buddhism – Newsroom Cambodia

Vox pop៖ អត្ថប្រយោជន៍នៃការរៀនភាសាបាលី និងសំស្រ្កឹត

មេង គ្រុយពន្លក (Meng Kroypunlok) — Sun, 18 Jul 2021 10:48:18 +0000

ភាសាបាលី និងសំស្រ្កឹតជាភាសាដ៏មានសារសំខាន់ ខាងផ្នែកពុទ្ធចក្រ ផ្នែកអាណាចក្រហើយ សាមណសិស្សពុទ្ធិកទាំងអស់តម្រូវឱ្យចូលរៀនភាសាទាំងពីរនេះ ចំណែកពាក្យកម្ចីរបស់ភាសាខ្មែរភាគច្រើនគឺបាលី និងសំស្រ្កឹត។

សិក្ខាកាម Newsroom Cambodia លោកមេង គ្រុយពន្លក បានសម្ភាសន៍ព្រះតេជគុណ ៦អង្គ កាលពីពេលថ្មីៗនេះអំពី អត្ថប្រយោជន៍នៃការសិក្សាភាសាបាលី និងសំស្រ្កឹត។

ព្រះតេជគុណអឿ ទី មានព្រះជន្ម២៣ព្រះវស្សា មកពីពុទ្ធកវិទ្យាល័យទេព វង្ស និរោធរង្សី បាននិយាយថាអត្ថប្រយោជន៍ភាសាបាលីមានច្រើន ទាំងការស្វែងយល់ពីពុទ្ធវចន និងផ្នែកអក្សរសាស្រ្ត ចំណែកឯសំស្រ្កឹតវិញងាយក្នុងការស្វែងយល់មូលដ្ឋានអក្សរសាស្រ្តខ្មែរនិងសិលាចរឹក។

ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖ «ករុណាបើនិយាយពីអត្ថប្រយោជន៍នៃការរៀនភាសាបាលីវិញមិនអាចពណ៌នា ឬក៏បរិយាយអស់សេចក្ដីបាន ប៉ុន្តែគ្រាន់តែមួយចំនួនធំហ្នឹងគឺ បើនិយាយខាងផ្នែកពុទ្ធសាសនាវិញប្រសិនបើបុគ្គលណា នរជនណាដែលមិនសិក្សាភាសាបាលីវេយ្យាករណ៍ហ្នឹងទេ ហើយដល់ពេលរៀនព្រះត្រៃបិដកតែម្ដងនឹងមានការសង្ស័យ កើតសេចក្ដីសង្ស័យគ្រប់ៗបទទាំងអស់»។

ព្រះអង្គបានបន្តថា៖ «អ៊ីចឹងបានចាំបាច់រៀននូវភាសាបាលីហ្នឹងមុនទៅរៀនសិក្សាបិដក ព្រះសូត្រ អដ្ឋកថា ដីកា យោជនាអីហ្នឹង នឺងនិយាយតែទាក់ទងនឺងផ្នែកពុទ្ធចក្រអត្ថប្រយោជន៍នៃបាលី»។

ព្រះតេជគុណថា សារ៉ាត់ មានព្រះជន្ម២៧ព្រះវស្សា មកពីសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បាននិយាយថា អត្ថប្រយោជន៍នៃភាសាបាលីមានច្រើន ទាំងការស្វែងយល់ពីពុទ្ធវចន និងផ្នែកអក្សរសាស្រ្ត ចំណែកឯសំស្រ្កឹតវិញងាយក្នុងការស្វែងយល់មូលដ្ឋានគ្រឹះយ៉ាងសំខាន់នៅក្នុងការសិក្សាភាសាខ្មែរបានច្បាស់លាស់។

ព្រះតេជគុណថា សារ៉ាត់

ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖ «ហើយមួយចំណែកទៀតផ្នែកភាសាដែលយើងអាចរៀនភាសាបាលីហ្នឹងគឺជំនួយដល់ភាសាដ៏ទៃទៀត ដែលយើងអាចនិយាយបានថាភាសាបាលីគឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះមួយក្នុងការរៀនភាសាដ៏ទៃទៀតហ្នឹងឱ្យបានទូលាយហើយមួយទៀតផ្នែកសតិបញ្ញា ដែលសតិបញ្ញា ដែលហេតុនាំឱ្យកើតបញ្ញាមានសំដែងយ៉ាងទូលាយក្នុងគម្ពីព្រះអភិធម្មដែលអ្នកសិក្សាភាសាបាលីនឺងអាចយល់បានច្បាស់ប្រសិនបើយើងចេះភាសាបាលីអាចធ្វើឱ្យយើងកើតបញ្ញាចេះពិចារណាក្នុងការស្វែងរកហេតុផលរឿងរាវនៃការពិតទាំងឡាយផ្សេងៗទៀត»។

«ចំណែកព្រះអង្គបានលើកឡើងថាភាសាសំស្រ្កឹតក៏មិនខុសពីភាសាបាលីប៉ុន្មានដែរដោយសារតែភាសាខ្មែរយើងភាគច្រើនកម្ចីពីបាលីសំស្រ្កឹត ការចេះភាសាសំស្រ្ដឹតក៏ធ្វើឱ្យយើងមានមូលដ្ឋានគ្រឹះយ៉ាងសំខាន់នៅក្នុងការសិក្សាភាសាខ្មែរបានច្បាស់លាស់»។

ព្រះតេជគុណសុខ រស្មី មានព្រះជន្ម ២២ព្រះវស្សា មកពុទ្ធកវិទ្យាល័យព្រះសុរាម្រឹត បាននិយាយថាអត្ថប្រយោជន៍នៃភាសាបាលីមានច្រើន ទាំងការស្វែងយល់ពីព្រះពុទ្ធសាសនា ចំណែកឯសំស្រ្កឹតវិញងាយក្នុងការស្វែងយល់ពីមូលដ្ឋានអក្សរសាស្រ្តខ្មែរ សុភាសិតនិងសិលាចរឹក។

ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖«ចំណុចទីមួយហ្នឹងគឺទាក់ទងនឺងព្រះពុទ្ធសាសនាហើយភាសាបាលីនេះហើយនឺងព្រះពុទ្ធសាសនាមិនអាចខ្វះមួយណាបានទេ ទាល់តែមានទាំងពីរចឹងហើយអ្នកប្រាជ្ញបុរាណមិនថាសម្ដេចជួន ណាតអីគេប្រែបិដកហ្នឹងមកជាភាសាបាលីហ្នឹងមកខេមរភាសាហើយភាសាបាលីនេះទៀតសោទគេប្រើប្រាស់ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាតាំងពីសម័យព្រះពុទ្ធមកចឹង »។

ចំណែកឯភាសាសំស្រ្កឹតវិញព្រះអង្គលើកឡើងថាជាភាសាមួយទាក់ទងជាយូរលង់ណាស់មកហើយហើយមុនពុទ្ធសាសនាទៅទៀត ពាក្យកាព្យ ពាក្យអប់រំ ពាក្យល្អៗភាគច្រើនចេញមកពីភាសាសំស្រ្កឹត។

ព្រះតេជគុណប៉ុង ម៉ៃ មានព្រះជន្ម២២ព្រះវស្សា មកពុទ្ធកវិទ្យាល័យព្រះសុរាម្រឹត បានប្រាប់និយាយថាការរៀនភាសាទាំងពីរនេះងាយស្រួលក្នុងការបង្រៀនអ្នកដ៏ទៃ។ ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖«អត្ថប្រយោជន៍មានច្រើនតែបើយើងនិយាយអោយសង្ខេបទៅ ការសិក្សាភាសាបាលី និងសំស្រ្កឹតវាមានអត្ថប្រយោជន៍ច្រើនសម្រាប់ខ្លួនយើងផ្ទាល់ និងសម្រាប់អ្នកដ៏ទៃផងពីព្រោះកាលណាបើយើងចេះភាសាបាលី និងភាសាសំស្រ្កឹតយើងអាចបង្រៀនអ្នកដ៏ទៃ ពីព្រោះភាសាបាលីនិងសំស្រ្កឹតនេះមិនងាយមានអ្នកបង្រៀនបានទេព្រោះអីបើមាន មានតែនៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា»។

ព្រះតេជគុណប៉ុង ម៉ៃ

ព្រះតេជគុណសៀក ឈាង មានព្រះជន្ម ២២ព្រះវស្សា មកពុទ្ធកវិទ្យាល័យជួន ណាត បាននិយាយថាអត្ថប្រយោជន៍ភាសាបាលីមានច្រើន ទាំងការស្វែងយល់ពីពុទ្ធវចន និងផ្នែកអក្សរសាស្រ្ត ចំណែកឯសំស្រ្កឹតវិញងាយក្នុងការស្វែងយល់មូលដ្ឋានអក្សរសាស្រ្តខ្មែរនិងសិលាចរិកពីបុរាណ។

