ក៏នឹងបាត់បង់ប្រាក់ចំណូល​យ៉ាងខ្លាំង និង​ធ្វើឱ្យសេដ្ឋកិច្ច​ធ្លាក់ចុះ។ រាជ​រដ្ឋា​ភិបាល​កម្ពុជា​មិនត្រូវធ្វើមិនដឹង មិនឮ ដោយសារហេតុផលនយោបាយ​នោះទេ ដើម្បីរក្សាផលប្រយោជន៍ ​និងការងារធ្វើជូនកម្មករ កម្មការិនី។ នេះ​បើតាម​សេចក្តី​ថ្លែងការណ៍​របស់​សហភាព​សហជីព​​កម្ពុជា។

លោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋា​ភិបាល​ប្រាប់ Newsroom Cambodia ​ថា អ្វី​ដែល​អន្តរជាតិ​​លើកឡើង​គឺ​គ្រាន់​តែ​ជាការបារម្ភ​ ហើយកម្ពុជា​ស្នើសុំឱ្យមានការបន្ធូរ​បន្ថយ។ លោកបន្ត​ថា កម្ពុជា​បាន​និង​កំពុង​ធ្វើការងារ​ដើម្បី​ជជែកជាមួយគណៈកម្មាធិការ​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា និង​ក្រសួង​ការបរទេស​ដើម្បី​ពន្យល់​ប្រាប់​ទៅស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​​ទាំងនោះ។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «ចំពោះ​លក្ខខណ្ឌ​នេះ​យើង​ចេះ​តាក់តែង​ខ្លួនឯង តាមអ្វីជាការពិតនៃការលើកឡើងគ្រាន់ជាការបារម្ភ​ហើយយើងស្នើសុំឱ្យមានការបន្ធូរ​បន្ថយ​ប៉ុណ្ណឹង ប៉ុន្តែ​សហភាពសហជីពគាត់បន្ថែម​បន្ថយ​រឿងគាត់តទៀត។ រដ្ឋា​ភិបាល​យើងបានជជែក​គ្នានៅខែក្រោយជាមួយ​គណ:​កម្មាធិកា​រ​​សិទ្ធិមនុស្ស​កម្ពុជា និងក្រសួង​ការបរទេស​ដើម្បី​ជជែក​គ្នា ពីព្រោះ​កុំភ្លេចកម្ពុជា​មិនស្ថិតនៅក្រោមអាណានិគម​រ​បស់បរទេស​ណាមួយទេ យើងទាំងអស់គ្នាមានមោទន​ភាពទាំងអស់គ្នា ក៏ប៉ុន្តែ​លក្ខខណ្ឌដែលយើងជជែក​គ្នាគឺជាភាពជាដៃគូ ​និង​សហ​ប្រតិ​បត្តិការ»។​

គួរបញ្ជាក់​ថា សហភាពអឺរ៉ុបបានសម្រេចដកប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពន្ធ EBA ចំនួន២០% ពីកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃ១៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២០ ក្រោយពីរដ្ឋាភិបាល លោក ហ៊ុន សែន បានបរាជ័យក្នុងការស្ដារលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងការគោរពសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជា៕​

យោងតាមការចុះផ្សាយទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​ផ្លូវ​ការ​របស់​អង្គការ​ WWF កម្ពុជា​ នៅ​ថ្ងៃទី​២៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ​២០២២​នេះ​បញ្ជាក់ថា កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ សត្វ​ផ្សោត​ញី​ពេញ​វ័យ​មួយ​ក្បាល​ទៀត​បាន​ស្លាប់​អណ្តែត​នៅ​តំប​ន់ក្បែ​រ​កោះទ្រ​ង់ ចម្ងាយប្រមាណ១០គីឡូម៉ែត្រប៉ែកខាងក្រោមអន្លង់កាំពី ខេត្តក្រចេះ។ ក្រោយកា​រពិ​និត្យ​សាកសព​សត្វ​ផ្សោត​យ៉ាងល្អិតល្អន់ ក្រុមអ្នកជំនាញស្រាវជ្រាវនៃខណ្ឌរដ្ឋបាលជលផលខេត្តក្រចេះ និង​​អង្គការ WWF បានសន្និដ្ឋានជាបឋមថា សត្វផ្សោតមួយក្បាលនេះបានស្លាប់ក្រោយពីជាប់នឹងសន្ទូចរនង។

បើតាមការចុះផ្សាយដដែលបន្តថា សត្វផ្សោតញីពេញវ័យមានប្រវែង ១៩៦ សង់ទីម៉ែត្រ អាយុចន្លោះពី ៧ ទៅ ១០ ឆ្នាំ និងមាន ទម្ងន់​ប្រហែល​៩៣គីឡូក្រាម។

ក្នុង​សារ​ដែល​ផ្សព្វផ្សាយ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​ WWF​ បញ្ជាក់ថា៖ «សត្វផ្សោត​នេះជា​សត្វផ្សោត​ដែល​មាន​សុខភាព​ល្អ​ទីបី​ហើយ​ដែល​បា​នស្លា​ប់​ក្នុង​ចន្លោះ​រយៈពេល​ត្រឹម​តែ ៧​ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ ដែល​នេះ​​ជា​ការប្រកាស​អាសន្ន​មួយ​តម្រូវ​ឲ្យ​មា​ន​វិធានការ​ខ្លាំងក្លា​ឡើង​សម្រាប់​ពង្រឹង​ការអនុវត្ត​ច្បាប់​ជា​បន្ទាន់​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ជម្រក​សត្វ​ផ្សោត»។

ក្នុងនោះអង្គការ WWF កម្ពុជា ក៏​បាន​អំពាវនាវជាថ្មីម្តងទៀតដល់អាជ្ញាធរទទួលខុសត្រូវទាំងអស់ឱ្យប្រមូលផ្តុំ និងពង្រឹងកំលាំងសម្រាប់ការអនុវត្តច្បាប់ជាបន្ទាន់ក្នុងការបង្កើនការល្បាតទាំងពេលថ្ងៃ និង​ពេល​យប់​ដើម្បី​ការពា​រ​សត្វ​ផ្សោត​ដែល​នៅ​សេសសល់​ឲ្យ​ជៀសផុ​ត​ពី​ការស្លាប់​ដោយ​សា​រ​ការ​នេសាទ​ខុសច្បាប់​ក្នុង​តំបន់​អភិរក្ស​សត្វ​ផ្សោត។

លោក សេង ទៀក នាយកអង្គការ WWF កម្ពុជា បានលើកឡើង​ក្នុង​សារ​ដែល​បង្ហោះ​ដោយ WWF នោះថា ការកើនឡើងនៃសកម្មភាពនេសាទខុសច្បាប់នៅក្នុងតំបន់អភិរក្សសត្វផ្សោតនាពេលថ្មីៗនេះ នឹង​បណ្តាល​ឱ្យ​សត្វ​ផ្សោតទន្លេមេគង្គឈានទៅផុតពូជ ប្រសិនបើ​គ្មាន​វិធានការ​បន្ទាន់​ដើម្បី​បញ្ឈប់​សកម្មភាព​ខុស​ច្បាប់​ទាំង​នេះ​ទេ។

លោកបន្តថា៖ «សោកនាដកម្មដែលគួរអាចបញ្ចៀសបាន​នៃ​ការស្លាប់​រប​ស់ស​ត្វ​ផ្សោត​វ័យ​បន្ត​ពូជ​ទាំង​បី​ក្បាល​ជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងរយៈពេលមិនដល់១០​ថ្ងៃ ជាសារ​យ៉ាង​ច្បាស់​មួយ​ដល់​អាជ្ញាធរ​ទទួលខុសត្រូវ​គ្រប់​លំដាប់​ថ្នាក់​ថា នេះជាពេលចាំបាច់បំផុតហើយ ដើម្បី​បង្កើន​វត្តមាន​មន្ត្រី​សម្រាប់​ការពង្រឹង​ការអនុវ​ត្ត​ច្បាប់​នៅ​ក្នុង​ជម្រក​សត្វផ្សោតសំខាន់ៗទាំងអស់»។

លោកបានទទូចដល់អាជ្ញារពាក់ព័ន្ធថា​ ដើម្បីបញ្ឈប់សកម្មភាពទាំងនេះ មន្ត្រីឆ្មាំទន្លេ និងមន្ត្រី​អនុវ​ត្ត​ច្បាប់​ពាក់ព័ន្ធ​ទាំងអស់ត្រូវមានវត្តមានរយៈពេល ២៤ ម៉ោងមួយថ្ងៃ ក្នុងសប្តាហ៍នីមួយៗដោយទៀងទាត់ ដោយ​ចុះ​ល្បាត​ទាំង​ថ្ងៃ​ទាំង​យប់​នៅ​ក្នុង​តំបន់​សត្វ​ផ្សោត។ បន្ថែមពីលើការល្បាតនេះត្រូវ​តែ​មានការ​ដាក់​ពិន័យ​ឲ្យ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​ជនល្មើសដែលបានប្រព្រឹត្តការនេសាទខុសច្បាប់ ឬ​បទល្មើស​នេសាទ​ផ្សេងៗ​ទៀត​នៅ​ក្នុង​តំប​ន់​អភិរក្ស​សត្វផ្សោត សម្រាប់​ជាការកំញើញ​ដល់​អ្នក​នេសាទ​ដទៃ​ទៀត​ឲ្យ​បញ្ឈប់​ការប្រព្រឹត្ត​សកម្មភាព​ខុស​ច្បាប់​​ទាំង​នេះ។

បើ​តាមអង្គការ WWF កម្ពុជា គិតត្រឹមថ្ងៃទី ២៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០២២ សត្វផ្សោតសរុបចំនួន ១១ក្បាល ហើយ​បាន​ស្លាប់​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២២ នេះ រីឯសត្វផ្សោតដែលបានស្លាប់ក្នុងរយៈពេល ៣ ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ មាន​ចំនួន​សរុប​២៩ក្បាល៕​

តាមសេចក្ដីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងធនធានទឹកនិងឧតុនិយមបានចេញនៅថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២​ ស្ដីពីស្ថានភាពអាកាសធាតុលើផ្ទៃមហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកនៅក្នុងតំបន់អេក្វាទ័រ ចាប់ពី​ខែមករា ​និង​ខែមេសា​ឆ្នាំ​២០​២​៣ កម្ពុជានឹងទទួលរងឥទ្ធិពលពីបាតុភូតអែលនីណូ(EI Nino)​២០%​និង​ចាតុ​ភូត​​អែនសូ​(ENSO)​​៨០%ជាបាតុភូតអន្ដរកាលនៅចន្លោះរវាងឡានីណា(La Nina)​និង​អែលនីណូ​(EL Nino)។

នៅក្នុងសេចក្ដីជូនដំណឹងបានបញ្ជាក់ថា​ នៅខែមករា បណ្ដាខេត្ត​ដែលនៅ​ទំនាប​កណ្ដាល​មាន​សីតុណ្ហ​ភាពមធ្យម​អប្បបរមា១៨អង្សារសេ និងអតិបរមា២៩អង្សារសេ ហើយនៅតំបន់​ជួរភ្នំ​ដងរែក ​និង​ខ្ពង់​រាប​ភាគ​ឦសាន្ដ​សីតុណ្ហភាពអប្បបរមាអាចចុះមកក្នុងរង្វង់ពី១៥ ទៅ១៧អង្សារសេ និងនៅខែ​កុម្ភៈ​ដល់ខែ​មីនា ​សីតុណ្ហភា​ព​​មធ្យមអប្បបរមា២០អង្សារសេ និងមធ្យមអតិបរមា៣៣អង្សារសេ ហើយ​ខែមេសា មាន​សីតុណ្ហភាព​មធ្យមអប្បបរមា២៤អង្សារសេ និងមធ្យមអតិបរមា៣៦អង្សារសេ និង​អតិបរមា​អាច​​ឡើង​ដល់​៣៩​អង្សា​រ​សេ​។