ព្រះតេជគុណសៀក ឈាង

ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖ «ហើយហ្នឹងជាអត្ថប្រយោជន៍ដែលងាយស្រួលឱ្យយើងយល់ដឹងពីអត្ថន័យនៃពុទ្ធវចន ធ្វើយ៉ាងណាធ្វើឱ្យយើងងាយស្រួលស្វែងយល់ ជាក់ស្ដែងការសិក្សាក្នុងពុទ្ធចក្រក្នុងប្រទេសកម្ពុជាយើងតាមសាលាសិក្សាភាសាបាលីដូចថ្នាក់អនុវិទ្យាល័យគេមាន មង្គលត្ថទីបនី ហើយថ្នាក់វិទ្យាល័យមានវិសុទ្ធិមង្គជាដើម»។

ចំពោះភាសាសាស្រ្កឹតវិញ ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា ក៏ជាមូលដ្ឋានក្នុងការសិក្សាពីប្រវត្តិអក្សរពីបុរាណដែលបានចារលើសិលាចរិកជាដើម។

ព្រះតេជគុណស៊ឹម វ៉ានដេត មានព្រះជន្ម ២២ព្រះវស្សា មកពុទ្ធកវិទ្យាល័យព្រះសុរាម្រិត បានលើកឡើងថាការចេះភាសាទាំងពីរនេះងាយក្នុងការយល់ពីមូលដ្ឋានអក្សរសាស្រ្តខ្មែរ។

ព្រះតេជគុណស៊ឹម វ៉ានដេត

ព្រះអង្គបានលើកឡើងថា៖«អត្ថប្រយោជន៍នៃភាសាបាលី បើយើងគិតពីអក្សរសាស្រ្ត អក្សរសាស្រ្តខ្មែរយើងក៏មានមូលដ្ឋានពីភាសាបាលីដែរ ប៉ុន្តែវាមិនមែនទាំងអស់នោះទេ វាអាចងាយស្រួលក្នុងការលើកឡើងក្នុងការយកភាសាបាលីទៅប្រើក្នុងភាសាខ្មែរយើង ព្រោះភាសាផ្លូវការភាគច្រើនជាបាលី ដូចជាឧទ្ធម្ភាគចក្រជាដើមនិយាយរួមទៅច្រើន។ ព្រះអង្គបន្តទៀតថា៖«ចំណែកឯសំស្រ្កឹតក្នុងអក្សរសាស្រ្តខ្មែរក៏មានប្រើដែរជាក់ស្ដែង ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ហ្នឹងក៏មានលាយភាសាសំស្រ្ដឹតដែរ ហើយក៏ងាយក្នុងការស្វែងយល់ពីសិលាចរឹកដែរ»៕

ក្រសួងធម្មការបញ្ជាឲ្យវាយរគាំង និងទូងស្គរតាមវត្តអារាមដើម្បីទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលជំងឺកូវីដ១៩

ស៊ាម សុភា (Seam Sophea) — Wed, 24 Mar 2021 02:04:18 +0000

ក្រសួងធម្មការ និងសាសនានៅថ្ងៃទី២៣ ខែមីនានេះ បានចេញសារាចណែនាំអំពី ការវាយគង ជួង រគាំង ទូងស្គរ តាមវត្តអារាមនីមួយក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលនៃជំងឺកូវីដ ១៩ ក្នុងសហគមន៍នៃព្រឹត្តការណ៍ ២០កុម្ភៈ។

សារាចរណែនាំ ដែលចេញផ្សាយដោយក្រសួងធម្មការ និងសាសនា បញ្ជាក់ថា ដោយសារតែស្ថានភាពជំងឺកូវីដ១៩ មានការរាតត្បាតក្នុងសហគមន៍កាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើង ក្រសួងបានបញ្ជាឲ្យប្រធានមន្ទីធម្មការ និងសាសនារាជធានី ខេត្ត សហការជាមួយព្រះមេគណ និងព្រះអនុគណ ណែនាំទៅគ្រប់វត្តអារាមទាំងអស់នៅទូទាំងប្រទេសកម្ពុជាឱ្យវាយគង រគាំង ជួង ទូងស្គរ ព្រមៗគ្នា។

សារាចរដដែលបន្ថែមថា៖ «ដើម្បីជាសញ្ញាផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ពុទ្ធបរិស័ទ ឱ្យបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ន ដោយអនុវត្តនូវវិធានការ ៣ការពារ និង ៣កុំ របស់ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាល និងតាមការណែនាំរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល»។

ចំពោះការវាយគង រគាំង ជួង ទូងស្គរនេះ ត្រូវធ្វើឡើងក្នុងមួយថ្ងៃ ប្រាំដង តាមពេលវេលាដែលបានកំណត់ដូចជា លើកទី១ នៅម៉ោង ៥:០០ នាទីព្រឹក លើកទី២ នៅម៉ោង ១១:០០ នាទីព្រឹក លើកទី៣ នៅម៉ោង ២:០០ នាទីរសៀល លើកទី៤ នៅម៉ោង ៥:០០ នាទីល្ងាច និងលើកទី៥ នៅម៉ោង ៨:០០ នាទីយប់ ហើយត្រូវធ្វើជាប្រចាំរហូតដល់ចប់ព្រឹត្តិការណ៍ ២០កុម្ភៈ ៕

Vox Pop: កិច្ចសម្ភាសន៍ជាមួយពលរដ្ឋអំពីសម្តេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាត ក្នុងថ្ងៃគម្រប់ខួបទី ១៣៨ឆ្នាំ

ពក ពន្លឺ (Pok Ponlue) — Sun, 14 Mar 2021 09:42:06 +0000

សម្ដេចព្រះមហាសុមេធាធិបតីជួន ណាត (ជោតញ្ញាណោ) ជាអ្នកប្រាជ្ញអក្សរសាស្ត្រខ្មែរដ៏ល្បីល្បាញ
និងបានបន្សល់ទុកនូវមរតកជាប្រវត្តិសាស្ត្រជាច្រើនដល់កូនខ្មែរនាពេលបច្ចុប្បន្នជាពិសេស សៀវភៅវចនានុក្រមភាសាខ្មែរ សម្រាប់ជាក្បូនច្បាប់ក្នុងការសរសេរអក្សរខ្មែរ ឱ្យមានភាពត្រឹមត្រូវ។

សម្ដេចព្រះមហាសុមេធាធិបតីជួន ណាត សម្តេចព្រះសង្ឃរាជថ្នាក់ទី១ នៃគណៈមហានិកាយ ទ្រង់ប្រសូតនៅថ្ងៃអង្គារ ១១រោច ខែផល្គុន ឆ្នាំវក ឆស័ក ព.ស.២៤២៧ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី១១ ខែមីនា គ.ស.១៨៨៣ នៅភូមិកំរៀង សង្កាត់រកាកោះ ស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។ សម្ដេចព្រះសង្ឃរាជទ្រង់បានសោយព្រះទិវង្គត នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍១៤កើត ខែភទ្របទ ឆ្នាំរកា ឯកស័ក ព.ស.២៥១៣ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី២៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៦៩ ក្នុងព្រះជន្ម៨៦ព្រះវស្សា នៅក្នុងវត្តឧណ្ណាលោម រាជធានីភ្នំពេញ។

កាលពីថ្ងៃទី១០ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១ Newsroom Cambodia បានសម្ភាសន៍លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ យុវជន
និងពលរដ្ឋចំពោះការយល់ឃើញ និងការរំលឹកគុណចំពោះសម្តេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាត
ក្នុងថ្ងៃគម្រប់ខួបទី១៣៨ឆ្នាំ។

ព្រះគ្រូព្រហ្មត្ថេរោ យិន វ៉ាយ

ព្រះគ្រូព្រហ្មត្ថេរោ យិន វ៉ាយ ជាសមណនិស្សិត និងព្រះសង្ឃមួយអង្គសកម្មក្នុងកិច្ចការសប្បុរសធម៌បានសម្តែងការយល់ឃើញថាស្នាព្រះហស្តចំពោះសម្តេចសង្ឈរាជជួន ណាត សម្រាប់ប្រទេសជាតិ និងសាសនារបស់យើងនេះ មានវិសាលភាពធំធេង ដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបានទាក់ទងទៅនឹងវិស័យអក្សរសាស្ត្រ វិស័យព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលព្រះអង្គដើរតួយ៉ាងសំខាន់នៅក្នុងសម័យនោះ។

ព្រះអង្គបានបន្សល់ទុកនូវកេរ្តិ៍មរតកជាច្រើនសម្រាប់ខ្មែរគ្រប់រូបទាំងអស់ មិនថានៅក្នុងពុទ្ធសាសនមណ្ឌល
សូម្បីតែពុទ្ធបរិស័ទគ្រប់រូបក៏ធ្លាប់បានទទួលនូវស្នាព្រះហស្តរបស់សម្តេចសង្ឃរាជ។

ព្រះតេជគុណក៏បានបន្ថែមទៀតថា÷ «ក្នុងនាមខ្ញុំព្រះករុណាជាព្រះសង្ឈមួយអង្គ គប្បីរំលឹកដឹងនៃព្រះគុណ
ដែលជាគុណដ៏ធំធេងរបស់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ដែលព្រះអង្គបានបន្សល់ទុកស្នាព្រះហស្តយ៉ាងច្រើន
សម្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋខែ្មរ និងព្រះសង្ឃ។ ព្រោះអក្សរសាស្ត្រមានសារសំខាន់ណាស់ អក្សរសាស្ត្រជាមេនៃគំនិត
ជាមេនៃចំណេះដឹង ជាមេនៃការឈ្វេងសិក្សាទាំងឡាយ គឺត្រូវការអក្សរសាស្ត្រ ដើម្បីយកមកសិក្សាស្រាវជ្រាវ»។