​ក្រសួងបន្ថែមថា សម្រាប់​បរិមាណទឹកភ្លៀង គឺ​អាចស្មើនឹងកម្រិតមធ្យមភាគច្រើនឆ្នាំ តែតិចជាង​​ឆ្នាំ​២០២២ នៅ​​ក្នុង​ខែមី​នា និ​​ង​មេសា​នឹ​​ង​អា​ច​មា​ន​ភ្លៀង​កក់ខែធ្លា​ក់​​​​ក្នុង​​ក​ម្រិ​តពី​តិ​​ចទៅប​ង្គូ​រ ​និ​ងមាន​ការ​កើត​ឡើងនូវ​បាតុ​ភូតផ្គររន្ទៈ​ និងខ្យល់​កន្ត្រាក់​ច្រើន។ ហើយនៅដើម​រដូវ​វស្សា​​ នៅ​ឆ្នាំ២០២៣​ខាងមុខនេះ ​នៅ​​ទូ​ទាំង​​ប្រទេសអាច​នឹងចាប់ផ្ដើមនៅពាក់កណ្ដាល​ខែ​ឧសភា ហើយនៅតំ​ប​ន់វា​ល​ទំ​នាប ​​និ​ង​​តំ​បន់​មា​ត់​សមុទ្រ​​​អា​​ច​ចា​ប់​ផ្ដើ​ម​​​នៅ​​​​ស​​ប្ដា​ហ៍​ទី​មួ​យ​​នៃ​ខែឧសភា ​និងមានភ្លៀង​ធ្លាក់រាយ​ប៉ាយ​ល្អ ​និ​ង​មា​ន​កម្រិ​ត​ទឹកភ្លៀ​ង​ពី​​តិចទៅបង្គូរ លាយឡំជាមួយនឹងផ្គររន្ទះ និងខ្យល់កន្ដ្រាក់ផងដែ។

ក្រសួង​ធនធានទឹក ឧតុនិយម​ក៏​បាន​អំពាវនាវ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​ប្រើប្រាស់​ទឹក​ដោយ​សន្សំសំចៃ ដោយសារ​ទឹក​ភ្លៀងដែល​នឹង​ធ្លាក់​មក​មិនទាន់​គ្រប់គ្រាន់​សម្រាប់​តម្រូវការ​ប្រើប្រាស់។

ក្រសួង​បញ្ជាក់ថា៖ «បើទោះបីនៅក្នុង​រដូវប្រាំង និង​ដើម​រដូវ​វស្សាអាចនឹង​មាន​ភ្លៀង​កក់ខែច្រើនបង្គួរ តែបរិមាណ​ទឹក​ភ្លៀង​ដែល​ធ្លាក់​មកមិនទាន់​សមល្មម​ក្នុងការ​បហរើប្រាស់ ឆ្លើយតបប​តាម​តម្រូវការ​ភ្លាមៗ​នោះទេ។ អាស្រ័យ​ហេតុនេះ សូមបន្ត​រក្សា​ និង​ប្រើប្រាស់​ទឹក​ដោយ​សន្សំ​សំចៃ ជាពិសេស​បណ្តា​តំបន់​ជនបទ​ដាច់​ស្រយាលដែល​នៅ​ឆ្ងាយ​ពី​ប្រភពទឹក»៕​

យោង​តាមការប្រកាស​ព័ត៌មាន​របស់​ក្រសួង​ទេសចរណ៍​ដែល​បាន​បង្ហោះ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​ផ្លូវ​ការ​របស់​ខ្លួន​ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី២៣ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០២២ បាន​ឱ្យ​ដឹងថា​ ថ្មីៗ​នេះ​មានព័ត៌មានមួយ​ចំនួន​លើកឡើងថា​ មានការ​កំណត់​ឱ្យភ្ញៀវទេសចរណ៍​ត្រូវ​មានទឹកប្រាក់​តាម​ខ្លួន​ពី​១ពាន់ ទី​២ពាន់​ដុល្លារ ហើយ​ថា បុគ្គលិក​ក្រុមហ៊ុន​ទេសចរណ៍​តម្រូវ​ឱ្យ​ភ្ញៀវបង្ហាញ​ទឹក​បប្រាក់​ទាំង​នោះ​មុន​ឡើង​ជិះ​យន្ត​ហោះ។ ​

ក្រសួង​ទេសចរណ៍​បាន​បញ្ជាក់​​ការ​បដិសេធ​ក្នុង​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​នោះ​តាម​​ន័យ​ដើម​ថា​៖ «​រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​មិន​មាន​គោល​នរយោបាយ​ណា​មួយ​តម្រូវ​ឱ្យ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​មាន​ទឹក​​ប្រាក់​តាម​ខ្លួន​ចំនួន​ ១.០០០​ ឬ​ ២.០០០​ ដុល្លារ​ ដើម្បី​អាចចូល​មក​ព្រះ​រាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា​នោះ​ទេ និង​ ការសាក​សួរ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​អំពី​ចំនួន​ទឹក​ប្រាក់​យក​តាម​ខ្លួន​ គឺ​ជា​កាតព្វកិច្ច​របស់​មន្រ្តី​ជំនាញ​ ដែល​មាន​សមត្ថកិច្ច​នៅ​ច្រក​ទ្វារ​អន្តរជាតិ​ ដែល​​ត្រូវ​ធ្វើ​ឡើង​តែ​ចំពោះ​ករណី​សង្ស័យ​មួយ​ចំនួន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ មិន​ប្រកាន់​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ជន​ជាតិ​ណា​ឡើយ​ និង​មិនធ្វើ​ឡើង​ជា​ទូទៅ​គ្រប់​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ទាំង​អស់​នោះ​ទេ​»។

ក្នុង​ការ​ប្រកាស​ព័ត៌មាន​នេះ​ដែរ​ ក្រសួង​ទេសចរណ៍​បាន​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ឱ្យ​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ទាំង​អស់​គោរព​តាម​លក្ខ​ខណ្ឌ​តម្រូវ​ការ​របស់​ព្រះ​រាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា​ និង​សូម​ស្វាគមន៍​ភ្ញៀវ​ទេសចរ​ទាំង​អស់​មក​ទស្សនា​ព្រះ​រាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា​៕

លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន ថ្លែងបែបនេះក្នុងពិធីសម្ពោធដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ផ្លូវលេខ១៤៦B តភ្ជាប់ទៅផ្លូវលេខ១៤៨ ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ កាលពីព្រឹកថ្ងៃព្រហស្បតិ៍នេះ។

លោកបានថ្លែងថា៖ «ការធ្វើផ្លូវដែកល្បឿនលឿន គឺមិនចំណាយពេលយូរនោះទេ ដោយសារតែកម្ពុជាមានផ្លូវដែកស្រាប់នៅពេលបច្ចុប្បន្ន ហេតុនេះយើងត្រូវការការតភ្ជាប់ផ្ទៃក្នុងដើម្បីកាត់បន្ថយការលំបាករបស់ប្រជាជន កាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងបង្កើនប្រាក់ចំណូលសម្រាប់ប្រជាជនកម្ពុជា។»

គួរបញ្ជាក់ដែរថា ផ្លូវដែកកម្ពុជាបានចាប់ផ្តើមសាងសង់ដំបូងក្នុងទសវត្សរិ៍ឆ្នាំ១៩៣០ ដល់ឆ្នាំ១៩៤០ ។ ផ្លូវដែកកម្ពុជាមានចំនួន ២ខ្សែ គឺ ខ្សែភាគខាងជើង និងខ្សែភាគខាងត្បូង ដែលមានប្រវែងសរុប ៦៥០គីឡូម៉ែត្រ។

ផ្លូវដែកភាគខាងជើង មានប្រវែង ៣៨៦គីឡូម៉ែត្រ ពីភ្នំពេញ ទៅដល់ប៉ោយប៉ែត (ព្រំ​ដែន​កម្ពុជា-ថៃ) ​ត្រូវបានកសាងឡើងចាប់ ពីឆ្នាំ១៩២៩ ដល់ឆ្នាំ១៩៤២ ក្នុងសម័យអាណានិគមបារាំង និង​ផ្លូវ​ដែកភាគខាងត្បូងត្រូវបានកសាងឡើងចន្លោះឆ្នាំ១៩៦០ ដល់ឆ្នាំ១៩៦៩ ក្នុងសម័យ​សង្គមរាស្ត្រនិយម ក្រោមព្រះរាជកិច្ចដឹកនាំ​របស់ព្រះករុណាព្រះបាទសម្តេចព្រះនរោត្តម សីហនុ ព្រះបរមរតនកោដ្ឋ ក្រោម​ជំនួ​យ​របស់ប្រទេសបារាំង អាល្លឺម៉ង់ខាងលិច និងចិន ដែលមានប្រវែងសរុប ២៦៤គីឡូម៉ែត្រ។

ផ្លូវដែក​ទាំង​ពីរ​ខ្សែនេះ ត្រូវបានទទួល រងការខ្ទេចខ្ទាំយ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ ហើយផ្នែកខ្លះត្រូវបានបំផ្លាញទាំង​ស្រុងដោយរបប​កម្ពុជា​ប្រជាធិបតេយ្យ។

បច្ចុប្បន្ន ផ្លូវដែកទាំងពីរខ្សែ ត្រូវបានសាងសង់ និងជួសជុលដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ឡើងវិញ តាមរយៈ ការសហការរវាងក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន និងក្រុមហ៊ុន រ៉ូយ៉ាល់ រេលវេ កម្ពុជា (RRC)៕

នៅក្នុងសេចក្ដីជូនដំណឹងដែលចេញដោយរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញនៅថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២បានបញ្ចាក់ថាដើម្បីថែរក្សាសុវត្ដិភាព និងសណ្ដាប់ធ្នាប់និងរបៀបរៀបរយសាធារណៈរដ្ឋបាលរាជធានីភ្នំពេញ នឹងធ្វើការបញ្ចៀសចរាចរនិងផ្អាកចរាចរបណ្ដោះអាសន្នជុំវិញទីតាំងប្រារព្ធពិធី ដោយ​មិ​ន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​​​យាន​យន្ត​គ្រប់​​ប្រភេទធ្វើការឆ្លងកាត់តាមទីតាំងដែលប្រារព្វពិធីនោះឡើយ។

នៅក្នុងសេចក្ដីបានបញ្ចាក់ផងដែរថាគ្រប់យានយន្ដទាំងអស់មិនត្រូវអនុញ្ញាតឱ្យធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់តាមកំណាត់ផ្លូវមហាវិថីឈ្នះឈ្នះពីគល់ស្ពានព្រែកព្នៅ​រហូតដល់ផ្លូវជាតិលេខ​៦ដែលជាទីតាំងដែលប្រារព្ធពិធី ហើយកម្មវិធីនិង​ចាប់ផ្ដើម​ប្រារព្វ​នៅម៉ោង​០៥:00នាទី​រហូតដល់ម៉ោង១២:០០នាទី។​

នៅក្នុងសេចក្ដីជូនដំណឹងខាងលើរដ្ឋបាលបានបន្ថែមថា៖ចំពោះការបិទផ្លូវជាបណ្ដោះអាសន្នដើម្បីប្រារព្ធពិធីរហូតដល់ថ្ងៃដែលបានបញ្ចប់ រដ្ឋាបាលរាជធានីភ្នំពេញនិងធ្វើការបើកផ្លូវឱ្យចរាចរជាធម្មតាវិញ ហើយ​ស្នង​ការរដ្ឋាភិបាលរាជធានីភ្នំពេញនិងបញ្ជាការរដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថនិងរដ្ឋបាលខណ្ឌជ្រោយចង្វារ​រដ្ឋ​បាល​ខណ្ឌព្រែកព្នៅនិងមន្ត្រីសាធារណការនិងអជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ត្រូវធ្វើការផ្សព្វផ្សាយ​និង​អនុវត្តឱ្យបានទូលំទូលាយ៕

“The construction of high-speed railways will not take long because Cambodia already has a rail system,” he said. “We need internal connections to reduce hardships, reduce poverty and increase income for Cambodian people.” 