ព្រះតេជគុណបន្តទៀតថា៖ «នៅពេលមានអក្សរសាស្ត្រ យើងអាចសរសេរ អាន ឈ្វេងយល់
ហើយយើងអាចមានគំនិតច្រើន អាចសិក្សាភាសាដទៃៗ និងទស្សនដែលជាទ្រឹស្តីល្អផ្សេងៗទៀតតាមរយៈអក្សរ»។

ព្រះអង្គបានលើកឡើងនូវបទពិសោធន៍ និងមេរៀនដែលបានរៀនសូត្រពីសម្តេចព្រះសង្ឃរាជថា ទី១
ព្រះអង្គបានបង្កើតនូវអក្សរសាស្ត្រដែលសម្រាប់អង្គផ្ទាល់ ក៏ដូចជាខ្មែរទូទៅ បានសិក្សារៀនសូត្រ បានអាន
បានសរសេរ។ ទី២ គឺទស្សននូវការចងក្រងដែលជាស្នាព្រះហស្តជាច្រើន ដូចជាទស្សនាវដ្តីកម្ពុជសុរិយា
និងគហិបដិបត្តិ។ ម្យ៉ាងវិញទៀត សម្តេចព្រះសង្ឃរាជក៏បានលើកយកទស្សនបង្រួបបង្រួមជាតិ
ការសាមគ្តីរវាងព្រះសង្ឃខ្មែរ និងឱ្យដើរតួនាទីជួយដល់ប្រជាពលរដ្ឋ។

ព្រះតេជគុណបានសង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «បើមានការបែកបាក់សាមគ្គីគ្នា គឺធ្វើឲ្យប្រទេសជាតិនឹងប្រេះឆាហើយការសង្រ្គោះមិនគួរឱ្យខ្លាចនោះទេ តែអ្វីដែលគួរឱ្យខ្លាច គឺការបែកបាក់សាមគ្គី បើកាលណាបែកបាក់សាមគ្គី
គឺធ្វើឱ្យខ្មែរគ្រប់រូបនឹងរឹតតែលំបាកវេទនាទៅទៀត»។

ព្រះតេជគុណបញ្ជាក់ថា÷ «សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត បានសម្តែងព្រះធម៌តាមរយៈខ្សែអាត់
ដែលករុណាបានស្តាប់ ចំណែកសៀវភៅ គឺបានបង្រៀនឱ្យមនុស្សទូទៅទាំងអស់ ឱ្យប្រកាន់ភ្ជាប់នៅក្នុងសីលធម៌
មិនថាប្រជាពលរដ្ឋ មិនថាព្រះរាជា មិនថាមន្ត្រី ឬព្រះសង្ឃនោះទេ គឺមិនអាចប្រាស់ចាកពីសីលធម៌បានដែរ
ពីព្រោះសីលធម៌ក្តោបន័យរួមផ្តោតទៅលើច្បាប់នៃការគ្រប់គ្រងប្រទេស ដូច្នេះប្រសិនបើពួកគាត់រស់នៅជាមួយសីលធម៌គឺឱ្យប្រទេសជាតិបានសុខ»។

លោកធន រតនៈ

លោកធន រតនៈ ជានិស្សិតឆ្នាំទី៤ ដើរតួនាទីសំខាន់ក្នុងកិច្ចការសង្គម បានបង្ហាញការយល់ឃើញថា
រូបលោកពិតជាមានកិត្តិយស និងមានមោទនភាពខ្លាំងចំពោះស្នាព្រះហស្ត ព្រោះបើយើងសង្កេតមើលអក្សរសាស្រ្តខ្មែរ វប្បធម៌ខ្មែរ បើគ្មានសម្តេចសង្ឃរាជជួន ណាត អាចនិយាយថា (ឬក៏ថា) គ្មានព្រះពុទ្ធសាសនាទេ។
ឧទាហរណ៍ដូចជាប្រទេសវៀតណាមក្នុងសម័យអាណានិគមដូចយើងដែរ ប៉ុន្តែគេមិនអាចបន្សល់ទុកអក្សរសាស្ត្រជាតិគេបាន។ ប៉ុន្តែខ្មែរយើងអាចធ្វើបាននេះដោយសារព្រះគុណរបស់សម្តេចសង្ឃរាជ ឬបើយើងនិយាយឱ្យទូលំទូលាយក៏ជាគុណរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនាដែរ។

លោកធន រតនៈ លើកឡើងថា៖ «បើគ្មានសម្តេចសង្ឃរាជជួន ណាត អក្សរសាស្ត្រខ្មែរ មរតកខ្មែរទាំងអស់ប្រហែលជាមិនអាចស្ថិតស្ថេររហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះទេ»។

លោកធន រតនៈ បានពន្យល់បន្ថែមថា នៅលើបណ្តាញសង្គម គឺត្រូវកាត់បន្ថយការសរសេរអក្សរជាភាសាឡាតាំងត្រូវសរសេរភាសាជាតិ ហើយព្យាយាមសរសេរកុំឲ្យខុសអក្ខរាវិរុទ្ធ។ លើកពីនេះព្យាយាមចែករំលែក
និងផ្សព្វផ្សាយទៅតាមអ្វីដែលអាចធ្វើបានតាមប្រព័ន្ធបណ្តាញសង្គមផ្សេងៗចំពោះភាពត្រឹមត្រូវនៃភាសាខ្មែរ។

នេះគឺជាវិធីខ្លះៗ ឬជារឿងខ្លះៗដែលយើងអាចធ្វើបានហើយក៏ជារឿងមួយដែលយើងអាចជួយថែរក្សាមរតកទាំងអស់ហ្នឹងបាន ប្រសិនបើយើងមិនខ្វល់ខ្វាយ មិនចូលរួមថែរក្សាតាមវិធីនឹងទេ គឺនឹងបាត់បង់បន្តទៅទៀត។

លោកធន រតនៈ បញ្ជាក់ដូច្នេះថា៖ «ក្នុងនាមជាយុវជនអ្វីដែលគួរធ្វើគឺព្យាយាមរក្សានៅកេរ្តិ៍មរតក តាមរយៈការសរសេរតាមរយៈការជួយផ្សព្វផ្សាយលើបណ្តាញសង្គមជាដើម»។

លោកធន រតនៈ កន្លងមកបានសិក្សារៀនសូត្រជាច្រើនចំពោះស្នាព្រះហស្តសម្តេចសង្ឃរាជ ដោយលោកបង្ហាញថា ទី១បានសិក្សាអក្សរសាស្ត្រខ្មែរ ដែលជាស្នាព្រះហស្តដ៏ធំបំផុត នោះគឺវចនានុក្រម ទី២ គឺការនិពន្ធបទភ្លេងជាតិអ្វីផ្សេងៗ ដែលបានស្តាប់ ទី៣ ពាក្យអប់រំ ពាក្យទូន្មានផ្សេងៗ ក៏បានធ្វើឱ្យលោកស្គាល់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជជួន ណាត ផងដែរ។

អ្នកគ្រូ អមរាទេវី

អ្នកគ្រូអមរាទេវី ជាគ្រូបង្រៀនអភិធម៌ដល់បរិស័ទ និងព្រះសង្ឃ ហើយក៏ជាអ្នកឆ្លាសវៃនៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា។
បើទាក់ទងសម្តេចសង្ឃរាជ ជួន ណាត អ្នកគ្រូផ្ទាល់មើលឃើញថាព្រះអង្គបានបន្សល់ទុកស្នាព្រះហស្ត
និងកេរ្ត៏ដំណែលអក្សរសាស្រ្តសម្រាប់កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយបានសិក្សា និងប្រើប្រាស់មកដល់បច្ចុប្បន្ន។

អ្នកគ្រូអមរាទេវី បាននិយាយថា៖ «សម្តេចសង្ឃរាជជួន ណាត គឺបានបន្សល់ទុកស្នាព្រះហស្ត
និងកេរ្តិ៍ដំណែលអក្សរសាស្ត្រសម្រាប់កូនខ្មែរជំនាន់ក្រោយ ដូច្នេះសូមចូលរួមថែរក្សា និងដឹងគុណសម្តេចសង្ឃរាជ
រួមជាមួយនឹងក្រុមជំនុំជម្រះព្រះត្រៃបិដកផង»។

កញ្ញាទត រក្សា

កញ្ញាទត រក្សា ជានិស្សិត និងគ្រូបង្រៀន បានបង្ហាញចំណាប់អារម្មណ៍ និងការយល់ឃើញក្នុងថ្ងៃទី១១ ខែមីនាដែលជាថ្ងៃសម្តេចសង្ឃរាជទ្រង់ប្រសូតថា÷ «បើយើងស្រឡាញ់ ឬផ្តល់ការគោរពដឹងគុណចំពោះបុព្វបុរស
ជាពិសេសសម្តេចសង្ឃរាជ យើងត្រូវចូលរួមសិក្សាវចនានុក្រម និងសរសេរឲ្យបានត្រឹមត្រូវទាំងអស់គ្នា»។

ដោយកញ្ញាបានបន្ថែមទៀតថា ក្នុងនាមកញ្ញាផ្ទាល់ជាយុវជនខ្មែរ ហើយមានឈាមជាបុព្វបុរសខ្មែរដែរ
ត្រូវសិក្សាឈ្វេងយល់អំពីវចនានុក្រម និងប្រឹងប្រែងពង្រឹងសំណេរ ឬការសរសេរឲ្យបានត្រឹមត្រូវ
និងព្យាយាមផ្សព្វផ្សាយទៅដល់បងប្អូនផ្សេងៗទៀត។ ម្យ៉ាងទៀតក្នុងនាមជាគ្រូបង្រៀនមួយរូប កញ្ញានឹងប្រឹងបណ្តុះនិងបង្ហាត់បង្រៀនឱ្យកូនខ្មែរយល់ដឹងអំពីគុណតម្លៃនៃការប្រើប្រាស់អក្សរជាតិ និងវចនានុក្រមខ្មែរ៕

សម្តេចព្រះមហាសង្ឃរាជ និងសម្តេចព្រះសង្ឃនាយកនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ទទួលចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ ១៩

ស៊ាម សុភា (Seam Sophea) — Fri, 12 Mar 2021 09:06:58 +0000

សម្តេចមហាសង្ឃរាជាធិបតីទេព វង្ស និងសម្តេចព្រះមហាសុមេធាធិបតីនន្ទ ង៉ែត បានយាងដឹកនាំ
សម្តេចព្រះសង្ឃនាយករង សម្តេចព្រះសង្ឃ និងព្រះរាជាគណៈគ្រប់ឋានានុក្រម ចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ ១៩ នៅមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត នៅថ្ងៃទី១១ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២១។

យោងទៅលើគេហទំព័រហ្វេសប៊ុកផ្លូវការរបស់លេខាធិការដ្ឋានគណៈសង្ឃនាយក សម្តេចព្រះអគ្គមហាសង្ឃរាជាធិបតី កិត្តិឧទ្ទេសបណ្ឌិតទេព វង្ស សម្តេចព្រះមហាសង្ឃរាជ និងសម្តេចព្រះមហាសុមេធាធិបតី កិត្តិឧទ្ទេសបណ្ឌិតនន្ទ ង៉ែត សម្តេចព្រះសង្ឃនាយកនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ព្រមទាំងសម្តេចព្រះសង្ឃនាយករង សម្តេចព្រះសង្ឃ និងព្រះរាជាគណៈគ្រប់ឋានានុក្រម យាងនិងនិមន្តចាក់វ៉ាក់សាំងបង្ការជំងឺកូវីដ ១៩។

នេះគឺជាលើកដំបូងហើយចាប់តាំងពីវ៉ាក់សាំងរបស់ចិនស៊ីណូហ្វាម (Sinopharm) និងវ៉ាក់សាំងអាស្ត្រា
ហ្សេណេកា (Astra Zeneca) របស់ចក្រភពអង់គ្លេស បានមកដល់ប្រទេសកម្ពុជា ដែលសម្តេចព្រះមហាសង្ឃរាជនិងសម្តេចព្រះសង្ឃនាយកនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និមន្តយាងមកទទួលចាក់វ៉ាក់សាំងនេះ៕

Q & A ជាមួយលោកម្ចាស់ប៉ែន ដារ៉ូ អំពីសៀវភៅ«វិធីបកសករាជពិស្តារ»

ពក ពន្លឺ (Pok Ponlue) — Sun, 07 Mar 2021 08:29:53 +0000

លោកម្ចាស់ប៉ែន ដារ៉ូ បានរៀបរៀងសៀវភៅមួយក្បាលក្រោមចំណងជើងថា «វិធីបកសករាជពិស្តារ» ហើយព្រះអង្គក៏ជាសមណនិស្សិតនៃសាកលវិទ្យាល័យបញ្ញាសាស្ត្រកម្ពុជា ព្រមទាំងបានជាប់អាហារូបករណ៍សិក្សាផ្នែកព្រះពុទ្ធសាសនា នៅពុទ្ធិកមហាវិទ្យាល័យសិង្ហបុរី (Buddhist College of Singapore) កាលពីចុងឆ្នាំ២០២០។

សព្វថ្ងៃនេះព្រះអង្គកំពុងគង់នៅវត្តថាន់ សង្តាក់ទន្លេបាសាក់ ខណ្ឌចំការមន រាជធានីភ្នំពេញ ហើយកំពុងតៀម និងផ្សព្វផ្សាយសៀវភៅ «វិធីបកសករាជពិស្តារ» ដែលជាស្នាដៃដំបូងរបស់ព្រះអង្គទៅដល់មជ្ឍដ្ឋានទូទៅដោយធម៌ទាន។

Q: អ្វីទៅដែលហៅថាសៀវភៅវិធីបកសករាជពិស្តារ?

A: សៀវភៅវិធីបកសករាជពិស្តារ គឺជាសៀវភៅក្បួនច្បាប់យល់ដឹងអំពីអាយុកាលនៃព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សម្តែងទុកថាសាសនារបស់តថាគត គឺប្រតិស្ឋានចំនួន ៥០០០ឆ្នាំបន្ទាប់ពីតថគតចូលព្រះបរិព្វានទៅ។ ហើយសៀវភៅនឹងពន្យល់លម្អិតអំពីរបៀបរាប់ថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា អញ្ចឹងរាប់ថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំគឺរាប់ថាតើរហូតមកដល់ថ្ងៃនឹង ព្រះសាសនកាលកន្លងទៅបានប៉ុន្មានថ្ងៃ ប៉ុន្មានខែ ប៉ុន្មានឆ្នាំហើយ ហើយនៅសល់ប៉ុន្មានថ្ងៃ ប៉ុន្មានខែ ប៉ុន្មានឆ្នាំទៀត បើយើងគិតមកដល់ថ្ងៃនឹង។

Q: តើមានធាតុសំខាន់អ្វីខ្លះនៅក្នុងសៀវភៅនេះ?

A: ធាតុសំខាន់របស់សៀវភៅខ្ញុំព្រះករុណាអាត្មាបែងចែកជាប្រាំមួយចំណុចសំខាន់គឺ៖ ទី១ របៀបដឹងព្រះពុទ្ធសាសនកាលផ្នែកបច្ចុប្បន្ន ទី២ របៀបដឹងព្រះពុទ្ធសាសនកាលផ្នែកអតីត ទី៣ របៀបដឹងព្រះពុទ្ធសាសនកាលផ្នែកអនាគត ទី៤ យល់ដឹងអំពីអធិកមាស អធិកវិរៈ និងអធិកសុរទិន ទី៥ យល់ដឹងផ្នែកសំខាន់ៗបកសករាជជាភាសាបាលី និងជាខេមរភាសា ទី៦ យល់ដឹងរបៀបថ្ងៃខែឆ្នាំតាមបែបចន្ទគតិ សុរិយគិត និងកាលបរិច្ឆេទគម្រប់បួសភិក្ខុ។

Q:តើលោកម្ចាស់មានគោលបំណងអ្វីខ្លះដែលអាចជំរុញឱ្យរៀបរៀងសៀវភៅនេះឡើង?

A: ដោយខ្ញុំករុណាអាត្មាភាពយល់ឃើញថានេះគឺជាសៀវភៅបែបក្បួនច្បាប់មួយ ដែលពុទ្ធបរិស័ទគួរចេះដឹងឲ្យបានគ្រប់ៗគ្នា។ ព្រោះយើងជាអ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា យើងត្រូវដឹងថាអាយុរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ថាតើកន្លងទៅបានប៉ុន្មានថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំ និងនៅសល់ប៉ុន្មានថ្ងៃ ខែ ឆ្នាំទៀត នេះគឺមានប្រយោជន៍មែនទែនសម្រាប់យើងជាពុទ្ធសាសនិកជន។ ម្យ៉ាងចង់ថែរក្សាក្បួនច្បាប់បុរាណ ដែលអ្នកប្រាជ្ញខ្មែរយើងពីជំនាន់ដើមមកបានបន្សល់ទុក ដោយឡែកបច្ចុប្បន្នយើងមានការខ្ជះខ្ជាយបន្តិចសម្រាប់ក្បួនច្បាប់ទាំងអស់នេះ គឺចេះចាំតែមាត់ទេ សព្វថ្ងៃនេះ។ ដូច្នេះខ្ញុំករុណាអាត្មាភាពនឹកឃើញថា ប្រសិនបើយើងចេះចាំតែមាត់ចឹង ថ្ងៃណាមួយយើងនឹងភ្លេច កាលណាយើងភ្លេចអ្នកជំនាន់ក្រោយ មិនបានរៀនបន្តពីយើងទេ ប្រាកដជាបាត់បង់ហើយ។