Faster tracks would give rise to a domestic railway industry and improve the movement of goods through the southern port city of Sihanoukville.

Cambodia maintains about 650km of tracks, although their slow speeds make them unable to handle commercial transport. A southern line runs from Sihanoukville to Phnom Penh. A northern line stretches from the capital to Poipet, on the Thai border.

Cambodia is also considering a third line, from Phnom Penh to Bavet, on the Vietnamese border.

បើតាមសេចក្ដីជូនដំណឹងរបស់ក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុចេញនៅថ្ងៃទី២២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២នេះថា ក្រុមការងារចម្រុះរាជធានីដឹកនាំដោយមន្ដ្រីពន្ធដាររួមសហការជាមួយអាជ្ញាធរមានសមត្ថកិច្ចថ្នាក់ក្រោមជាតិ នឹងចុះត្រួតពិនិត្យការប្រកាសបង់ពន្ធលើមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូននិងយានជំនិះគ្រប់ប្រភេទប្រចាំឆ្នាំ២០២២នៅ​​តា​មគោលដៅមួយចំនួនលើកំណាត់ផ្លូវសំខាន់ៗនៃរាជធានី ខេត្ដចាប់ពីថ្ងៃទី១៥ មករា​ឆ្នាំ​២០២៣​ខាងមុខនេះ។

នៅក្នុងសេចក្ដីជូនដំណឹងនោះបានបញ្ជក់ថា៖ «ចំពោះម្ចាស់យានយន្ដដែលមិនទាន់បានប្រកាសបង់ពន្ធលើមធ្យោបាយដឹកជញ្ជូន​និងយានជំនិះគ្រប់ប្រភេទប្រចាំឆ្នាំ២០២២កន្លងទៅ អញ្ជើញ​ទៅប្រកាស​បង់​ពន្ធ​និង​បង់​​​ប្រា​ក់​​​​​​​​​​​​​​​​​ពិ​ន័យ​​តា​ម​ច្បា​​ប់​ជា​ធរមាននៅ​អគ្គនាយកពន្ធដារឬសាខា​ពន្ធ​ដារខេត្ដ​ ខណ្ឌ​និង​​​​នៅតាម​ធ​នា​គា​រ​មួយ​​ចំ​​នួន»។

​សេចក្ដីជូនដំណឹងបានបន្តថាធនាគារមានដូចជា ធនាគារ​កាណាឌីយ៉ា​ ក.អ ឬនៅធនាគារអេស៊ីលី​ដា ភីអិលស៊ី ធនាគារវឌ្ឍនៈ ធនាគារ​កម្ពុជា​សាធារណៈ​ ធ​នា​គា​រ​ជេត្រាស់រ៉ូយ៉ាល់ ធនាគារស្ថាបនា​ភី​អិ​ល​ស៊ី​ ធនាគារប្រីសណីយ៍កម្ពុជា និង​នៅ​តាម​កម្មវិធីមួយចំនួនដូ​ច​ជា «GDT Taxpayer App» ដែលអាចទាញយកពី App Store ចំពោះ iosនិង Play storeចំពោះ A​​n​​d​r​o​i​​​d​​​​​​​​​​ សម្រាប់​យា​នយ​ន្ដ ​និង​យាន​ជំ​និះ​ដែ​ល​ធ្លា​ប់បា​នប្រ​កា​សប​ង់​ព​ន្ធ​លើ​ម​ធ្យោ​​បា​យ​ដឹកជ​​​ញ្ជូ​ន​​កន្លង​មក។

នៅក្នុងសេចក្ដីជូនដំណឹងនេះផងដែលអគ្គនាយកពន្ធដារសង្ឃឹមថា ម្ចាស់យានយន្ដទាំងអស់យកចិត្ដទុក​ដាក់គោរពកាតព្វកិច្ចសារពើពន្ធឲ្យបានទាន់ពេលវេលាស្របទៅតាម​បទបញ្ញាត្ដិនៃច្បាប់ចៀសវាងក្រុម​ការ​ងារចម្រុះសហការជាមួយអជ្ញាធរ​ សមត្ថកិច្ចថ្នាក់ក្រោមជាតិ​ធ្វើការ​ឃា​ត់​យា​​ន​យន្ដ​នៅ​​តាម​ដ​ងផ្លូ​វ​ដែ​ល​ត​ម្រូ​​វ​ឱ្យ​​​ធ្វើការ​បង់​​ប្រាក់​ដែលនាំ​ឱ្យ​ខា​​ត​ប​​ង់​ពេ​លវេ​លា​និងក​​ក​ស្ទះ​​ចរាចរណ៍និ​ង​នាំឱ្យ​មាន​បា​តុភា​ពអស​​កម្មណាមួយ៕

នៅ​ថ្ងៃ​ព្រហស្បតិ៍​សប្តាហ៍​នេះ​ ក្រសួង​អប់រំ​ យុវជន​ និង​កីឡា​ចេញ​សេចក្តី​ប្រកាស​លើ​ទំព័រ​ហ្វេស​បុក​របស់​ខ្លួន​ស្តី​ពី ​លទ្ធផល​ប្រឡង​បាក់ឌុប​សម្រាប់​ឆ្នាំ​២០២២​ ដោយ​បង្ហាញ​ថា​ មាន​សិស្ស​សរុប​ចំនួន​ ៩០,៩៥០​នាក់​ ស្មើ​នឹង​ ៧២.៣៣​ភាគរយ​នៃ​ចំនួន​បេក្ខជន​មក​ប្រឡង​។

ក្រសួង​បន្ថែម​ថា​ ក្នុង​ចំណោម​សិស្ស​ប្រឡង​បាក់ឌុប​ជាប់​ជាង​ ៩ម៉ឺន​នាក់​នេះ​ មាន​បេក្ខជន​និទ្ទេស​ A​ ចំនួន​១,០៤៩​នាក់​ បេក្ខជន​និទ្ទេស​ B ​ចំនួន​៧,២៣២​នាក់ ​បេក្ខជន​និទ្ទេស​ C​ ចំនួន​១៩,០៥៣​នាក់​ បេក្ខជន​និទ្ទេស​ D ​ចំនួន​៣១,១៦៦​នាក់ ​និង​បេក្ខជន​និទ្ទេស ​E ​ចំនួន​៣២,៤៥០​នាក់​។

គូស​បញ្ជាក់​ដែរ​ថា​ ការ​ប្រឡង​សញ្ញា​បត្រ​មធ្យម​សិក្សា​ទុតិយភូមិ​ឆ្នាំ​២០២២​នេះ​ បាន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​រយៈពេល​២​ថ្ងៃ​ នា​ថ្ងៃទី​៥​ និង​៦​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​។ បន្ថែម​ពី​នេះ ​ក្រសួង​អប់រំ​កំណត់​យក​ថ្ងៃទី​២២ ​ខែធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​ ជា​កាលបរិច្ឆេទ​ប្រកាស​លទ្ធផល​ប្រឡង​បាក់ឌុប​នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ និង​ខេត្ត​កណ្តាល​ រីឯ​ខេត្ត​ដទៃ​ទៀត​ គឺ​នា​ព្រឹក​ថ្ងៃទី​២៣​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​។

នៅឆ្នាំ ២០២២ នេះ សិស្ស ប្រឡង ជាប់ បាក់ឌុប កើន ឡើង ចំនួន ១៨,៩៣៤ នាក់ រីឯសិស្សជាប់និទ្ទេស A ថយចុះ ចំនួន៧០៤នាក់ បើ ប្រៀប ធៀប នឹង ឆ្នាំ ២០២១ កន្លង ទៅ។

គួរ​រំឭក​ថា​ កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០២១​ លទ្ធផល​ប្រឡង​បាក់ឌុប​នៃ​សម័យ​ប្រឡង​ថ្ងៃទី​២៧​ ខែធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២១​ មាន​បេក្ខជន​ប្រឡង​ជាប់​សរុប​ចំនួន​ ៧២,០១៦​នាក់​ ស្មើនឹង​៦៥.៦៥​ភាគរយ​នៃ​បេក្ខជន​ដែល​មក​ប្រឡង​ ហើយ​សិស្ស​ជាប់​និទ្ទេស​ A​ ចំនួន​១,៧៥៣​នាក់​។ រីឯ​ឆ្នាំ​២០១៩​ មាន​បេក្ខជន​ប្រឡង​ជាប់​សរុប​ចំនួន​ ៧៩,០៥២​នាក់​ ក្នុង​នោះ​សិស្ស​ជាប់​និទ្ទេស​ A​ មាន​ចំនួន​៤៤៣នាក់​៕​

ការ​ឡើងន​ឡើង​របស់​យុវជន ធ្វើឡើង​ក្នុង​​កិច្ច​សន្ទនា​ប្រចាំ​ឆ្នាំ​ស្តីពី​កិច្ច​គាំពារ​សង្គម​ ការ​ស្តារ​សេដ្ឋកិច្ច​ និង​សិទិ្ធ​ឌីជីថល​នៅ​កម្ពុជា​ «រួមគ្នា​ដើម្បី​អនាគត​កាន់​តែ​ប្រសើរ​» ដែល​ធ្វើ​ឡើង​ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ​ នា​ថ្ងៃទី​២០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ ដោយ​មាន​ការ​ចូលរួម​ពី​រដ្ឋាភិបាល​ដែល​ជា​ក្រសួង​ពាក់ព័ន្ធ​ អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​ អ្នក​សារព័ត៌មាន​ និង​យុវជន​។

លោក នី វាសនា មន្ត្រី​កម្មវិធី​វិនិយោគ​យុវជន​ដើម្បី​ការងារ​ និង​អភិវឌ្ឍន៍​ភាព​ជា​អ្នក​ដឹក​នាំ​នៃ​អង្គការ​ YRDP បាន​លើក​ឡើង​ថា​ និស្សិត​ដែល​មក​បន្ត​ការ​សិក្សា​នៅ​ភ្នំពេញ​ពុំ​ទាន់​មាន​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​កិច្ច​គាំពារ​សង្គម​នៅ​ឡើយ​ ដោយ​ពួកគេ​ទាំង​នោះ​រស់​នៅ​ក្នុង​ស្ថានភាព​ខ្វះខាត​ និង​កាត់​បន្ថយ​របប​អាហារ​របស់​ខ្លួន​ រហូត​ធ្លាក់​ខ្លួន​ឈឺ​ត្រឡប់​ទៅ​ព្យាបាល​នៅ​ស្រុក​កំណើត​វិញ​។