ដូច្នេះមានគំនិតរៀបរៀងសៀវភៅនេះឡើង ទុកជាក្បួនច្បាប់ជាឯកសារ កម្កល់ទុកសម្រាប់ពុទ្ធបរិស័ទរៀនសូត្រចេះចាំពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់ ដើម្បីថែរក្សាវិធីរាប់អាយុកាលព្រះពុទ្ធសាសនា។ ចំណុចមួយទៀតនោះ គឺបានសបញ្ជាក់ឱ្យយើងគិតពិចារណានៅក្នុងផ្លូវជីវិតរបស់យើងថា សូម្បីតែអាយុព្រះពុទ្ធសាសនាដែលមានគម្រប់ ៥០០០ឆ្នាំ នឹងក៏គង់អស់ទៅជាក់ជាពុំខាន។

អញ្ចឹងយើងគួរគប្បីគិតថា អាយុរបស់មនុស្សលោកយើងក៏អស់ទៅជាធម្មតាដូចគ្នា ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ពីមួយខែទៅមួយខែ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ គឺពិតជាលឿនមែនទែន។ អញ្ចឹងពុទ្ធបរិស័ទនៅពេលដែលចេះចាំវិធីរៀប ឬដឹងអាយុព្រះពុទ្ធសាសនានឹងគួរគប្បីគិតអំពីអាយុរបស់ខ្លួនឯង តើថាយើងបានធ្វើអីខ្លះហើយ? នៅក្នុងជីវិតរបស់យើង មិនយូរមិនឆាប់យើងនឹងស្លាប់ពីលោកនេះទៅ។ អញ្ចឹងនៅពេលដែលយើងដឹងថា អាយុរបស់យើងមិនស្ថិតស្ថេរបែបនេះ តើយើងគួរធ្វើអ្វី? ចំណុចតែមួយយើងត្រូវធ្វើ គឺសេចក្តីល្អ។

Q: តើលោកម្ចាស់នឹងយកសៀវភៅនេះទៅផ្សព្វផ្សាយនៅក្នុងសង្គម ឬយុវជនដោយរបៀបណាដែរ?

A: វិធីសាស្ត្រក្នុងការផ្សព្វផ្សាយមជ្ឈដ្ឋានខាងក្រៅ គឺជាក់ស្តែងទៅសៀវភៅនេះរៀបរៀងឡើងផ្តោតសំខាន់លើព្រះសង្ឃតែម្តង ព្រោះបើនិយាយនៅក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ព្រះសង្ឃជាថ្នាក់លើ ឬថ្នាក់ដឹកនាំពីព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ។ អញ្ចឹងខ្ញុំករុណាផ្សព្វផ្សាយផ្តោតសំខាន់លើព្រះសង្ឃ ហើយវិធីផ្សព្វផ្សាយទៅដល់ព្រះសង្ឃ ឱ្យបានសិក្សារៀនសូត្រនៅសៀវភៅនេះបានច្រើន។

តាមរយៈប្រគេនសៀវភៅនេះដល់សាលាពុទ្ធិកបឋមសិក្សាក្តី អនុវិទ្យាល័យក្តី វិទ្យាល័យក្តី គឺប្រគេន និងតម្កល់ទុកក្នុងបណ្តាល័យនៅតាមសាលានានា។ ម្យ៉ាងអាចប្រគេនមួយក្បាលៗផ្ទាល់ដល់ព្រះសង្ឃ ហើយនឹងធ្វើសិក្ខាសាលាខ្លីដើម្បីពន្យល់ពីសៀវភៅនឹង ថាតើយើងគួរតែរៀនចាប់ពីណាទៅណា ធ្វើមិញរៀនឲ្យឆាប់ចេះ?។ ចំណុចចុងក្រោយ ខ្ញុំករុណាមានគំនិតចង់ស្នើទៅក្រសួងធម្មការ និងសាសនា ឬថ្នាក់លើ ដើម្បីបញ្ចូលនៅក្បួនច្បាប់ការបកសករាជនឹងទៅក្នុងកម្មវិធីសិក្សាបែបព្រះពុទ្ធសាសនា នៅក្នុងសាលាពុទ្ធិក៕

ចៅអធិការវត្តចន្ទរង្សីកែង និងមន្ត្រីសង្ឃខេត្តក្រចេះសង់សាលារៀនមួយខ្នងនៅតំបន់ដាច់ស្រយាល

ស៊ាម សុភា (Seam Sophea) — Mon, 01 Mar 2021 06:41:39 +0000

ចៅអធិការវត្តកែង និងមន្ត្រីសង្ឃខេត្តក្រចេះ សាងសង់សាលាបឋមសិក្សាមួយអគារនៅតំបន់ដាច់ស្រយាល ក្នុងខេត្តក្រចេះរួចរាល់ជាស្ថាពរ សម្រាប់សិស្សចំនួន៦០នាក់។

បើតាមថេរៈដីកាលោកម្ចាស់សិរីបាលលោ យាន សំណាង បានប្រាប់សិក្ខាកាមសារព័ត៌មាន Newsroom Cambodia ថា សាលារៀននេះស្ថិតនៅភូមិរលំព្នៅ ឃុំសោប ស្រុកព្រែកប្រសព្វ ខេត្តក្រចេះ ចាប់ផ្ដើមកសាងនៅថ្ងៃ២៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៨ ដែលគ្រោងបញ្ចប់រួចរាល់ (អំឡុងខែមីនា ឆ្នាំ២០២០) ប៉ុន្តែមកដល់ពេលនេះមិនទាន់ពិធីសម្ពោធ និងឆ្លងនៅឡើយទេ ដោយសារការរីករាលដាលជំងឺកូវីដ១៩។ ព្រះអង្គបន្ថែមថា មូលហេតុនៃការផ្ដើមកសាងសាលារៀននេះគឺកាលពីឆ្នាំ២០១៨ លោកម្ចាស់សិរីបាលោ យាន សំណាង បានចុះទៅទីតាំងនេះផ្ទាល់ បានឃើញក្មេងៗរៀនលើសាលាឆទានក្នុងភូមិ។

ព្រះអង្គក៏បានបន្ថែមថា៖ «អាត្មាភាពបាននាំសម្ភារៈសិក្សាទៅចែកក្មេងៗកាលពីពាក់កណ្ដាលឆ្នាំ២០១៨ បានឃើញថាក្មេងៗនៅទីនោះក្រាបរៀនលើសាលាឆទាន ដែលជាកន្លែងពុទ្ធសាសនិកជនបានកសាងសម្រាប់ភូមិដាច់ស្រយាលរបស់ពួកគេ»។

ព្រះអង្គក៏បានអំពាវនាវដល់សប្បុរសជនទាំងអស់ ជួយចូលរួមកសាងសាលាដល់ក្មេងៗនៅតាមទីជនបទផង ព្រោះនៅមានក្មេងៗតាមជនបទជាច្រើន ដែលចង់សិក្សារៀនសូត្រ ហើយការជួយពួកគេនោះ ក៏ជាការចូលរួមលើកម្ពស់វិស័យអប់រំនៅកម្ពុជា ជាពិសេសតាមតំបន់ដាច់ស្រយាល ណាមួយក៏ស្របតាមព្រះពុទ្ធដីកាថា ធម្មទានឈ្នះអស់ទានទាំងពួង។

ព្រះអង្គក៏មានសារចុងក្រោយថា៖ «សូមផ្តាំទៅប្អូនៗសិក្សានុសិស្សទាំងអស់ សូមប្រឹងប្រែងរៀនសូត្រដើម្បីអាចជួយខ្លួនឯង និងសង្គមជាតិបានមានតែការរៀនទេ ទើបអាចធ្វើឱ្យរួចចាកពីភាពអវិជ្ជា និងភាពក្រីក្របាន»។

មកដល់ពេលនេះ Newsroom Cambodia មិនអាចសុំធ្វើការបន្ថែមពីលោកនាយកសាលាបឋមសិក្សានោះបានទេ ដោយសារមិនមានការឆ្លើយតប និងពិបាកក្នុងការទាក់ទង។

គួរបញ្ជាក់ដែរថា សាលាបឋមសិក្សារខាងលើនេះ ចំណាយទឹកប្រាក់សរុបប្រមាណ ៧៣,២០០,០០០រៀល (១៨,៣០០ដុល្លា) ហើយសមិទ្ធផលសម្រេចបានរួមមាន សាលាបីបន្ទប់ បន្ទប់ទឹក២ អណ្ដូងទឹក១ ដងទង់ជាតិ១ និងចាក់ដីក្នុងទីធ្លាសាលាសរុបប្រមាណជា៧០ឡានធំៗ៕

ព្រះសង្ឃក្នុងវត្តវិសុទ្ធិមគ្គខេត្តសៀមរាបគោរពវិន័យយ៉ាងតឹងរ៉ឹងបែបព្រះពុទ្ធសាសនាសុទ្ធ

កេត អ៊ីយាន (Ket Eyean) — Wed, 27 Jan 2021 06:27:22 +0000

(សៀមរាប)៖ វត្តវិសុទ្ធិមគ្គជាវត្តមួយស្ថិតនៅក្នុងភូមិបំពេញរាជ្យ ឃុំលាងដៃ ស្រុកអង្គរធំ ខេត្តសៀមរាប មានព្រះសង្ឃជាង១២០អង្គ មានផ្ទៃដីប្រមាណ១០០ហិកតា ព័ទ្ធដោយព្រៃឈើក្រាស់ឃ្មឹក ត្រជាក់ត្រឈឹងត្រឈៃ និងមានស្ទឹងព័ទ្ធជុំវិញប្រៀបបាននឹងកសិណនៅអង្គរ។

វត្តនេះកសាងឡើងក្នុងព.សឆ្នាំ២៥៥១ ដែលមានលោកគ្រូ សាន សប្បាយ ជាចៅធិការវត្ត។ ក្នុងទំហំផ្ទៃដីដ៏ធំ មានកុដិជាងមួយរយសម្រាប់ព្រះសង្ឃដាច់ដោយឡែកពីគ្នា វត្តវិសុទ្ធិមគ្គជាវត្តមួយគោរពព្រះពុទ្ធសាសនាសុទ្ធ មិនមានការអុជធូប ដាក់បាយសី ឬស្រោចទឹកនោះទេ។

ព្រះសង្ឃដែលគង់នៅក្នុងវត្តវិសុទ្ធិមគ្គប្រកាន់បទប្បញ្ញត្តិយ៉ាងតឹងរ៉ឹង ម៉ឹងម៉ាត់ ដោយមិនអនុញ្ញាតឲ្យព្រះសង្ឃប្រើប្រាស់ទូរស័ព្ទដៃទំនើប មិនពាក់ស្បែកជើង និងមិនកាន់បច្ច័យជាដើម។

ឧបាសិកា ជួន គីមឡេង ដែលមានតួនាទី រៀបចំបង្អែម បានរៀបរាប់ថា ព្រះសង្ឃនៅក្នុងវត្ត វិសុទ្ធិមគ្គ កាន់វិន័យល្អប្រៀបបាននឹងទៅនឹងសម័យព្រះពុទ្ធ។

«ព្រលឹមលោកចេញនិមន្តបិណ្ឌបាត្រ គោះជួងម៉ឺង លោកនិមន្តបិណ្ឌបាត្រមួយអង្គៗ ដូចជំនាន់ព្រះពុទ្ធចឹង លោកនិមន្តមកទាំងអស់ទាំង១០០អង្គមកទទួលបិណ្ឌបាត្រ តើកូនជ្រះថ្លាប៉ុណ្ណា ហើយលោកពេលឆាន់អត់ឮសូរ ដូចយាយតាប្រកែកគ្នាទេ យាយតាប្រកែកខ្លះព្រោះនូវធម្មជន ហើយចុះលោក លោកនូវធម្មជន ប៉ុន្តែនូវធម្មជនជាន់ខ្ពស់យើងនិយាយអីចេះទៅ។ វត្តណាមិនកាន់វិន័យ កាន់វិន័យ កូនចូលទៅដឹងហើយ មិនចាំថាយាយនិយាយទេ ច្បាស់ជាលោកមកសួរញោមអញ្ចេះញោមអញ្ចុះទៅ កូនអញ្ចេះកូនអញ្ចុះទៅ ប៉ុន្តែលោកអត់» ។

ឧបាសិកា ហៀង ធឿន អាយុ៨១ឆ្នាំ ដែលស្នាក់នៅក្នុងវត្តវិសុទ្ធិមគ្គរយៈពេល១១ឆ្នាំ មានប្រសាសន៍ថា ព្រះសង្ឃក្នុងវត្តវិសុទ្ធិមគ្គប្រតិបត្តិនូវវិន័យបានយ៉ាងល្អ គឺមិនពាក់ស្បែកជើង មិនប្រើប្រាស់ទូរស័ព្ទ និងមិនកាន់បច្ច័យ។

ខណៈពេលដែលកំពុងសាងសង់កុដិតូចៗជាមួយនឹងព្រះសង្ឃអង្គផ្សេង និងកូននេន ព្រះតេជគុណ ឈ្លន់ សៅ ព្រះជន្ម៣០ព្រះវស្សា មានសង្ឃដីកាថា មូលហេតុដែលព្រះតេជគុណមកវត្តនេះដោយសារវត្តវិសុទ្ធិមគ្គកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាសុទ្ធសាធ ព្រះសង្ឃក៏ជ្រះថ្លាមកកាន់វត្តវិសុទ្ធិមគ្គនេះ។

«ដោយសារតែអ្នកបួសយើងគឺយកវិន័យសិរសាពីព្រះពុទ្ធសាសនាចំៗ អីចឹងវាត្រូវនឹងសេចក្ដីជ្រះថ្លារបស់អាត្មាទៅថាវត្តនេះគឺជាវត្តមួយដែលមានសិរសាព្រះពុទ្ធសាសនាច្បាស់លាស់ចឹង មិនមែនតែវត្តនេះទេ នៅមានវត្តផ្សេងៗទៀត តែអធ្យាស្រ័យអាត្មាស្រលាញ់វត្តនេះទៅ ត្រង់ខ្លួនឯងនៅសៀមរាបផង ជិតផងក៏ជ្រះថ្លាក្នុងការបដិបត្តិនូវធម៌ នូវវិន័យ»។

លោក សេង សុមុនី អ្នកនាំពាក្យក្រសួងធម្មការ និងសាសនា បានប្រាប់ Newsroom Cambodiaនៅថ្ងៃទី២៦ ខែមករាថា សព្វថ្ងៃក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមានវត្តជាង៥០០០ ប៉ុន្តែមិនទាន់មានទិន្នន័យច្បាស់លាស់អំពីវត្តដែលកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាសុទ្ធសាធនោះទេ។

លោកលើកឡើងដូច្នេះថា៖ «តួរលេខហ្នឹងយើងរាប់ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនាមានពីរ ទីមួយសាសនាបែបគន្ថធុរៈ គឺលោករៀនបាលី រៀនសំស្ក្រឹត មុខវិជ្ជាទូទៅ ក្រសួងអប់រំអីចឹង។ មួយទៀតគឺវិបស្សនាធុរៈ ដែលក្មួយថាតឹងរ៉ឹងហ្នឹងគឺវិបស្សនាធុរៈ ហើយមានមណ្ឌលរបស់លោក មណ្ឌលធំកណ្តាលហ្នឹងនៅភ្នំអដ្ឋរស្សនេះ មជ្ឈឹមមនុស្ស លោកបើកសាខាតាមខេត្ត ទាំង២៥រាជធានីខេត្តហ្នឹង ហើយនៅក្នុងខេត្តនីមួយៗលោកមានវត្តច្រើន ប៉ុន្មានវត្តដែលប្រតិបត្តិបន្តទៅទៀត»៕

អង្គការលីកាដូចេញរបាយការណ៍ថ្មីមួយបង្ហាញថាការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាកាន់តែគួរឲ្យបារម្ភ

សុក លីហេង (Lyheng Sok) — Mon, 21 Dec 2020 09:17:39 +0000

សម្ព័ន្ធខ្មែរជំរឿន និងការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ នៅថ្ងៃទី១៨ ខែធ្នូ បានចេញរបាយការណ៍មួយដោយបង្ហាញថា ក្នុងរយៈពេលបីឆ្នាំចុងក្រោយនេះ ការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាមានភាពធ្ងន់ធ្ងរ និងធ្វើឲ្យពលរដ្ឋលែងហ៊ានបញ្ចេញមតិ។

របាយការណ៍របស់អង្គការលីកាដូដែលមានចំណងជើងថា៖ «ការតស៊ូដើម្បីសេរីភាព៖ ការរំលោភបំពានអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្ស ២០១៨-២០២០» ដែលមានកម្រាស់៣៣ទំព័រ ចេញនៅថ្ងៃសុក្រ ទី១៨ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២០នេះ អង្គការលីកាដូបានរៀបរាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍យ៉ាងច្រើនដែលទាក់ទងទៅនឹងបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្សនៅកម្ពុជាចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៨ ដល់ឆ្នាំ២០២០។ ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងនោះមានដូចជាការគាបសង្កត់ ការដាក់ទណ្ឌកម្ម ការប្រើអំពើហិង្សា ការចាប់ដាក់ពន្ធនាគារទៅលើសកម្មជនគណបក្សនយោបាយប្រឆាំង អ្នកសារព័ត៍មាន អ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា អង្គការសង្គមស៊ីវិល ព្រះសង្ឃ សិស្សនិស្សិត រួមទាំងក្រុមសហជីពជាដើម។

ក្នុងរបាយការណ៍នោះបញ្ជាក់ថា៖ «ទង្វើរនៃការវាយដំ គំរាមគំហែង ចាប់ដាក់គុកជាដើម បានធ្វើឲ្យក្រុមទាំងនោះមានភាពលំបាកក្នុងការជួបជុំ ឬការបញ្ចេញនូវអ្វីដែលជាសិទ្ធិរបស់ពួកគាត់ផងដែរ។ ហើយសកម្មភាពទាំងនោះទៀតសោត បានធ្វើឲ្យបុគ្គលផ្សេងទៀតមានភាពខ្លាចរអារដែលចង់តវ៉ា ក្នុងការទាមទារនូវអ្វីដែលជាកម្មសិទ្ធិ ក៏ដូចជាបញ្ចេញយោបល់ទៅលើរដ្ឋាភិបាលផងដែរ»។