លោក​ថា៖ «និសិត្ស​ដែល​ឡើង​មក​រៀន​នៅ​ភ្នំពេញ​ ពួកគាត់​មិន​ទាន់​បាន​ឋិត​នៅ​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​កិច្ច​គាំពារ​សង្គម​នៅ​ឡើយ​ទេ​។ តាម​រយៈ​ការ​ធ្វើការ​ជាមួយ​ពួក​គាត់​ យើង​សង្កេត​ឃើញ​ថា​ពួក​គាត់​ត្រូវ​ការ​ខ្លាំង​ [កិច្ចគាំពារសង្គម] ខ្ញុំ​ជឿ​ថា​នៅ​ទីនេះ​ មិន​មាន​អ្នក​ណា​ដែល​ពូកែ​ញុំា​មី​ជាមួយ​ពងទា​ជាង​និសិ្សត​ដែល​ឡើង​មក​ពី​ខេត្ត​ទេ​។ និយាយ​ទៅ​ពួកគាត់​ខ្វះខាត​អ៊ីចឹង​ទៅ​គាត់​ត្រូវ​ចំណាយ​ទាំង​ថ្លៃ​ធ្វើ​ដំណើរ​ និង​ស្នាក់នៅ​ អ៊ឹចឹង​ខំ​បេះ​ពី​មាត់​ញុំា​ខ្លួនឯង​ហ្នឹង​ ទុក​បង់ ​(ថ្លៃ​សាលា​ និង​ផ្ទះ​ឬ​បន្ទប់​) ទៅ​ បន្ទាប់​មក​អញ្ចឹង​ទៅ​គាត់​ត្រូវ​ញុំា​អាហារ​ដែល​មិនមាន​ថាមពល ​ឈឺ តែ​អត់​ហ៊ាន​ទៅ​ពេទ្យ​ភ្នំពេញ​ទេ​ ព្រោះ​អត់​មាន​លទ្ធភាព​ អ៊ីចឹង​ត្រូវ​ទៅ​ព្យាបាល​នៅ​ស្រុក​វិញ​ ដោយសារ​ថ្លៃ​ព្យាបាល​ថោក​ជាង​នៅ​ភ្នំពេញ​»។

លោក​បន្ថែម​ថា លោក​ចង់​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ដាក់​បញ្ចូល​និសិ្សត​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​កិច្ច​គាំពារ​សង្គម​ ដើម្បី​ស្រប​ទៅ​នឹង​គោលការណ៍​គ្មាន​នរណា​ម្នាក់​ត្រូវ​បាន​ដាច់​ចេញ​។

លោក​ថា៖ «ខ្ញុំ​មាន​ជា​សំណូម​ពរ​ សូម​ឱ្យ​ឯកឧត្តម​ដែល​ជា​តំណាង​រដ្ឋាភិបាល​ជួយ​ពាំនាំ​សំឡេង​របស់​យុវជន​ហ្នឹង​ ឱ្យ​ដាក់​បញ្ចូល​ពួកគាត់​(និសិត្ស​ក្រីក្រ)នៅ​ក្នុង​ប្រព័ន្ធ​គាំពារ​សង្គម​ផង​ ព្រោះ​ពួកគាត់​ក៏​ត្រូវ​ការ​ប្រព័ន្ធ​នេះ​ដែរ​ ហើយ​ឱ្យ​ស្រប​តាម​គោលការណ៍​គ្មាន​នរណា​ម្នាក់​ត្រូវ​បាន​ដាច់​ចេញ​ទេ​។»

អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ និងជា​អគ្គលេខាធិការក្រុមប្រឹក្សាជាតិគាំពារសង្គម លោក ចន ណារិទ្ធ ដែលបានចូលរួមក្នុងកិច្ចសន្ទនានេះលើកឡើងថា​រដ្ឋាភិបាល​កំពុង​ដែល​កំណត់​គោល​បំ​ណងពង្រីកប្រព័ន្ធគ្រប​ដណ្តប់សុខភាពតាមធនធាន និង​ទំហំ​ឱ្យ​បាន​ជា​អតិបរមា​ដែល​មាន​​ឈ្មោះថា​ សកលភាព។

លោកថា៖ «ខាងក្រោយបានលើកឡើងផ្នែកគាំពារខាងសុខភាពជាដើម ហើយ​ការពង្រាយ​នេះ​មិន​ទាន់​បានគ្រប់គ្នានេះ រាជរដ្ឋាភិបាលបា​ន​កំណត់​នូវ​គោល​បំណង​រប​ស់​ខ្លួន​ឈាន​​ទៅ​ពង្រីក​នូវ​ប្រព័ន្ធ​គ្រប​ដណ្តប់​សុខភាពនេះឱ្យបានកាន់តែច្រើនជាអតិបរមា ដែលយើងឱ្យឈ្មោះថាទៅរកសកលភាព Universal មានន័យថាការគ្របដណ្តប់ពង្រឹតបន្តិចម្តងៗឆ្ពោះទៅមុខ ហើយ​ក្រុម​ការងារ​អន្តរក្រសួង​កំពុ​ង​តែ​ញាប់ដៃ​ញាប់ជើង​បង្កើត​នូវ​ផែនទី​បន្ថែម​បង្ហាញ​ផ្លូវ​មួយ​ឆ្ពោះ​ទៅ​លើ​សេវា​ថែទាំសុ​ខភាព​នេះ​ឱ្យ​បាន​កាន់​តែច្រើនជាអតិបរមាទៅតាមទំហំ និងធនធានដែលអភិវឌ្ឍន៍ទៅរួច»។

លោកបន្តថា ការធ្វើអន្តរាគម៍លើប្រព័ន្ធគាំពារ​សង្គម​នេះ គឺ​ត្រូវ​ការធនធាន​ដែល​ចាំបាច់​ពី​ការប្រមូល​ពន្ធ និងថ្លឹងថ្លែងយ៉ាងណាមិនឱ្យការប្រមូលពន្ធក្លាយជាទណ្ឌកម្មសម្រាប់អ្នកប្រកបរបររកស៊ី។

លោកថា៖ «សំខាន់សួរថាតើយើងប្រមូលធនធានប៉ុន្មានដែលសមរម្យដើម្បីកុំ​ឱ្យ​វាជា​ពន្ធទណ្ឌ​កម្ម​អ្នក​ដែល​រកស៊ី យើងយកពន្ធប៉ុន្មានកុំឱ្យពន្ធហ្នឹងក្លាយទៅជាទណ្ឌកម្មរបស់អ្នកស៊ី ប៉ុន្តែឱ្យវា​បាន​ផល​មក​គ្រប់គ្រាន់ ប្រមូលឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីយកទៅធ្វើ​អន្តរាគមន៍​ជួយ​វិនិយោគ​ទៅ​លើ​ប្រព័ន្ធ​សង្គម​នេះ។ នេះជាចំណុចគន្លឹះដែលគឺថ្លឹងថ្លែង​ ហើយ​ធ្វើការ​កែតម្រូ​វ​ជា​ប្រចាំ​រហូត​បន្ត​ទៅ​តាម​ដំណាក់កាល​នៃ​ការអនុវត្តនេះ»។​

គួរបញ្ជាក់ដែរថា ប្រព័ន្ធជំនួយសង្គមត្រូវបាន​បង្កើតឡើង​ក្នុង​គោល​បំណង​លើក​កម្ពស់​កម្រិតជីវភាព​រស់នៅ​របស់​ប្រជាជនក្រីក្រ និងងាយរងគ្រោះ។​ ទន្ទឹមនឹង​ការពង្រឹង​សមត្ថភាព​របស់ពួកគាត់​ឱ្យ​រក្សា​បាននូវស្ថិរភាពប្រាក់ចំណូល ក្នុងស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចដែលមានការប្រកួតប្រជែងខ្លាំង។

កម្មវិធីនានាក្នុងប្រព័ន្ធជំនួយសង្គម គាំទ្រដល់ការសម្រេចគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ជាអាទិភាពរបស់កម្ពុជា ដែលរួមមានកំណើនប្រកប​ដោយបរិយាប័ន្ន ការកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងពិពិធកម្មសេដ្ឋកិច្ច។ វត្តមានរបស់ប្រព័ន្ធជំនួយសង្គមរួមចំណែកក្នុងការជំរុញកំណើនផលិតភាពក្នុងសេដ្ឋកិច្ចតាមរយៈការផ្លាស់ប្តូរជីវភាពរបស់ប្រជាជនក្រីក្រ និងងាយរងគ្រោះទៅជាប្រជាជនដែលមានចំណូលសមរម្យ ​ពោលគឺការបង្វែរក្រុមប្រជាជននៃវិស័យសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធទៅក្នុងប្រព័ន្ធ។ កត្តានេះក៏ផ្តល់​ផលវិជ្ជមានផងដែរដល់ស្ថិរភាពនៃថវិកាជាតិ និងការអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធសន្តិសុខសង្គម តាម​រយៈ​លទ្ធភាព​នៃការបង់ពន្ធ​ជូនរដ្ឋ និងលទ្ធភាពក្នុងការបង់ភាគទានចូលក្នុងមូលនិធិសន្តិសុខសង្គម។

កម្មវិធីក្នុងប្រព័ន្ធជំនួយសង្គម ផ្តោតលើការផ្តល់ការគាំពារដល់ប្រជាជនក្រីក្រនិងងាយរងគ្រោះ ដែល ក្នុង​នោះត្រូ​វបានបែងចែកជាបីក្រុមរួមមាន ប្រជាជនដែលរស់នៅក្រោមបន្ទាត់នៃភាពក្រីក្រ ប្រជាជនរស់នៅក្បែរបន្ទាត់នៃភាពក្រីក្រ ដែលមានការប្រឈមខ្ពស់ពេលមានវិបត្ដិ និងប្រជាជន​ដែលងាយរងគ្រោះ ដែលរួមមាន ទារកនិងកុមារ ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ គ្រួសារដែលខ្វះអាហារូបត្ថម្ភ ជនពិការ និងជនចាស់ជរាគ្មានទីពឹង៕​

យោង​តាមប្រកាស​ព័ត៌មាន​​​របស់​ធនាគារ​ពិភព​លោក​ ចេញ​នៅ​ថ្ងៃ​ទី២១​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ២០២២​​បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា សេដ្ឋកិច្ច​របស់​កម្ពុជា​​បាន​រង​ការ​ខូច​​ខាត​​ធ្ងន់​ធ្ងរ​ពី​សំណាក់​​ជំងឺ​រាត​ត្បាត​កូវីដ​​១៩​ ដោយ​​​ធ្វើ​​ឱ្យ​​ផលិត​ផ​ល​ក្នុង​ស្រុ​ក​សរុប​បាន​ធ្លាក់​ចុះ​ដល់​​ ៣,១​ ភាគ​រយ​ ក្នុង​ឆ្នាំ​​២០២០​ ដែល​ជា​ការធ្លាក់​ចុះ​ដ៏​ខ្លាំង​​លើក​ដំបូង​ក្នុង​​រយៈ​ពេល​​៣០​ឆ្នាំ​ចុង​​ក្រោយ​នេះ​​។