លោក អំ សំអាត នាយករងទទួលបន្ទុកឃ្លាំមើលអង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ ប្រាប់ Newsroom Cambodia កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូនេះថា លោកមានការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងអំពីការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញរបស់រដ្ឋាភិបាលមកលើអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្ស សហគមន៍ដីធ្លី សហគមន៍ព្រៃឈើ ព្រះសង្ឃ សិស្សនិស្សិតរួមទាំងសហជីព ក្នុងរយៈពេល៣ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ។ លោកបន្ថែមដោយទទូចឲ្យរដ្ឋាភិបាលគោរពនូវអនុសាសន៍របស់សម្ព័ន្ធខ្មែរជំរឿន និងការពារសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ ដែលបានដាក់ជូនរដ្ឋាភិបាល រួមទាំងសហគមន៍អន្ដរជាតិផងដែរ។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «គ្រប់ភាគីដែលពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ធ្វើយ៉ាងណារួមគ្នាដើម្បីលើកកម្ពស់នៃសេរីភាពដែលជាមូលដ្ឋាន ក៏ដូចជាគោរពនូវសិទ្ធិមនុស្សឲ្យបានល្អប្រសើរឡើងវិញ»។

ក្នុងរបាយការណ៍ដដែឡនោះ អង្គការលីកាដូបានបង្ហាញអនុសាសន៍ដោយស្នើឲ្យសហគមន៍អន្តរជាតិអន្តរាគមន៍បញ្ឈប់ការរំលោភបំពានលើក្រុមអង្គការសង្គមស៊ីវិលនិងអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្ស ហើយស៊ើបអង្កេតបុគ្គល និងក្រុមហ៊ុនដែលអង្គការថារួមគំនិតក្នុងការរំលោភសិទ្ធិមនុស្ស ដោយប្រើយន្តការនៃការដាក់ទណ្ឌកម្មលើអ្នកទាំងនោះ។ លីកាដូក៏បានផ្តល់អនុសាសន៍ទៅរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដោយបានអំពាវនាវឲ្យរដ្ឋាភិបាលបញ្ឈប់ការបង្ក្រាបដោយមិនត្រឹមត្រូវមកលើពលរដ្ឋដែលតវ៉ាដោយអហិង្សានិងបញ្ឈប់ការប្រើប្រាស់កងកម្លាំងដែលរួមមានកងសន្តិសុខខណ្ឌ ដើម្បីបង្ក្រាបលើការតវ៉ា និងដោះលែងអ្នកការពារសិទ្ធិមនុស្សដែលកំពុងជាប់ពន្ធនាគារ។

Newsroom Cambodia មិនអាចទាក់ទងសុំការអត្ថាធិប្បាយពីលោក ជិន ម៉ាលីន អ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌ និងជានុប្រធានគណៈកម្មាធិការជាតិសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជាបានទេ។ ចំណែកលោក ផៃ ស៊ីផាន អ្នកនាំពាក្យរដ្ឋាភិបាលចុចបិទទូរស័ព្ទ។

លោក សុខ ឥសាន អ្នកនាំពាក្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជាសុំមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយ ដោយថាលោកមិនមានតួនាទីក្នុងការឆ្លើយបញ្ហានេះ។

ក្នុងរបាយការណ៍របស់លីកាដូដដែលក៏បានលើកឡើងថា ការរំលោភសិទ្ធិមនុស្សធំៗក្នុងឆ្នាំ២០២០ចុងក្រោយនេះមានដូចជា លោក សឿង ប្រុស អនុប្រធានសហជីបរបស់រោងចក្រកាត់ដេរ W&D Cambodia Co.,LTD បានរងរបួសធ្ងន់ ដោយបុរស២នាក់ជិះម៉ូតូពាក់ម៉ាស់វាយនឹងបំពង់ទីព កាលពីខែកុម្ភៈ។ លោក រ៉ុង ឈុន ប្រធានសហភាពសហជីពកម្ពុជា ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅផ្ទះរបស់លោកនៅពេលយប់ កាលពីចុងខែកក្កដា។ យុទ្ធនាការបរិស្ថានមួយឈ្មោះថា «សង្គ្រោះកោះកុងក្រៅ» ដែលមានការជិះកង់ពីសាលាខេត្តកោះកុង ឆ្ពោះទៅរាជធានីភ្នំពេញ ត្រូវបាននគរបាលខេត្តកោះកុងបញ្ឈប់ដោយបង្ខំ។ សកម្មជនរាប់សិបនាក់ត្រូវបានហាមឃាត់មិនឲ្យជួបជុំគ្នានៅក្នុងព្រៃឡង់ដើម្បីរំឮកខួបនៃឃាតកម្មរបស់លោក ឈុត វុទ្ធី ដែលជាសកម្មជនបរិស្ថាន និងជាអ្នកការពារព្រៃកម្ពុជា កាលពីខែមេសា ឆ្នាំ២០២០។ កញ្ញា ឡុង គន្ធា សកម្មជនមាតាធម្មជាតិគ្រោងថានឹងដើរថ្មើរជើងម្នាក់ឯងក្នុងរាជធានីភ្នំពេញ ដើម្បីតវ៉ារឿងលុបបឹងតាមោក ត្រូវបានឃុំខ្លួនកាលពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២០នេះ៕

ពុទ្ធិកសិក្សាជាថ្នាលបណ្តុះចំណេះដឹងបែបពុទ្ធសាសនាក្នុងសង្គមខ្មែរ

ហាន ណូយ (Han Noy) — Tue, 13 Oct 2020 02:37:31 +0000

ពុទ្ធិកសិក្សាជាវិស័យអប់រំតាមបែបព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលបានបង្កើតតាំងពីសម័យដើមមក ដើម្បីបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានព្រះសង្ឃ និងកាត់បន្ថយអត្រាអនក្ខរភាពក្នុងសង្គម តាមរយៈការផ្ដល់ចំណេះដឹង និងសីលធម៌ ដែលជាគ្រឹះរួមចំណែកក្នុងការលើកកម្ពស់សង្គមជាតិ និងតម្លៃព្រះពុទ្ធសាសនា។

ព្រះសុមេធវង្ស បណ្ឌិត សុខ ប៊ុនធឿន ព្រះប្រធានផ្នែកពុទ្ធិកឧត្តមសិក្សា និងជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាជាតិភាសាខ្មែរនៃរាជបណ្ឌិត្យសភា មានព្រះថេរៈដីការថា ពុទ្ធិកសិក្សាជាវិស័យមួយដែលកើតឡើងយូរឆ្នាំមកហើយ តាំងពីដូនតាអ្នកប្រាជ្ញបង្កើតមក ដើម្បីបណ្ដុះបណ្ដាលធនធានព្រះសង្ឃ។

ព្រះតេជគុណថា៖ «ពុទ្ធិកសិក្សាយើងពីសម័យដើមរហូតដល់បច្ចុប្បន្នហ្នឹង ពុទ្ធិកសិក្សាក៏បានដើរតួនាទីឈានមុខគេផងដែរ។ វិស័យពុទ្ធិកសិក្សា មានប្រព័ន្ធសិក្សាមិនខុសពីសាលារដ្ឋទេ ហើយអាចលើសសាលារដ្ឋទៀតផង ដោយសារបន្ថែមផ្នែកព្រះពុទ្ធសាសនាក្នុងវិស័យនេះ»។

ព្រះសុមេធវង្ស ពន្យល់ថា សាលាពុទ្ធិកមិនមែនរៀនត្រឹមតែពុទ្ធសាសនាទេ គឺចម្រុះទាំងវិជ្ជាផ្លូវលោកគ្រប់មុខវិជ្ជាទាំងអស់ ចេះទាំងវិជ្ជាផ្លូវលោក ចេះទាំងវិជ្ជាផ្លូវធម៌ ដែលបញ្ចូលសីលធម៌ និងទ្រឹស្ដីពុទ្ធសាសនារហូតដល់សិក្សាវិភាគតាមបែបទស្សនៈវិជ្ជា។

បច្ចុប្បន្នពុទ្ធិកសិក្សាត្រូវបានរៀបចំជាបីកម្រិតគឺ កម្រិតបឋម មធ្យម និងកម្រិតឧត្តម ដែលមានអគ្គាធិការដ្ឋានពុទ្ធិកសិក្សាជាតិជាស្ថាប័នទទួលខុសត្រូវនៅក្នុងក្រសួងធម្មការ និងសាសនា។ ព្រះអង្គបានបន្ថែមថា បច្ចុប្បន្នមានបើកថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ហើយទៅខាងមុខនឹងអាចបើកបណ្ឌិតបន្តទៀត ប្រសិនបើមានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់។

ព្រះតេជគុណថា ពុទ្ធិកសិក្សាជាឆ្អឹងខ្នងនៃពុទ្ធសាសនានៅក្នុងសង្គមខ្មែរ៖ «ពុទ្ធិកសិក្សាបណ្ដុះទាំងសីលធម៌ គុណធម៌ ទាំងសមត្ថភាពឱ្យមនុស្ស ដែលអាចជួយខ្លួនឯង គ្រួសារ ពុទ្ធសាសនា និងសង្គមជាតិ»។

ព្រះអង្គបន្ថែមថា ការសិក្សារបស់ព្រះសង្ឃជាមួយគ្រហស្ថមិនមានទាស់ខុសអ្វីទេ ដោយសារការវិវត្តនៃសង្គម និងតម្រូវការចាំបាច់របស់ព្រះសង្ឃដែលចង់ចេះចង់ដឹង ហើយនិស្សិតជាគ្រហស្ថអាចមករៀនពុទ្ធិកសិក្សាបានដែរ។

ព្រះតេជគុណ លីន យូរ៉ា អតីតសមណសិស្ស រៀននៅពុទ្ធិកវិទ្យាល័យរាជបូណ៌ ក្រុងសៀមរាប ប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា សាលាពុទ្ធិកសិក្សា និងសាលារបស់គ្រហស្ថ មានភាពខុសគ្នាច្រើន ដោយសារពុទ្ធិកសិក្សាមិនមានបែងចែកថ្នាក់សង្គម ឬក៏ថ្នាក់វិទ្យាសាស្ត្រដោយឡែកពីគ្នានោះទេ គឺរៀន និងប្រលងគ្រប់មុខវិជ្ជា ចំណែកការប្រឡងមានរយៈពេលបីថ្ងៃ។ ព្រះអង្គបន្ថែមថា សម្រាប់មុខវិជ្ជារៀនមានរហូតដល់១៣ ឬក៏១៤ មុខទៅតាមសាលានីមួយៗ ដូចជា ភាសាបាលី សំស្ក្រឹត អភិធម្ម សាសនា ភាសាខ្មែរ ភាសាអង់គ្លេស ភាសាបារាំង រូបវិទ្យា គីមីវិទ្យា គណិតវិទ្យា ជីវៈវិទ្យា ផែនដីវិទ្យា ភូមិវិទ្យា និងប្រវត្តិវិទ្យា។

ព្រះអង្គបញ្ជាក់ថា៖ «ពុទ្ធិកសិក្សាជួយកូនខ្មែរបានច្រើនណាស់ ជាពិសេសគឺព្រះសង្ឃដែលលោកបួសហើយបានរៀនក្នុងពុទ្ធិកសិក្សា មិនត្រឹមតែបានចេះដឹងផ្នែកព្រះពុទ្ធសាសនាទេ ថែមទាំងចំណេះដឹងផ្សេងៗទាក់ទងនឹងសង្គមខាងក្រៅផងដែរ»។

ព្រះអង្គបន្តថា នៅពេលដែលព្រះសង្ឃលោកមានចំណេះដឹងដែលបានទទួលពីពុទ្ធិកសិក្សាហើយ លោកបានយកចំណេះទាំងអស់នោះទៅបង្រៀនក្មេងៗ ឬក៏សិស្សានុសិស្សនៅតាមបឋមសិក្សា អនុវិទ្យាល័យ និងវិទ្យាល័យជាដើម ឲ្យចេះដឹងនូវអ្វីដែលពាក់ព័ន្ធជាមួយគុណធម៌ សីលធម៌ និងសុជីវធម៌ ហើយឲ្យមានគុណធម៌ សីលធម៌ សុជីធម៌នៅក្នុងការរស់នៅទៀតផង ។

ព្រះអង្គថា៖ «នេះគឺជាការជួយសង្គម ប្រយោជន៍ដែលយើងទទួលបានពីពុទ្ធិកសិក្សាយើងជួយសង្គម និងជួយខ្លួនឯងឲ្យរួចផុតពីអវិជ្ជា»។

ទន្ទឹមនឹងការរៀនដែលពោរពេញដោយអត្ថប្រយោជន៍ ព្រះអង្គក៏បានរៀបរាប់អំពីបញ្ហាប្រឈមសម្រាប់ព្រះសង្ឃដែលរៀននៅពុទ្ធិកសិក្សានោះថា កុដិសម្រាប់សឹង ឬក៏កន្លែងសម្រាប់ស្នាក់នៅមានភាពខ្វះខាត និងចង្អៀត។ ព្រះសង្ឃត្រូវនិមន្តដើរទៅសាលារៀនដែលមានចម្ងាយឆ្ងាយមួយគីឡូទៅពីរគីឡូទៅតាមបរិបទជាក់ស្តែង។ ការរៀនគួរបន្ថែមខាងក្រៅស្ទើរតែមិនមាន ហើយព្រះសង្ឃអង្គខ្លះគឺមិនបានរៀនគួរអីបន្ថែមនៅខាងក្រៅតែម្តង ដូច្នេះចំណេះដឹងទាំងអស់គឺពឹងទៅលើការសិក្សាក្នុងសាលាទាំងស្រុង។

លោក ថាយ ប៊ុនថន អតីតសិស្សរៀននៅពុទ្ធិកវិទ្យាល័យសុរាម្រិត រាជធានីភ្នំពេញ ប្រាប់ Newsroom Cambodia ថា ពុទ្ធិកសិក្សាជួយកូនខ្មែរបានច្រើនណាស់ ជាពិសេសកូនអ្នកក្រីក្រ និងព្រះសង្ឃដែលបានឆ្លងកាត់ ឬក៏បានសិក្សារៀនសូត្រនៅថ្នាលពុទ្ធិក គឺងាយ និងឆាប់បាននូវឱកាស និងយល់ដឹងពីតម្លៃជីវិតពិតប្រាកដ។

លោកថា៖ «ពុទ្ធិកសិក្សាគឺដូចជាកន្លែងមួយដែលបានបណ្តុះនូវព្រលឹងដ៏បរិសុទ្ធ មានន័យថាជាកន្លែងដែលបណ្ដុះសតិអារម្មណ៍ឲ្យស្រឡាញ់ និងខ្វល់ខ្វាយពីសង្គមជាតិច្រើន»៕

Pchum Ben Visitors’ Behavior Gives Monks a Headache

Va Sopheanut — Sat, 28 Sep 2019 03:05:27 +0000

Littering and excessive incense-burning by Pchum Ben visitors are giving some monks a headache.

On the 13th day of the annual 15-day Buddhist festival on Thursday, monks around Phnom Penh told reporters that trash was piling up and smoke was getting everywhere from the crowds of worshippers passing through their pagodas.

Yem Sok, a monk at Phneat Simpily pagoda, said monks’ houses were turning into “ovens” from the overly large bundles of incense being burned by visitors.

“It gives us headaches,” Sok said.

Visitors also did not seem to be able to uphold basic hygiene, he added.

“They eat food along the tables or under the trees, and then scatter the trash. That makes some Buddhists angry with the monks” because visitors think the monks are failing to keep the pagoda clean, Sok said.

A monk at Wat Samakki Raingsey, Pha Sophun, said people should be burning only a little bit of incense at a time.

“Burning a lot of incense at once has many risks, and incense can cause many negative impacts from the toxins in the smoke,” Sophun said.

San Brovin, a monk at Por Thik Nhean pagoda, said he frequently advised Buddhist visitors to be more mindful with their trash.

But they would turn against him, telling him it was wrong for a Buddhist to accuse others, Brovin said.

“About the trash issue, [I’ve] told Buddhists many times, but they don’t listen. And in the early morning, the trash piles up just the same,” he said.

Khun Vanda, a frequent pagoda visitor who is also a reporter at VOD, insisted that she was not one of those Buddhists who cause the monks trouble.

She only burns one stick of incense at a time, saying that prayer and having a mind full of proper thoughts were what mattered to the gods, not big bundles of incense.

She also said that according to her observations, it was Cambodians intermarried with foreigners who exhibited worse behavior such as burning many sticks of incense.

“It’s not good to burn three sticks of incense per person, because many people attend the pagodas. How many boxes could a pagoda have?” she asked.

Vanda also said that she makes sure to take care of her own trash.

“For me, I put trash into bins, and if there is no bin, I put it in my bag,” she said.

It was largely the plastic wrapping of gifts given to monks that was being left scattered around pagoda grounds, she added.

“I have seen that usually when plastic-wrapped products are brought to the monks, they take only the product and the plastic remains on the ground,” Vanda said.

Chi Tean, a 55-year-old clothing vendor, admitted that she likes to burn several sticks of incense at one time when she visits the pagoda.

She typically burned five sticks at once, as a prayer for her mother, father and seven generations of ancestors.

“I know that nowadays we are not supposed to burn many sticks of incense inside pagoda buildings, but this is my habit and I like it,” Tean said, noting that some pagodas had begun to move their incense bowls outside. “Incense isn’t supposed to be burned indoors at pagodas because it can have an effect on people, but our religion does it like that, and I still like it.”

“It doesn’t make a problem,” she added. “In pagoda buildings, [they] burn for only a short time, then they are put into water.”

buddhism – Newsroom Cambodia

Vox pop៖ អត្ថប្រយោជន៍នៃការរៀនភាសាបាលី និងសំស្រ្កឹត​