សេចក្តីប្រកាស​ព័ត៌មាន​​របស់​ធនាគារ​ពិភព​លោក​បន្ថែម​ថា​ ​ការវិភាគ​​ទិន្នន័យ​​បាន​​បង្ហាញ​ថា​ អត្រា​នៃ​ភាព​ក្រី​ក្រ​បាន​កើន​ឡើង​ចំនួន​ ២,៨​ភាគ​រយ​ ដោយ​​រុញ​​មនុស្ស​​ប្រហែល​ ៤៦០,០០០​នាក់​ ឱ្យ​​ធ្លាក់​ក្នុង​ភាព​ក្រី​ក្រ​វិញសម្រាប់​កម្ពុជា​​​។

រដ្ឋា​ភិបាលបានឆ្លើយតបយ៉ាងរហ័សថា​ បើ​ទោះ​ជា​​សេដ្ឋកិច្ច​បាន​ងើប​ឡើង​វិញ​នៅ​ឆ្នាំ​២០២១​ និង​២០២២​ មែន​ក្តី​​ បរិយា​កាស​ចុះ​ខ្សោយ​​នៅ​​ខាង​ក្រៅ​មាន​ន័យ​ថា​លទ្ធភាព​​វិល​​ទៅ​​ទទួល​​បាន​​​​អត្រា​កំណើន​ដ៏​រឹង​មាំ​ដែល​ធ្លាប់​​មាន​​នៅ​​មុន​ការ​ផ្ទុះ​​ជំងឺ​​រាត​ត្បាត​ ពិត​​ជា​​នឹង​មិន​ងាយ​​រក​​បាន​​ទេ​​ ហើយ​​ប្រទេស​កម្ពុជា​​ក៏​​ងាយ​​រង​​គ្រោះ​​ខ្លាំង​​ពី​​ផល​​ប៉ះ​ពាល់​​នៃ​​ការ​​ប្រែ​ប្រួល​​អាកាស​ធាតុ​ផង​​ដែរ​​ ដោយ​​សារ​​ត្រូវ​​ប្រឈម​​នឹង​​​ទឹក​ជំនន់​ និង​​គ្រោះ​រាំង​ស្ងួត​ញឹក​ញាប់​។

បើ​តាម​សេចក្តី​ប្រកាស​ព័ត៌មាន​ដដែល​ក៏​បាន​ស្រង់​សម្តី​របស់​ លោក​ស្រី​ ម៉ារៀម​ សាលីម​ ប្រធាន​គ្រប់​គ្រង​​របស់​​ធនាគារ​ពិភពលោក​​ប្រចាំ​កម្ពុជា​ ក្នុង​ន័យ​ដើម​ថា៖ «ខណៈ​ដែល​​យុទ្ធ​​សាស្ត្រ​​ “រស់​​ជា​មួយ​​កូវីដ​-១៩​” បាន​​ជួយ​​ស្តារ​​សេដ្ឋកិច្ច​ឱ្យ​​ងើប​​ឡើង​​វិញ​​ក៏​ពិត​​មែន​ ប៉ុន្តែ​​កម្ពុជា​​នៅ​​តែ​​ងាយ​​​រង​​គ្រោះ​​ដោយ​សារ​​តែ​​ចរន្ត​​ធ្លាក់​​ចុះ​​នូវ​​តម្រូវ​​ការ​​ក្រៅ​ប្រទេស​​ និង​​ការ​រអាក់​​រអួល​​​នានា​​នៅ​​ក្នុង​​ខ្សែ​ចង្វាក់​​ផ្គត់​​ផ្គង់​​សកល​ នៅ​ឡើយ​។ ប្រតិបត្តិការ​របស់​ហិរញ្ញប្បទាន​នេះ​ នឹង​​ជួយ​​កម្ពុជា​​ក្នុង​​ការ​​ជំរុញ​​ភាព​​ប្រកួត​​ប្រជែង​​របស់​ផ្នែក​​​ឯកជន​, ពង្រឹង​​ស្ថាន​​ភាព​​សារពើ​ពន្ធ​របស់​ក​ម្ពុជា​ និង​ផ្តល់​​ជំនួយ​​ដល់​​ប្រ​ជា​ជន​​ងាយ​​រង​គ្រោះ​​បំផុត​​របស់​​ខ្លួន​»។ ​​

ធនាគារ​ពិភព​លោក​បាន​បញ្ជាក់​ទៀត​ថា​ ហិរញ្ញប្បទាន​នេះ​ ​ឈរ​​លើ​​​ផែន​ការ​របស់​​រដ្ឋា​ភិបាល​​សម្រាប់​​​ស្តារ​​សេដ្ឋកិច្ច​​ឡើង​វិញ​​ក្រោយ​​សម័យ​​ជំងឺ​​រាត​ត្បាត​​ ដែល​​មាន​​គោល​​បំណង​​ទូលំ​ទូលាយ​​បី​ គឺ​ការ​ស្តារ​​សេដ្ឋកិច្ច, កំណែ​ទម្រង់​ និង​​ការ​បង្កើន​ភាព​​ធន់​ និង​​បន្ថែម​​ពី​លើ​​ហិរញ្ញប្បទាន​ចំនួន​​២០០​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​ សម្រាប់​ Cambodia Relief, Recovery, and​ Resilience​ Development​ Policy​ Financing​ ដែល​​ត្រូវ​​បាន​​អនុម័ត​​នៅ​​ក្នុង​​ឆ្នាំ​​២០២១​៕

បើតាម​ការបង្ហោះ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​ផ្លូវ​ការ​របស់​ អង្គការ​ WWF​ កាលពី​ថ្ងៃ​អង្គារ​ បាន​ឱ្យ​ដឹង​ថា​ សត្វ​ផ្សោត​ដែល​បាន​ស្លាប់នោះ​គឺ​ជា​​ផ្សោត​ឈ្មោល​ អាយុ​ចន្លោះ​ពី​ ១៥-២០​ ឆ្នាំ​  មាន​ប្រវែង២៣០​សង់ទីម៉ែត្រ​ និង​ទម្ងន់​១៦២​ គីឡូក្រាម។​ សាកសព​សត្វផ្សោត​នេះ​ត្រូវ​បាន​​ប្រទះ​ឃើញអណ្ដែត​ តាម​ទឹក​ទន្លេ​ ក្បែរ​អន្លង់កោះ​ដំបង​ ត្រង់​ទី​តាំង​ព្រំ​ប្រទល់​ខេត្ត​ក្រចេះ​ និង​ស្ទឹង​ត្រែង​។

បើតាម WWF សត្វ​ផ្សោត​នេះ​បាន​ស្លាប់​ដោយ​សារ​ជាប់នឹង​មង​នេសាទតាម​ការ​សន្និដ្ឋាន​​ ក្រោយ​ពី​​ពិនិត្យ​សោក​សព​កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៨​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​ ដោយក្រុម​ជំនាញ​ស្រាវជ្រាវ​របស់​រដ្ឋបាល​ជលផល​ WWF​។

ក្នុងសារដែល​បង្ហោះ​ដោយ WWF ដដែល ក៏​បាន​ស្រង់​​សម្តី​របស់​ លោក​ សេង​ ទៀក​ នាយកអង្គការ​ WWF​ កម្ពុជា​ ក្នុង​ន័យ​ដើម​ថា​៖ «ព័ត៌មាន​អំពី​ការ​រក​ឃើញ​សត្វ​ផ្សោត​ស្លាប់​នីមួយៗ​ពិត​ជា​ធ្វើ​ឱ្យ​មាន​ភាព​សោក​សង្រេង​ខ្លាំង​ណាស់​ ហើយ​យើង​សោកស្តាយ​ខ្លាំង​បំផុត​គឺ​ នៅ​ពេល​សត្វ​ផ្សោត​ពេញ​វ័យ​ ដែល​មាន​សុខភាព​ល្អ​ដូច​សត្វ​ផ្សោត​មួយ​ក្បាល​នា​ពេល​នេះ​ បាន​បាត់បង់​ជីវិត​ ព្រោះ​វា​ប៉ះ​ពាល់​ធ្ងន់​ធ្ងរ​ដល់​លទ្ធ​ភាព​នៃ​ការ​បន្ត​ពូជ​របស់​សត្វ​ផ្សោត​ទន្លេ​មេគង្គ​ដែល​មាន​ចំនួន​សេស​សល់​តិច​តួច​ស្រាប់»។

លោក​បាន អំពាវ​នាវ​យ៉ាង​ទទូច​ដល់​អាជ្ញាធរ​ពាក់​ព័ន្ធ​ទាំង​អស់​ ឱ្យ​​បង្កើន​វិធាន​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​បន្ថែម​ទៀត​ ដើម្បី​បញ្ឈប់​ឱ្យ​បាន​ទាំង​ស្រុង​នូវ​រាល់​សកម្មភាព​នេសាទ​ខុស​ច្បាប់​គ្រប់​ទម្រង់​នៅ​ក្នុង​តំបន់​អភិរក្ស​សត្វ​ផ្សោត​​។

យោង​តាម​របាយ​ការណ៍​ ដែល​រៀប​រាប់​ក្នុង​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​អង្គការ​ ​​WWF​​ បាន​បន្ថែម​ថា​ សត្វ​ផ្សោត​ដែល​ស្លាប់​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ២០២២​ នេះ​មាន​រហូត​ដល់​ ៩​ក្បាល​ ហើយ​រយៈ​ពេល​ ៣​ឆ្នាំ​ចុង​ក្រោយ​នេះ​សត្វ​ផ្សោត​បាន​ស្លាប់​មាន​ចំនួន​សរុប​ ២៧​ក្បាល​ ចន្លោះពី​ឆ្នាំ​២០២០​ ដល់​២០២២​ (​គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃ​ទី ១៨​ ខែ​ធ្នូ​)៕​

អ្នក​ស្រី​​​បន្តថា​៖ «និយាយ​រួម​គឺ​លិច​បី​ដងហើយ​​ បើនិយាយ​ពី​ស្រូវ​ដែល​លិច​នោះ​គឺ​នៅ​សល់​តែ​មួយ​ដើមៗ​ ហើយ​ឆ្នាំ​មុនៗ​ក៏​លិច​អ៊ីចឹង​ដែរ​ រយៈ​ពេល​២ ​ទៅ​៣​ឆ្នាំ​ហើយ​ តែ​ទទួល​បាន​ស្រូវ​ខ្លះ​គឺ​ ២៧​បាវ​ បើ​ឆ្នាំ​នេះ​បាន​មិន​ដល់​១០​បាវ​ទេ​ ព្រោះ​ស្រូវ​ទុំ​ដួល​ទៅ​នឹង​ទឹក​ទៀត​ ហើយ​មក​ទល់​ពេល​នេះ​ទឹក​មិន​ទាន់​ស្រក​ទេ​»។

អ្នកស្រី​បាន​ប្រាប់​ពី​ផល​លំបាក​ដោយ​សារ​ការ​ធ្វើ​ស្រែមិនបាន​ផល​ថា៖ «ខ្ញុំ​ត្រូវជំពាក់​ថ្លៃ​ជី​គេ​ ថ្លៃ​ថ្នាំ​គេ​ ហើយ​បញ្ហា​ដែល​ធំ​គឺ​យើង​អត់​អង្ករ​ហូប​ ពេល​អត់​អង្ករហូប​អ៊ីចឹង​ គឺ​​ត្រូវទៅ​​ទិញ​អង្ករ​គេនៅ​ផ្សារ​ហូប​​ និយាយ​រួម​​យើង​អត់មាន​ពូជ​ស្រូវ​សម្រាប់​ធ្វើ​ស្រែ​បន្តទៀត​ទេ​ និយាយ​ទៅ​​គឺ​ត្រូវ​ចំណាយ​ទិញ​គេបន្ត​​ទៀត»។​

អ្នកស្រី ស៊ីណេត​ បន្ថែម​ថា អ្នកស្រី​​បាន​សាក​ធ្វើ​ស្រែប្រាំង ប៉ុន្តែ​មិនបាន​ផល​ដោយសារ​មិនមាន​ទឹក។  អ្នកស្រី​ថា ដោយសារតែដីធ្វើដំណាំអ្វីផ្សេងមិនកើត ក្រៅពីធ្វើស្រែ អ្នកស្រី​ក៏​បាន​ចាប់​យក​អាជីព​មួយ​ទៀត​គឺ​ប្រវាស់គោ និងស៊ីឈ្នួលមើលគោឱ្យគេ​។

អ្នកស្រី​និយាយទាំងសើចស្ងួត​​ថា៖ «ឆ្នាំនេះសូម្បីតែចំបើងក៏គ្មាន សម្រាប់ទុកយកឱ្យគោស៊ីដែរ ហើយចំបើងមុខផ្ទះនេះគឺទៅសុំនៅស្រែគេទេ»។​

​មិនមែន​តែអ្នកស្រី​​ស៊ីណេត​ទេ​ដែល​ប្រឈម​នឹង​ការ​ធ្វើ​ស្រែមិនបាន​ផល ហើយ​​ចាប់​ផ្តើម​បង្កើត​របរ​ផ្សេងៗ​បន្ថែម​ដើម្បី​ផ្គត់ផ្គង់​ជីវភាព ប៉ុន្តែ​ប្រជាកសិករ​មួយចំនួន​ទៀត​ក្នុង​ស្រុក​ថ្មគោល ខេត្ត​បាត់​ដំបង​ ក៏​បាន​ងាកមកចាប់អាជីពបន្ថែម​ ខណៈកសិករ​​​ខ្លះ​ទៀត​នៅ​តែ​បន្ត​ធ្វើ​ស្រែដដែលបើទោះបី​ត្រូវ​ប្រឈម​នឹង​បញ្ហា​​ទីផ្សារ និង​ទិន្នផល​ទាប​ក្តី​ ដោយសារតែគ្មានលទ្ធភាព ហើយ​ដី​រប​ស់​ពួកគាត់​​មិន​អំណោយ​ផលក្នុង​ការដាំដុះដំណាំផ្សេងៗទៀតផងនោះ។

​កំពុង​អង្គុយ​ដកស្មៅ​ក្នុង​រោង​ជីររណា​ អ្នក​ស្រី​ យាន យឹម​ អាយុ​៤១​ឆ្នាំ​ រស់​នៅ​ភូមិ​សំរោង ឃុំ​​តាម៉ឺន​ ស្រុក​ថ្មគោល​ ខេត្ត​បាត់​ដំបង ដែល​ជា​កសិករ​ធ្លាប់​តែ​ធ្វើ​ស្រែ​តែ​មួយ​មុខ​​ បាន​ប្រាប់​ Newsroom Cambodia ថា ​ការ​ធ្វើ​ស្រែ​គឺ​ពិបាក​រក​ទីផ្សារ​ ហើយ​ត្រូវ​ចំណាយ​អស់​ច្រើន​ ហើយ​លក់បាន​តម្លៃ​ថោក ដូច្នេះ​​អ្នកស្រី​ និង​គ្រួសារ​សម្រេច​ចិត្ត​ប្រកប​របរ​ដាំ​ជីរ​រ​ណារ​មួយ​មុខ​ទៀត​។

អ្នក​ស្រី​បាន​​អះអាង​ថា៖ «​ដាំ​ជីរ​បើ​ដាំ​កើត​ វា​បាន​ផល​ជាង​ធ្វើ​ស្រែ​ ហើយវា​ងាយ​ស្រួល​ជាង​ធ្វើ​ស្រែ​ហើយ​សម្រាប់​ការ​ប្រមូលផល​វិញ​គឺ​​ត្រូវ​ការ​ជួល​គេ​មក​ជួយ​កាត់​ ដោយ​គិត​ជា​ថង់​ ក្នុង​មួយ​ថង់​​១០​​គីឡូ​ឱ្យ​គេ​តម្លៃ​​៥,០០០​រៀល​ ហើយ​មាន​ឈ្មួញ​គេ​មក​ទិញ​ដល់​ផ្ទះ​ក្នុង​ភូមិ​ ដោយ​ក្នុង​មួយ​ថង់​មាន​១០​គីឡូ ​បាន​តម្លៃ ​២០,០០០រៀល​​»។

អ្នកស្រី​បាន​បន្ត​ថា​ តម្លៃ​ជីរ​ដែល​លក់បាន​ថ្លៃ​បំផុត​ មួយ​ថង់​ ៣៥,០០០រៀល​ ទៅ​ ៤០,០០០រៀល​ ហើយ​ថោក​បំផុត​គឺ​ ១០,០០០ ទៅ​៦,០០០រៀល និងជួន​កាល​ដល់​​ ១,០០០រៀល​ ប៉ុន្តែ​នៅ​តែ​មាន​គេ​ទិញ​រហូត​ស្រួល​រក​ទីផ្សារ​ជាង​ស្រូវ​។​

អ្នក​ស្រី​ បាន​លើក​ឡើង​ថា​ ៖ «ខ្ញុំដាក់​ស្រូវ​បាន​តែ​ម្ដង អត់​សូវ​បាន​កាត់​លក់​ដូច​ជីរទេ​ ហើយ​ស្រូវ​វា​ថោក​ពេក​ ហើយ​ដីដាំ​ជីរ​នេះ​គឺ ខ្ញុំ​កាយ​ដី​ស្រែយក​​មក​ដាំ»។

អ្នក​ស្រី​ បាន​បន្ត​ទៀត​ថា​ ៖«ខ្ញុំ​ចាប់​ផ្ដើម​ដាំ​ជីរ​នេះ​ បាន​៣​ទៅ​៤​ឆ្នាំ​ហើយ ហើយ​ការ​ដាំ​ជីរ​នេះ​គឺ​ មិន​មាន​ខាង​អាជ្ញាធរ​មក​បណ្ដុះ​បណ្ដាលណែនាំ​ទេ​ គឺ​អ្នក​ភូមិ​ដាំ​តាម​គ្នា​ ដោយ​សារ​តែ​មាន​គេ​ទិញ​»។​  ​

អ្នក​ស្រី​ ឆែម​ សម្បត្តិ​ អាយុ​៦០​ឆ្នាំ​ ជា​ស្រ្តី​មេម៉ាយ រស់នៅ​ភូមិ​ក្រសាំង​ ឃុំ​​តាម៉ឺន​ ស្រុក​​ថ្មគោល​ ខេត្ត​បាត់ដំបង​ អ្នកស្រី​បាន​ប្តូរ​មក​ដាំ​ជីររណា​វិញ​ ដោយសារ​​មាន​​ភាពងាយ​ស្រួល​ជាង​ធ្វើ​ស្រែ និង​ទទួល​បាន​ការ​ប្រមូល​ផល​បាន​ច្រើន​ដង​។ ទោះយ៉ាងណា​​​អ្នក​ស្រី​ថា អ្នកស្រី​មិន​ដឹង​ថា​ទៅ​ថ្ងៃ​ខាង​មុខ​ទៀត​នឹង​​យ៉ាង​ម៉េច​​​នោះ​ទេ​​។

អ្នកស្រី​ បាន​ប្រាប់ថា៖​ «កាល​ពី​មុន​ខ្ញុំ​​ធ្លាប់​មាន​ដី​សម្រាប់​ធ្វើ​ស្រែ​ដែរ​ តែ​ត្រូវ​បាន​លក់​ព្រោះ​តែធ្វើ​ស្រូវ​មិនបាន​ផល ព្រោះ​លិច​ទឹក​រាល់​ឆ្នាំ​ធ្វើ​មិនកើត​​ ហើយ​គាប់​ជួន​ពេលនោះប្តី និង​​កូន​ខ្ញុំ​ឈឺទៀត គ្មាន​លុយ​ គ្មាន​កាក់​​ទើប​ខ្ញុំ​ សម្រេច​ចិត្ត​លក់​ដី​ស្រែនោះ​ ហើយ​​មក​ប្រកប​របរ​ដាំ​ជីរ​រណា​មកដល់​សព្វ​ថ្ងៃ​»។​

លោក ឆាំ ឆប មានវ័យ ៧២  ឆ្នាំ ដែលរស់នៅភូមិ អង់ ឃុំ តាម៉ឺន ស្រុក ថ្មគោល ខេត្ដបាត់ដំបង និយាយ​ថា​ ក្នុងមួយឆ្នាំ​លោក​ចំណាយដី៣ហិចតា​សម្រាប់​ធ្វើ​ស្រូវ៥១ ៥៤ ឬស្រូវក្រអូប។

កំពុង​តែ​នៅ​ហាល​ថ្ងៃ​ដើម្បី​ឈរ​ហាល​ស្រូវ​នៅ​មុខ​ផ្ទះ បុរស​សម្បុរ​ស្រអែម​រូប​នេះ​និយាយ​​ថា៖ «នៅពេលយើង​មិន​សូវ​មានកម្លាំងអ៊ីចឹង គឺ​ត្រូវ​ការចំណាយថ្លៃ​ភ្ជួររាស់អ៊ីចឹងទៅឱ្យ​គេ​វ៉ៃ​ដីឱ្យក្នុង​តម្លៃ​២​ពាន់ជាងក្នុងមួ​យហិចតា ហើយនៅពេលប្រមូលមកយើងទូទាត់កត់ត្រាវាទុកទៅ វាអស់​ច្រើន​វា​មិន​បាន​រួច​ខ្លួន​ប៉ុន្មាន​ទេ»។

លោកបន្តថា៖​ «ឆ្នាំមុនមួយហិចតាបាន៤តោនជាង បើធ្វើកើតទៅបាន៥តោន ហើយក្នុង១​ហិចតាជីដាក់ ៣ដង ក្នុង​១​ដង​ដាក់៣ការ៉ុងក៏​នៅមិនកើតទៀត នៅដង្កូវស៊ី បាញ់ថ្នាំខ្យង បាញ់ថ្នាំដង្កូវ បាញ់​ថ្នាំ​ពន្លូត​វា​ពេល​​លិច​ទឹកផងអីផង ច្រើនណាស់លំបាកណាស់ ក្ដាមកាត់អី​ទៀត​ ទៅបាញ់ថ្នាំក្ដាមទៀត​ ហើយ​បើ​យើង​មិន​ធ្វើ មិនដឹងធ្វើអី ហើយ​ពេល​ធ្វើ​ស្រែបា​ន​ក៏​វា​មិន​មាន​ហាង​ឆេង​ដែល​គេ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ក្នុង​ទីផ្សារ​ទៀត»។

លោកបន្ថែម​​ថា ពី​មុនធ្លាប់មានមេភូមិ មេឃុំគេជ្រើសរើសឱ្យ​ជា​ពូជ​ស្រូវ​មក​ធ្វើ​ដែរតែប្រជា​ជន​នៅតែជួប​បញ្ហា​​​ដដែល​។​

លោក​ ឆាំ ឆប បាន​បន្ថែម​ដោយ​​​អំពាវនាវ​ថា​៖ «ខ្ញុំ​សុំ​ឱ្យ​មាន​ទីផ្សារ​ក្នុង​ការ​លក់​ស្រូវ​ឱ្យ​បាន​ច្រើន​ជាង​មុន​​ ដើម្បី​ឱ្យ​ងាយ​ស្រួល​ក្នុង​ការ​លក់​ចេញ​ស្រូវ​ក្រោយ​ពី​ច្រូត​កាត់រួច កុំ​ឱ្យ​មាន​ស្រូវហើយ​ពិបាក​រក​ទីផ្សារ​លក់​ទៀត​»។​

អ្នកស្រី ហួយ គីមហុង មានអាយុ៤៤ឆ្នាំ រស់​នៅភូមិកៀនកែស២ ឃុំគោកឃ្មុំ ស្រុកថ្មគោល ខេត្ដ​បាត់​ដំបង​លើកឡើថា អ្នកស្រី​មាន​ដី​ស្រែចំនួន៥​ហិចតា ដែល​ធ្វើស្រូវវស្សាចាប់ពីខែ៦មក ទើប​ច្រូត​នៅ​ខែ​១២​នេះ​ ហើយនៅ​ពេល​ប្រមូល​ផលនេះ ២ហិចតាបានស្រូវ ៥០បាវ ហើយឆ្នាំដែល​ស្រូវ​កើតបាន ១​ ហិចតា បាន​៤០បាវ តែឆ្នាំនេះវាលិចទឹកដោយសារមានភ្លៀងកាលពីភ្ជុំ និងទឹកធ្លាក់មកពីថៃ។

អ្នកស្រីបន្ដទាំង​កំពុង​​ហាល​ស្រូវដែល​លិច​ទឹក​​នៅ​ក្បែរ​ផ្លូវ​ជិត​ផ្ទះ​របស់អ្នកស្រី​ថា៖ «ដីស្រែ​ខ្ញុំមិ​ន​អាច​ដាំអី​បាន​ទេ គឺ​ធ្វើបានតែស្រែនេះ​ឯង​ តែ​លិចទឹកអស់ហើយ ហើយ​នៅពេ​លយើ​ងលិច​អ៊ីចឹង ហើយ​ក៏​មាន​គេចុះមកឱ្យជាទឹកប្រាក់ និង​ជា​ស្រូវពូជដែរ​នៅ​ពេល​ដែល​ស្រូវយើងលិចទឹក»។

កសិករ​ដែល​ផ្តល់​សម្ភាសន៍​ដល់ Newsroom Cambodia បញ្ជាក់ថា ​តម្លៃ​ស្រូវ​ដែល​គាត់​ទទួល​បាន​ពី​ការ​ធ្វើ​ស្រែ​គឺ​នៅ​តែ​ តម្លៃ​ទាប​ដដែរ​ពី​ ៧ទៅ​៨​រយរៀលក្នុង​មួយគីឡូ​ប៉ុណ្ណោះ។ ពួកគេ​បន្ថែម​ថា​ ​សម្រាប់​តម្លៃ​នេះ​បើ​គិត​ថ្លៃ​ចំណាយ​លើ​ការ​ដាំ​ដុះ​ និង​ការប្រមូល​ផល​វិញ​ស្ទើ​តែ​មិន​បាន​រួច​ខ្លួន​នោះ​ទេ​។

ជារឿយៗ គេ​តែង​ឃើញ​ប្រជាកសិករ​ធ្វើ​ស្រែ​​ចំការ ក៏​ដូចជា​អ្នក​ដាំដំណាំកសិកម្ម ដូចជា​បន្លែ​​ផ្សេងៗ តែង​រអ៊ូរទាំ​អំពី​បញ្ហា​​ទិន្នផល​ទាប និង​កង្វះ​ទី​ផ្សារស្ទើរ​រាល់​ឆ្នាំ។ ឆ្នាំ​ខ្លះ​ពួកគាត់​ថត​រូប​ចាក់​ស្រូវ​ចោល​តាម​ដង​ផ្លូវ និង​ឆ្នាំ​ខ្លះ​ទៀត​មាន​អ្នក​ថត​រូប​ និង​វីដេអូ​នៃ​កា​ឈូស​ឆាយ​បន្លែ​របស់​ពួកគាត់​ចោល ដោយ​បង្ហោះ​លើ​បណ្តាញ​សង្គម ដោយ​សារ​​ទទួល​បាន​តម្លៃ​ទាប​ខ្លាំង​ជាដើម។​

កាលពីឆ្នាំ២០១៦ ប្រជាកសិករដែលរស់នៅខេត្ដបាត់ដំបង បានប្រមូល​ផ្ដុំគ្នា​ចាក់​ស្រូវ​នៅ​លើផ្លូវ​ដើម្បី​​តវ៉ា​ពី​​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​នៃ​តម្លៃ​ស្រូវ និង​គ្មាន​ទីផ្សារ​សម្រាប់​ការលក់​ចេញ ឬក៏តម្លៃស្រូវមានតម្លៃថោក ដោយ​នៅ​ពេល​នោះ​តម្លៃ​ស្រូវ ដែលលក់បានត្រឹមតែ៥ទៅ៦រយតែប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយគីឡូ ដែលធ្វើឱ្យ​ពួកគាត់ខា​តបង់​ប្រាក់ចំណេញ ឬមិនអាចរួចថ្លៃចំណាយទៅលើសម្ភារៈផ្សេងៗ។​

កញ្ញា​ អ៊ឹម​ រចនា​ អ្នក​នាំ​ពាក្យ​ក្រសួង​កសិកម្ម​ រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បាន​ប្រាប់​ Newsroom Cambodia ថា​ ការដែលកសិករ​ចាប់យកមុខរបរដាំបន្លែ​បន្ថែម​ គឺ​ជា​ការ​ល្អ​ ដែល​កសិករ​មានគំនិតច្នៃប្រឌិតបន្ថែម ក្រៅពីការដាំស្រូវតែមួយមុខដែលអាចបង្កើនប្រាក់ចំណូល ហើយស្រប​ទៅ​នឹង​គោល​នយោបាយ​របស់​ក្រសួង​កសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ស្តីពីការធ្វើពិពិធកម្មដំណាំ។

កញ្ញា​បញ្ជាក់​ថា​៖ «ចំពោះ​ការដាំ​ដុះ​បន្លែ​ កន្លង​មក​អគ្គនាយកដ្ឋាន​កសិកម្ម​ មន្ទីរ​កសិកម្ម​ រុក្ខាប្រមាញ់​ និង​នេសាទ​ សហការជា​មួយ​គម្រោងផ្សេងនា​នា បានចង​ក្រង​ជា​ក្រុម​ ឬ​ជា​សហគមន៍​កសិកម្ម​ប្រមូល​ផ្តុំ​ផលិត​កម្មបន្លែ​​ដើម្បី​បង្កើនអំណាចក្នុង​ការចរចា​ថ្លៃ​ និង​ងាយស្រួលផ្តល់​សេវា​ផ្សព្វផ្សាយ​បច្ចេក​ទេស​កសិកម្ម​ និង​ផ្តល់​ឥណទាន​សម្រាប់​ពង្រីក​អាជីវកម្ម​»។

កញ្ញា​​​បន្ថែម​ទៀតថា​ ដើម្បី​គាំទ្រ​ដល់​ការអភិវឌ្ឍ​ដំណាំ​បន្លែ​ឱ្យ​មាន​ការរីកចម្រើន​ និង​ជួយ​គាំទ្រដល់​កសិករ​​ដំណាំ​បន្លែ​ឱ្យ​ទទួល​បាន​លទ្ធផល​ល្អ​ និង​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ខ្ពស់​ ក្រសួង​កសិកម្ម​ រុក្ខាប្រមាញ់​ និង​នេសាទ​ បាន​និង​កំពុង​ពង្រឹង​សម្ថតភាព​កសិករ​ឱ្យ​មាន​ជំនាញ​ក្នុង​ការផលិត​បន្លែ​ប្រកប​ដោយ​ប្រសិទ្ធភាព​និង​ប្រសិទ្ធ​ផល​ ជំរុញ​ការដាំដុះ​តាម​រយៈ​ការ​ធ្វើ​ផែនការ​ដាំដុះ​តភ្ជាប់​ទៅ​ទីផ្សារ​តាម​រយៈ​យន្តការ​កិច្ចសន្យា​កសិកម្ម​ និង​បន្ត​ជំរុញ​ការផលិត​បន្លែ​តាម​ស្ដង់ដារ​សុវត្តិភាព​ដូច​ជា​ CAM-GAP​ និង ​CAM-ORG​។

កញ្ញា​បន្ថែម​ថា​៖ «ប្រសិន​បើ​កសិករ​គាត់ធ្វើ​ការបោះ​ចោល​មុខ​របរ​ដាំដុះ​ស្រូវ​ទាំង​ស្រុងនោះ​ គឺ​មិន​ល្អ​ទេ ​ព្រោះ​​យ៉ាង​ហោចស្រូវ​​អាច​ផ្គត់ផ្គង់​ការហូប​ចុក​ក្នុង​គ្រួសារ​ដែរ​ ហើយ​តម្លៃ​ស្រូវ​មាន​ការឡើង​ចុះ​ ដោយ​សារ​​តម្រូវ​ការ​ទីផ្សារ​ តាម​ប្រភេទ​ពូជ​ ពេល​វេលា​ប្រមូល​ផល​ និង​គុណភាព​ស្រូវ»​។

ចំពោះ​​វិធានការ​ទៅខាង​​មុខទៀត​ កញ្ញា​ បាន​លើក​ឡើង​ថា​​ អគ្គនាយកដ្ឋាន​កសិកម្ម​ និង​មន្ទីរ​កសិកម្ម​ រុក្ខាប្រមាញ់​ និង​នេសាទ​ នឹង​ជំរុញ​បន្ថែម​ទៀត​លើ​ការផលិត​ស្រូវ​មាន​គុណភាព​ល្អ​ ស្រប​តាម​តម្រូវ​ការទីផ្សារ​ និង​មាន​កិច្ចសន្យា​ជា​មួយ​រោង​ម៉ាស៊ីន​កិន​ស្រូវ​។

លោក​ ថេង​ សាវឿន​ ប្រធាន​សមាគម​កសិកម្ម​កម្ពុជា​ បាន​ប្រាប់​ Newsroom Cambodia ថា​ ចំពោះ​ការ​ប្តូរ​មុខ​របរ​របស់​កសិករ​ងាក​មក​ដាំ​ជីរ​ បន្លែ​ និង​ ការងារ​ផ្សេងៗ​ទៀត​នេះ​គឺ​ ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​ និង​ជា​ដំណោះ​ស្រា​យ​​របស់​​គាត់​មួយ​ ដើម្បី​ធ្វើ​យ៉ាង​ណាបង្កើន​​ប្រាក់​ចំណូល​ និង​បង្កើន​​​មុខ​របរ​ក្នុង​វិស័យ​កសិកម្ម។

លោក​បញ្ជាក់​ថា​៖ «ចំពោះ​ដំណោះ​ស្រាយ​​ដែល​​រដ្ឋ​ផ្ដល់​ជូន​ពួក​គាត់​ក្នុង​វិស័យ​ស្រូវ​នេះ ​គឺ​​វា​មិន​បាន​ធ្វើ​ឱ្យ​ពួកគាត់​មាន​ភាព​ល្អ​ប្រសើរ​ឡើង​ទៅ​លើ​ជីវភាព​ ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ​គឺ​ធ្វើឱ្យ​ពួក​គាត់​ខាត​ ពិបាក​ក្នុង​ការ​ស្វែង​រក​ទី​ផ្សារ​ក្នុង​ការ​លក់​ស្រូវ»។

​លោក​បន្តថា​ ប៉ុន្តែ​បើ​ពួក​គាត់​ដាំ​ជីរ​ បន្លែ​ ឬក៏​ធ្វើ​ការងារ​​​ផ្សេងៗ​ ដែល​ពួក​គាត់​សម្រេច​ចិត្ត​ប្តូរ​ នេះ​គឺ​​ជា​ឱកាស​ដែល​ពួក​គាត់​ទទួល​បាន​ប្រាក់​ចំណេញ និង​ធ្វើ​ឱ្យ​ជីវភាព​​​កាន់​តែ​ប្រសើរ​​ មួយ​វិញ​ទៀត​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រាក់ចំណូល​មាន​ការ​កើន​ឡើង​ ហើយ​អត្រា​នៃ​ការ​ខាត​បង់​ ឬ​ក៏​ការ​ប្រឈម​នឹង​​ហានិភ័យ​​ដោយ​សារ​​បញ្ហា​ទីផ្សារ​ក៏​មាន​ការ​កាត់បន្ថយ​ និង​​​ធ្លាក់​ចុះ​។

លោក​បន្ថែម​ថា​៖ «ខ្ញុំ​​បន្ត​លើកទឹក​ចិត្ត​ ដល់​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​ ក៏​ដូច​ជា​អាជ្ញាធរ​មូល​ដ្ឋាន​ ធ្វើ​យ៉ាង​ណា​ត្រូវ​ចេះ​ខិត​ខំ​អប់រំ ​ក៏​ដូច​ជា​ណែនាំ​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​អំពី​របៀប​នៃ​ការ​ដាំ​ ការប្រើ​ប្រាស់​ផលិតផល​កសិកម្ម​នេះ​ផង​ដែរ​បាទ»៕​

បើតាម​សេចក្ដី​ជូន​ដំណឹង​របស់​ក្រសួង​ធនធាន​ទឹក ​និង​ឧតុ​និយម​​ចេញ​​នៅថ្ងៃ​ទី២០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២២ បញ្ជាក់ថា ប្រទេស​កម្ពុជា​បន្ត​ទទួល​ឥទ្ធិពល​ពី​ទ្រនុង​នៃ​សម្ពាធ​ខ្ពស់ (ចិន) និងខ្យល់​មូសុង​ឦសាន​ក្នុង​កម្រិត​មធ្យម​ ដែលស្ថានភាព​បែបនេះ​នឹង​ធ្វើឱ្យ​បី​តំបន់​មានការ​ប្រែប្រួល​ ដែល​រួមមាន​​តំបន់​​ទំនាប​​កណ្ដាល​ មាន​សីតុណ្ហភាព​អប្ប​បរមា​​ពី​១៨-២០ អង្សាសេ ហើយ​សីតុណ្ហភាព​អតិ​បរមា​មានពី ២៩-៣១ អង្សាសេ នឹង​អាកាស​ធាតុចុះ​ត្រជាក់​ក្នុង​កម្រិត​បង្គួរ​។

ក្រសួង​បន្ត​ថា ចំពោះ​នៅ​តំបន់​ខ្ពង់រាប​ សីតុណ្ហភាព​អប្ប​បរមា​មានពី១៦-១៨ អង្សាសេ និង​សីតុណ្ហភាព​អតិ​បរមា​មានពី​ ២៨-៣០ អង្សាសេ ហើយអាកាស​ធាតុ​ចុះត្រជាក់​ក្នុង​កម្រិត​បង្គួរ​។ក្នុងនោះមានខេត្តមណ្ឌល​គិរី​ រតន​គិរី​ ព្រះ​វិហារ​ និង​ខេត្តឧត្ដរ​មានជ័យ​ សីតុណ្ហភាព​អប្ប​បរមា​មានក្នុងរង្វង់១៧-១៨ អង្សាសេ។ ឯនៅតំបន់​មាត់សមុទ្រ​ សីតុណ្ហភាព​អប្ប​បរមា​មានពី១៩-២១ អង្សាសេ និងសីតុណ្ហភាពអតិបរមាមានពី២៩-៣១ អង្សាសេ ហើយ​អាកាស​ធាតុចុះត្រជាក់​ក្នុង​កម្រិត​មធ្យម​។

ក្នុង​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​នោះ ក្រសួង​ធនធាន​ទឹកបាន​អំពាវ​នាវ​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ឱ្យ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​តាម​ន័យ​ដើម​ថា៖ «សូមសាធារណជន​ទទួល​ជ្រាបជាព័ត៌មាន និង​យកចិត្ត​ទុក​ដាក់​ថែរក្សា​សុខភាព​ចំពោះ​ស្ថានភាព​អាកាស​ធាតុ​ដែល​នៅ​បន្ត​ចុះ​ត្រជាក់។

គួរ​បញ្ជាក់​ថា ក្រសួង​ធនធានទឹក និង​ឧតុនិយម បាន​ជូន​ដំណឹង​អំពី​អាកាស​ធាតុ​នៅ​កម្ពុជា​ចាប់​ផ្តើម​ចុះ​ត្រជាក់​ជាបន្ត​បន្ទាប់ ​តាំង​ពី​ដើម​ខែ​ធ្នូ​មកម្ល៉េះ៕

​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៩​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​ ក្រសួង​សុខា​ភិបាល​ចេញ​សេចក្តី​ជូន​ព័ត៌មាន​មួយ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសបុក​របស់​ខ្លួន​ ដោយ​ក្រើន​រំឮក​ទៅ​កាន់​ប្រជាជន​ទូទាំង​ប្រទេស​ ឱ្យ​បង្កើន​ការ​ប្រុង​ប្រយ័ត្ន​លើ​សុខ​ភាព​ចំពោះ​ជំងឺ​​កូវីដ​១៩​ អំឡុង​ពេល​អាកាស​ធាតុ​ចុះ​ត្រជាក់​នៅ​តាម​បណ្តា​ខេត្ត​ ហើយ​ទន្ទឹម​គ្នា​នឹង​ស្ថានភាព​ជំងឺ​កូវីដ​១៩​លើ​សកល​លោក​កំពុង​តែ​ងើប​ឡើង​វិញ​។​

​សេចក្តី​ជូន​ព័ត៌មាន​​នោះ​បញ្ជាក់​យ៉ាង​​ដូច្នេះ​ថា៖​ «ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​យើង​បាន​ឈាន​ចូល​ជា​បណ្តើរៗ​ ដល់​ពេល​វេលា​ដែល​អាកាស​ធាតុ​ត្រជាក់​នៃ​រដូវ​រងារ​បាន​នឹង​កំពុង​មក​ដល់​ ដូច្នេះ​ដើម្បី​ការពារ​សុខភាព​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ និង​ក្រុម​គ្រួសារ​ឱ្យ​បាន​ល្អ​ និង​ចៀស​ផុត​ពី​ជំងឺ​ដង្កាត់​ដែល​អាច​កើត​មាន​ជាយ​ថា​ហេតុ​បណ្តាល​មក​ពី​អាកាស​ធាតុ​ចុះ​ត្រជាក់​នេះ​»។

ស្ថានភាព​ធាតុអាកាស​នៅ​កម្ពុជា​ចាប់​ផ្តើម​ចុះ​ត្រជាក់​ពី​ថ្ងៃ​ទី​១៤​ ដល់​ ២០​ ខែ​វិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ​២០២២​ ខណៈ​ពេល​ដែល​កម្ពុជា​រក​ឃើញ​ចំនួន​ឆ្លង​ថ្មី​នៃ​ជំងឺ​កូវីដ​១៩​ កើន​ដល់​ ៣២​ករណី​សម្រាប់​ថ្ងៃ​ទី​១៨​ ខែ​ធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​នេះ​។ នេះ​បើ​យោង​តាម​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​របស់​ក្រសួង​សុខាភិបាល​ និង​ក្រសួង​ធនធាន​ទឹក​ និង​ឧតុ​និយម​។

ក្រសួង​ធនធាន​ទឹក​​ និង​​ឧតុ​និយម​​ព្យាករណ៍​ថា កម្ពុជា​នឹង​ទទួល​រង​ឥទ្ធិពល​ពី​ទ្រនុង​សម្ពាធ​ខ្ពស់​ប្រទេស​ចិន​ និង​ខ្យល់​មូសុង​ឦសាន្ត​ក្នុង​កម្រិត​ពី​បង្គួរ​ទៅ​ខ្លាំង​ បែប​នេះ​ធ្វើ​ឱ្យ​នៅ​តាម​បណ្តា​ខេត្ត​ក្នុង​ព្រះរាជា​ណាចក្រ​កម្ពុជា​នឹង​មាន​ស្ថាន​ភាព​ធាតុ​អាកាស​ចុះ​ត្រជាក់​។ ​ស្ថាន​ភាព​ធាតុអាកាស​​ចុះ​ត្រជាក់​ចាប់​ពី​ថ្ងៃទី​១៤​នេះ​រហូត​ដល់​ថ្ងៃ​ទី​២០​ ខែធ្នូ​ ឆ្នាំ​២០២២​។ នេះ​បើ​យោង​តាម​សេចក្តី​ជូន​ដំណឹង​របស់​ក្រសួង​ចុះ​ នាថ្ងៃទី​១៣​ ខែ​ធ្នូ ​ឆ្នាំ​២០២២​។

ក្រសួង​ព្យាករណ៍ទៀត​ថា​​ នៅ​តំបន់​ទំនាប​កណ្តាល​មាន​ខេត្ត​បន្ទាយមានជ័យ​ ប៉ៃលិន​ សៀមរាប​ និង​បាត់ដំបង​នឹង​ចុះ​ត្រជាក់​រង្វង់​ពី​ ១៦​ ទៅ​ ១៩​អង្សារ​ រី​ឯ​តំបន់​ខ្ពង់​រាប​មាន​ខេត្ត​មណ្ឌលគិរី​ រតនគិរី​ ព្រះវិហារ​ និង​ឧត្តរមានជ័យ​នឹង​ស្ថិត​ក្នុង​រង្វង់​ពី ​១៦​​ ទៅ ​១៨​អង្សារ​ និង​តំបន់​មាត់​សមុទ្រ​នឹង​ចុះ​ត្រជាក់​ក្នុង​រង្វង់​ពី ​១៨​ ទៅ​ ២០​អង្សារ​ លើ​ផ្ទៃ​សមុទ្រ​ អាច​មាន​រលក​ក្នុង​កម្រិត​ពី​មធ្យម​ទៅ​បង្គួរ​។

គួរ​រំឭក​ដែរ​ថា​ គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃទី​១៨​ ខែវិច្ឆិកា​ ឆ្នាំ២០២២​នេះ​ កម្ពុជា​មាន​ករណី​កូវីដ​ឆ្លង​សរុប​ ១៣៨,៤១៩​ករណី​ ជា​សះ​ស្បើយ​សរុប​ចំនួន​ ១៣២,២២៤​ករណី​ និង​ស្លាប់​សរុប​ចំនួន​ ៣,០៥៦​ករណី​ រីឯ​អាត្រា​នៃ​លទ្ធផល​ចាក់​វ៉ាក់សាំង​​ធៀប​នឹង​ចំនួន​ប្រជាជន​សរុប​ ១៦​លាននាក់​ ស្មើ​នឹង​ ៩៥.២២​ភាគរយ​ នេះ​បើ​យោង​តាម​ព័ត៌មាន​ផ្លូវការ​របស់​ក្រសួង​សុខាភិបាល​៕​